اوراکل برای پروژه عظیم دیتاسنتر Jupiter سراغ انرژی تجدیدپذیر رفت

به گزارش خبرگزاری آنا پروژه Jupiter با سرمایه‌گذاری ۱۶۵ میلیارد دلاری در سانتا ترزا نیومکزیکو ساخته می‌شود و بخشی از طرح گسترده‌تر استارگیت برای توسعه زیرساخت هوش مصنوعی اوپن‌ای‌آی است. این مجموعه در ماه‌های اخیر با اعتراض ساکنان، شکایت گروه‌های محیط‌زیستی و مخالفت با ساخت خط لوله گاز روبه‌رو شده و همین فشار‌ها باعث شده برنامه اولیه تولید برق با توربین‌های گازی کنار گذاشته شود. طرح تازه به استفاده از ۲.۴۵ گیگاوات سلول سوختی شرکت Bloom Energy متکی است؛ فناوری‌ای که بدون سوزاندن مستقیم سوخت برق تولید می‌کند، اما در شرایط فعلی همچنان گاز طبیعی مصرف خواهد کرد.

انرژی تجدیدپذیر مستقیماً دیتاسنتر را تغذیه نمی‌کند

اوراکل در برنامه تازه خود می‌خواهد پروژه‌هایی با مجموع ظرفیت ۲ گیگاوات انرژی تجدیدپذیر در نیومکزیکو ایجاد کند تا از نظر حسابداری، مصرف و انتشار کربن Jupiter را با تولید پاک در نقطه‌ای دیگر از شبکه جبران کند. این مدل به معنی اتصال مستقیم پنل‌های خورشیدی یا نیروگاه‌های بادی به دیتاسنتر نیست و برق اصلی مجموعه همچنان از سلول‌های سوختی تأمین می‌شود.

مایکل توماس، مدیرعامل پلتفرم Cleanview که پروژه‌های انرژی و دیتاسنتر‌ها را رصد می‌کند، این برنامه را نوعی «تطبیق مصنوعی» توصیف کرده است؛ یعنی اوراکل ویژگی‌های زیست‌محیطی ظرفیت تجدیدپذیر ساخته‌شده در نقاط دیگر ایالت را به مصرف Jupiter نسبت می‌دهد، درحالی‌که خود مرکز داده همچنان گاز طبیعی می‌سوزاند. هدف اعلام‌شده اوراکل رسیدن به تطبیق ۱۰۰ درصدی با انرژی بدون کربن تا سال ۲۰۳۱ است، اما این تعهد به‌تنهایی انتشار مستقیم سلول‌های سوختی را حذف نمی‌کند.

تغییر از توربین گازی به سلول سوختی آلودگی محلی را کاهش می‌دهد

طرح اولیه Jupiter شامل ساخت حدود ۲.۲ گیگاوات ظرفیت تولید برق با توربین‌های گازی بود؛ مدلی که براساس برخی برآورد‌ها می‌توانست سالانه تا ۱۴ میلیون تن دی‌اکسیدکربن تولید کند. پس از مخالفت‌های محلی و دو بار رد درخواست عبور خط لوله گاز از زمین‌های دولتی، اوراکل و اوپن‌ای‌آی مسیر تأمین برق را تغییر دادند و به سلول‌های سوختی روی آوردند.

اوراکل می‌گوید این تغییر می‌تواند انتشار اکسید‌های نیتروژن را بیش از ۹۰ درصد کاهش دهد و میزان آلاینده‌هایی مانند مونوکسیدکربن و دی‌اکسید گوگرد را نیز به شکل محسوسی پایین بیاورد. سلول‌های سوختی Bloom Energy برق را از طریق فرایند الکتروشیمیایی تولید می‌کنند و برخلاف توربین گازی به احتراق مستقیم نیاز ندارند. با این حال، سوخت ورودی آن‌ها در حال حاضر همچنان گاز طبیعی است و به همین دلیل انتشار دی‌اکسیدکربن به‌طور کامل از بین نمی‌رود.

امکان استفاده از هیدروژن و زیست‌گاز در آینده وجود دارد

فناوری Bloom Energy می‌تواند در آینده با سوخت‌هایی مانند هیدروژن یا زیست‌گاز هم کار کند و با سامانه‌های جذب کربن سازگارتر است. اوراکل این انعطاف‌پذیری را یکی از مزیت‌های اصلی طرح جدید می‌داند و گفته اگر زیرساخت سوخت‌های کم‌کربن یا جذب و ذخیره کربن توسعه پیدا کند، Jupiter می‌تواند در مراحل بعدی وابستگی خود به گاز طبیعی را کاهش دهد.

این شرکت همچنین یک میلیون دلار برای تحقیقات مربوط به جذب و ذخیره کربن اختصاص داده است؛ تحقیقاتی که قرار است روی جمع‌آوری و حتی استفاده مجدد از دی‌اکسیدکربن خروجی سلول‌های سوختی تمرکز کنند. با این حال، این فناوری‌ها هنوز بخشی از عملیات فعلی پروژه نیستند و اوراکل صراحتاً گفته گاز طبیعی فعلاً به دلیل دسترسی و قابلیت اتکای بالا در منطقه، سوخت اصلی خواهد بود.

منتقدان می‌گویند Jupiter همچنان می‌تواند بزرگ‌ترین منبع انتشار ایالت شود

کاهش آلاینده‌های محلی نسبت به طرح توربین گازی قابل توجه است، اما منتقدان می‌گویند مسئله اصلی انتشار کربن همچنان پابرجاست. برآورد Cleanview این است که حتی با طرح جدید، Jupiter می‌تواند به بزرگ‌ترین منبع منفرد انتشار گاز‌های گلخانه‌ای در نیومکزیکو تبدیل شود، چون ظرفیت عظیم سلول‌های سوختی آن برای مدت طولانی با گاز طبیعی کار خواهد کرد.

این موضوع دلیل اصلی اختلاف بر سر برنامه تجدیدپذیر اوراکل است. ساخت ۲ گیگاوات انرژی پاک می‌تواند برای شبکه برق نیومکزیکو مفید باشد، اما از نظر فیزیکی انتشار خود دیتاسنتر را خنثی نمی‌کند. در عمل، اوراکل یک سمت پروژه را با گاز طبیعی تغذیه می‌کند و در سمت دیگر شبکه، ظرفیت تجدیدپذیر تازه‌ای می‌سازد تا تراز کربنی خود را بهبود دهد.

اعتراض‌ها هنوز می‌توانند پروژه را عقب بیندازند

پرونده Jupiter همچنان با چالش‌های حقوقی روبه‌رو است. دیوان عالی نیومکزیکو در اواخر مرداد روند صدور مجوز کیفیت هوا برای پروژه را موقتاً متوقف کرد تا به دو شکایت جداگانه گروه‌های محیط‌زیستی رسیدگی شود. هم‌زمان، اوراکل تلاش کرده با انتشار اطلاعات بیشتر درباره اثرات پروژه، بخشی از نگرانی‌های محلی را کاهش دهد.

شرکت وعده داده یک داشبورد عمومی برای نمایش داده‌های مربوط به کیفیت هوا، صدا، گرما، نور و مصرف آب راه‌اندازی کند و ارزیابی‌های مستقل شخص ثالث را نیز در اختیار عموم قرار دهد. با وجود توقف روند صدور مجوز، ساخت مجموعه ادامه داشته و یکی از مدیران اوراکل گفته پیشرفت فیزیکی پروژه به حدود ۲۶ درصد رسیده است.

فشار مالی زیادی برای تکمیل دیتاسنتر وجود دارد

اوراکل برای توسعه سریع زیرساخت‌های هوش مصنوعی خود و شرکایش بدهی سنگینی ایجاد کرده و براساس گزارش‌ها حدود ۱۲۵ میلیارد دلار بدهی برای تأمین مالی موج ساخت دیتاسنتر‌ها بر عهده گرفته است. همین مسئله باعث شده تأخیر در پروژه‌هایی مانند Jupiter برای شرکت اهمیت مالی زیادی داشته باشد.

هیلاری مکسون، مدیر مالی اوراکل، با این حال اعلام کرده برنامه ساخت دیتاسنتر نیومکزیکو طبق زمان‌بندی پیش می‌رود و شرکت تأخیر رسمی در پروژه نمی‌بیند. ادامه اعتراض‌ها و روندهای قضایی می‌تواند بخش‌هایی از توسعه را پیچیده‌تر کند، اما اوراکل فعلاً هم‌زمان ساخت پروژه را ادامه می‌دهد و تلاش می‌کند با افزایش تعهدات محیط‌زیستی از فشار مخالفان بکاهد.