پیشنهاد سردبیر
علم و پژوهش
یک دانشیار بیوشیمی و متابولیسم ورزشی دانشگاه آزاد در گفتوگو با آناتک:
ورزش به‌تنهایی قد نوجوانان را بلندتر نمی‌کند
دوران بلوغ با تغییرات هورمونی و جسمی همراه است که بر رشد قدی، توان عضلانی و نیازهای بدن تأثیر می‌گذارند. فعالیت بدنی منظم، تغذیه کافی و خواب مناسب در این دوره اهمیت ویژه‌ای دارند، اما ورزش چطور باید با شرایط جسمی نوجوان هماهنگ شود؟
باکتری‌های لوله گوارش با قدرت تفکر شما مرتبط هستند
اینکه فردی سریع فکر می‌کند یا کُند، به عوامل مختلفی بستگی دارد؛ از جمله کارآمدی اتصالات عصبی مغز و میزان ماده خاکستری در مراکز خاصی که عملکردهای کنترلی را بر عهده دارند؛ اما ممکن است عامل دیگری نیز بر این موضوع تأثیر بگذارد؛ عاملی شگفت‌انگیز که همان باکتری‌های موجود در دهان است. دانشمندان ارتباطی میان ترکیب میکرب‌های روی زبان و میزان عملکرد مغز در انجام تکالیف شناختی با افزایش سن یافته‌اند.
نور لیزر نشانه‌های پیری را در بدن پیدا می‌کند
پیری فقط به چروک‌های پوست محدود نمی‌شود؛ درون بافت‌های بدن هم سلول‌هایی وجود دارند که دیگر تقسیم نمی‌شوند؛ اما همچنان زنده‌اند و می‌توانند بر سلامت بافت اثر بگذارند. حالا پژوهشگران با کمک نور لیزر، نشانه‌ای شیمیایی از این سلول‌ها را در پوست و ریه موش‌ها شناسایی کرده‌اند؛ کشفی که اگر در انسان هم تأیید شود، ممکن است در آینده به بررسی تغییرات بافتی مرتبط با افزایش سن و ارزیابی داروهای آزمایشی ضدپیری کمک کند.
شش محقق پژوهشگاه رویان در فهرست دو درصد دانشمندان برتر جهان قرار گرفتند
در تازه‌ترین ارزیابی بین‌المللی عملکرد علمی پژوهشگران در سال ۲۰۲۵، نام شش محقق پژوهشگاه رویان جهاددانشگاهی در فهرست دو درصد دانشمندان برتر جهان قرار گرفت؛ موفقیتی که بیانگر تداوم حضور مؤثر پژوهشگران این مجموعه در عرصه علم و پژوهش بین‌المللی است.
داروی پیوند اعضا به پیشگیری از آلزایمر کمک می‌کند
دارویی که برای جلوگیری از پس‌زدن اعضای پیوندی استفاده می‌شود، در پژوهشی تازه توجه پژوهشگران را به امکان مقابله زودهنگام با تغییرات مغزی مرتبط با آلزایمر جلب کرده است. این یافته از بررسی اثر «راپامایسین» بر جریان خون مغز در افراد میانسال سالم به دست آمده است.
دانشمندان می‌گویند
مغز سالمندان برای کارکردی متفاوت بهینه شده است
پژوهشی جدید نشان می‌دهد که پیری سالم مغز ممکن است بازتاب‌دهنده تغییری در اولویت‌های شناختی باشد، نه صرفا افول توانایی‌های شناختی.
در گفتوگو با استاد پترولوژی دانشگاه خوارزمی مطرح شد
زیر کوه دماوند چه می‌گذرد
دماوند تنها بلندترین قله ایران نیست؛ این آتشفشان در منطقه البرز، به دلیل موقعیت زمین‌شناسی و ویژگی‌های سنگ‌شناختی خود، موضوع پژوهش‌های متعددی بوده است. بررسی سنگ‌های آتشفشانی، ترکیب کانی‌ها و داده‌های ژئوفیزیکی به زمین‌شناسان کمک کرده است تا درباره چگونگی تحول ماگما و محل‌های احتمالی ذخیره آن در زیر زمین مدل‌هایی ارائه کنند. با این حال، مدل‌سازی ساختارهای اعماق زمین با محدودیت‌هایی همراه است و همه جزئیات سامانه ماگمایی دماوند هنوز روشن نیست.
دمای محیط به‌اندازه نور در تنظیم ساعت خواب بدن نقش دارد
بدن انسان فقط با تاریکی و روشنایی زمان خواب خود را تنظیم نمی‌کند. شواهد علمی نشان می‌دهند که تغییرات دمای محیط نیز ممکن است در تعیین زمان خواب، کیفیت استراحت شبانه و تنظیم ساعت زیستی بدن نقش داشته باشند؛ موضوعی که می‌تواند درک دانشمندان از سازوکار‌های خواب را تغییر دهد.
این تمرین ساده به کاهش فشار خون کمک می‌کند
تمرین‌های ساده‌ای مانند اسکوآت با کمک دیوار، بدون نیاز به حرکت مداوم بدن، می‌توانند به کاهش فشار خون کمک کنند. اکنون پژوهشگران بررسی کرده‌اند که برای حفظ اثر این تمرین‌ها، چند جلسه ورزش در هفته لازم است؛ پرسشی که پاسخ آن می‌تواند برای افرادی که فرصت محدودی برای ورزش دارند، کاربردی باشد.
مدیر پژوهش‌های بالینی کمیته «پزشکان برای پزشکی مسئولانه» در گفتوگو با آناتک:
چگونه بدون کم‌کردن حجم غذا، کالری کمتری دریافت کنیم
بشقاب خود را کوچک نکنید؛ شاید برای کاهش وزن، لازم نباشد از حجم غذای خود کم کنید یا مدام کالری‌ها را بشمارید. یافته‌های یک پژوهش جدید نشان می‌دهد انتخاب غذاهایی با تراکم انرژی کمتر می‌تواند دریافت روزانه کالری را کاهش دهد؛ حتی اگر وزن غذای مصرفی تقریباً ثابت بماند. اما چگونه می‌توان با خوردن تقریباً همان مقدار غذا، کالری کمتری دریافت کرد؟
