جوانان ایرانی هرچه بخواهند، میتوانند بسازند
از هوشمندسازی تشخیص بیماریهای صعبالعلاج تا کشاورزی دقیق و طراحی صنعتی؛ روایت پیشرفتهایی که به گفته مهرشاد نفعی، با تکیه بر نیروی جوان و متخصص کشور به ثمر نشسته و نویدبخش فردایی روشن برای ایران در عرصه فناوریهای نوین است. در ادامه گفتوگوی مدیرعامل خانه هوش ایران با خبرنگار آناتک را می خوانید.
جایگاه هوش مصنوعی و فناوریهای پیشرفته را در دستیابی ایران به استقلال علمی و فناوری چگونه ارزیابی میکنید؟
اختراع کامپیوتر را در نظر بگیرید؛ دنیا را متحول کرد و کشورهایی که به آن دست یافتند توانستند از ظرفیتهای اقتصادی، علمی و حتی امنیتی آن بهرهمند شوند. تلفن همراه و شبکههای مجازی هم همینطور بودند. هوش مصنوعی و فناوریهای نوظهوری مثل کوانتوم نیز از همین قاعده مستثنی نیستند. بر اساس برآورد مراکز داده دنیا، هوش مصنوعی تا سال ۲۰۳۰ حدود ۱۶ تریلیون دلار در اقتصاد جهانی تأثیر خواهد گذاشت؛ بنابراین هر اندازه بتوانیم در این حوزه کار کنیم، به همان نسبت بر استقلال اقتصادی، علمی و حتی امنیتی-نظامی کشورمان تأثیر مثبت خواهد گذاشت.
با یک مسیر آموزشی درست و تمرکز خوب، میتوانند در کمتر از دو سال به فردی تبدیل شوند که محصول خود را بسازد و در تیمهای قوی فعالیت کند
چه دستاوردهای مهمی در حوزه هوش مصنوعی در ایران ثبت شده که تأثیر مستقیم بر زندگی مردم و اقتصاد کشور داشته است؟
اتفاقات خوبی در کشور رخ داده است. در حوزه پزشکی، تشخیص بسیاری از بیماریها و برخی سرطانها هوشمندسازی شده است؛ موضوعی که پیش از این روزها زمان میبرد، اما امروز در زمانی بسیار کوتاه انجام میشود و برای پزشکان و بیماران فوقالعاده سودمند است. در کشاورزی، دستگاههایی ساخته شده که آفتها و بیماریهای گیاهان را در مقیاس وسیع تشخیص میدهند و کشاورزان میتوانند با پایداری اقتصادشان از ضرر مالی جلوگیری کنند. در طراحی لباس و صنایع خلاق نیز سرعت بهرهوری افزایش یافته است. همچنین در حوزههای عکسبرداری هوایی با رزولوشن بالا و برخی حوزههای امنیتی نیز پیشرفتهای قابل توجهی داشتهایم.
خانه هوش ایران چه نقشی در تقویت اکوسیستم هوش مصنوعی کشور و توسعه فناوریهای بومی ایفا کرده است؟
ما تلاش کردیم حلقه مفقوده بین جامعه نخبگانی و صنعت را پر کنیم. در مدارس سمپاد، دانشآموزان برتر را آموزش داده و پس از دورههای فشرده به بازار کار متصل میکنیم. همچنین با دانشگاههای سراسر کشور تفاهمنامه داریم تا دانشجویان به صورت عملی آموزش ببینند و تیمهای استارتاپی شکل دهند. اکوسیستمی که ایجاد کردهایم، زنجیرهای پایدار از دانشآموز تا فارغالتحصیل را در بر میگیرد تا ضمن آموزش تئوری و عملی، نیازهای کشور شناسایی شود و محصولات کارآمد تولید شود.
نسل جوان متخصص هوش مصنوعی چه نقشی در پیشرفتهای علمی داشته و چگونه میتوان آنها را برای دستاوردهای آینده مشتاق کرد؟
اولین و مهمترین عامل برای انگیزه نخبگان، احترام و توجه به آنهاست. وقتی یک متخصص ببیند محصولش به درد مردم میخورد و تلاشش دیده میشود، با قدرت کار را ادامه میدهد. عامل دوم، در اختیار گذاشتن منابع و اختیارات لازم برای تولید محصول است. عامل سوم، توجه ویژه دستگاههای دولتی و شرکتهای خصوصی به این استعدادهاست. خوشبختانه امروز در کشور ما این فضا وجود دارد و جوانان وقتی این شرایط را ببینند، با تمام ظرفیت پای کار میآیند و محصولات ارزشمندی تولید میکنند.
چه فرصتهایی هماکنون برای ایران در حوزه هوش مصنوعی وجود دارد که منجر به خلق فناوریهای بومی و پیشرو می شود؟
به جرات میگویم متخصصان و نخبگان ما امروز میتوانند هر کاری در این حوزه انجام دهند، به شرطی که منابع و زیرساختها را در اختیار داشته باشند. در برخی زیرساختها با کمبود مواجهیم، اما در حوزه علمی و تخصصی هیچ محدودیتی نداریم. مقالات و رتبههای جهانی ما گواه این مدعاست. بسیاری از جوانان مستعد ما در شرکتهای بزرگ دنیا مشغول کارند؛ یعنی از نظر نیروی انسانی قوی هستیم. فرصتها برای بومیسازی این فناوری و استفاده بهینه از آن در کشور بسیار عالی است.
تکیه بر نیروی انسانی متخصص میتواند مسیر توسعه فناوریهای نوین و آینده علمی ایران را هموار کند
چگونه میتوان جامعه و صنایع را نسبت به اهمیت هوش مصنوعی آگاه و مشارکتگر کرد؟
نیازمند اطلاعرسانی از سنین پایین هستیم. در کشورهای توسعهیافته آموزش هوش مصنوعی را از ۶ یا ۷ سالگی آغاز میکنند، اما در کشور ما این سن بالاتر است. باید از طریق رسانه ملی و فضای مجازی به خانوادهها و اقشار مختلف آگاهیبخشی کنیم که این فناوری چقدر در آینده شغلی دانشآموزان و دانشجویان مؤثر است. در بخش صنایع نیز مدیران ارشد و میانی باید بدانند هوش مصنوعی تا چه اندازه بهرهوری شرکتشان را افزایش میدهد تا برای هوشمندسازی صنایع خود اقدام کنند.
پیام شما به جوانان و فعالان حوزه هوش مصنوعی برای ساخت آیندهای مستقل و نوآورانه چیست؟
من به مدارس و دانشگاههای زیادی رفتهام و با اطمینان میگویم که بچههای ما استعداد و ظرفیت رسیدن به بالاترین جایگاهها را دارند. این مسیر نه پیچیده است و نه سخت. با یک مسیر آموزشی درست و تمرکز خوب، میتوانند در کمتر از دو سال به فردی تبدیل شوند که محصول خود را بسازد و در تیمهای قوی فعالیت کند. توصیه جدی من این است که به سمت این علوم بروند، نترسند و مسیر آموزشی درستی را دنبال کنند. آینده شغلی عالی، درآمد خوب و مهمتر از همه، خدمت به کشور و کمک به رشد ایران در این حوزه، پاداش این مسیر خواهد بود.
انتهای پیام/
