ما از تماشای پرتابگر‌های خارجی به ساخت ماهواره و ماهواره‌بر بومی رسیدیم
به گزارش خبرگزاری آنا، شاهرخ سهراب‌زاده، پژوهشگر و فعال حوزه صنعت فضایی کشور، در آیین افتتاحیه هفته جهانی فضا که در سالن شهید قندی وزارت ارتباطات برگزار شد، با اشاره به تجربه چند دهه فعالیت فضایی در ایران، گفت: قصد دارد روایت کوتاهی از آنچه طی چند دهه در صنعت فضایی کشور تجربه شده است، ارائه کند؛ روایتی از تصویر فضا برای یک ایرانی که در سال‌های گذشته تنها شاهد فعالیت‌های فضایی کشور‌های دیگر بود.
وی ادامه داد: در سال‌های گذشته، پرتاب ماهواره‌ها و پرتابگر‌های خارجی را از طریق تلویزیون دنبال می‌کردیم. به یاد دارم پرتابگر سایوز برای من بسیار جالب بود؛ پرتابگری که مراحل جدا شدن اجزای آن را می‌دیدیم و با حرکت به سمت بالا، صحنه‌ای هیجان‌انگیز ایجاد می‌کرد.
سهراب‌زاده افزود: در آن دوره این پرسش وجود داشت که ایران چه زمانی می‌تواند در جمع کشور‌هایی قرار بگیرد که در حوزه فضایی فعالیت می‌کنند و چه زمانی می‌توانیم دستاورد‌های خودمان را در تلویزیون یا مجلات ببینیم. این فاصله به‌تدریج طی شد و فعالیت‌های فضایی کشور وارد مراحل جدیدی شد.
شکل‌گیری مسیر علمی صنعت فضایی
پژوهشگر و فعال حوزه صنعت فضایی کشور با اشاره به شکل‌گیری زیرساخت‌های علمی این حوزه گفت: در دهه‌های ۶۰ و ۷۰ دانشکده‌های هوافضا تأسیس شدند و برای نسلی که در آن سال‌ها دانش‌آموز بود، فعالیت در این حوزه جذابیت پیدا کرد.
وی اظهار کرد: در دهه ۸۰ ایران به شکل رسمی وارد عرصه فضایی شد و ماهواره‌بر سفیر و ماهواره امید توانستند ایران را وارد مرحله جدیدی از فعالیت‌های فضایی کنند.
سهراب‌زاده ادامه داد: پس از آن، فعالیت‌ها توسعه پیدا کرد و کشور وارد عرصه زیست‌فضا شد. در آن مقطع این افتخار را داشتم که در پژوهشگاه هوافضا فعالیت کنم و برای مردم بسیار جالب بود که می‌شنیدند ایران توانسته است موجود زنده را به فضا بفرستد و آن را با موفقیت بازگرداند.
وی افزود: رسیدن به کاوشگر‌های سنگین‌تر، مرحله دیگری از این مسیر بود و در ادامه نیز همکاران حوزه فضایی جزئیات بیشتری درباره این دستاورد‌ها ارائه خواهند کرد.
روایتی از نگاه کشور‌های دیگر به دستاورد‌های ایران
سهراب‌زاده با اشاره به یکی از تجربه‌های خود در نمایشگاه‌های تخصصی گفت: یکی از نخستین تجربه‌های مهم من به اسفند سال ۱۳۹۳ بازمی‌گردد. در آن زمان، هم‌زمان با کنفرانس وزرای علوم کشور‌های عضو جنبش عدم تعهد، نمایشگاهی برگزار شده بود و من نیز به نمایندگی از پژوهشگاه هوافضا در آن حضور داشتم.
وی افزود: نمایندگان کشور‌های مختلف در این نمایشگاه حضور پیدا می‌کردند و دستاورد‌های ایران را می‌دیدند. یکی از این دستاورد‌ها کپسول پژوهشی هوافضا بود که مورد توجه نمایندگان خارجی قرار گرفت.
پژوهشگر و فعال حوزه صنعت فضایی کشور ادامه داد: نماینده مصر پس از مشاهده این کپسول از من پرسید آیا این کپسول به فضا رفته است. پاسخ دادم که بله. او با تعجب درباره ارزش این دستاورد صحبت کرد و گفت که در کشور آنها حتی با وجود دانشگاه‌ها، زیرساخت‌ها و تجهیزات سخت‌افزاری لازم برای چنین فعالیت‌هایی وجود ندارد.
وی اظهار کرد: این اتفاق برای من قابل توجه بود؛ زیرا نشان می‌داد دستاورد‌هایی که شاید در داخل کشور به آنها عادت کرده باشیم، از نگاه متخصصان و نمایندگان کشور‌های دیگر می‌تواند ارزش و اهمیت متفاوتی داشته باشد.
از نمایش دستاورد‌ها تا پیشنهاد همکاری فضایی
سهراب‌زاده با اشاره به تجربه دیگری در سال ۱۳۹۴ گفت: در ششمین نمایشگاه توانمندی‌های صنایع هوایی و فضایی ایران، کشور‌های خارجی نیز حضور داشتند. در جریان بازدید از یکی از غرفه‌های خارجی، با مدیرعامل یک شرکت آلمانی که فردی آلمانی با تبار ترک بود و سابقه فعالیت در شرکت ایرباس داشت، درباره دستاورد‌های فضایی ایران صحبت کردیم.
وی افزود: پس از بازدید از بخش‌های مختلف نمایشگاه، به پژوهشگاه هوافضا رسیدیم و درباره میمون‌هایی که در مأموریت‌های فضایی ایران به فضا رفته و بازگشته بودند، صحبت شد. او با مشاهده این دستاورد‌ها پرسید که چرا چنین تجهیزاتی در موزه نگهداری نمی‌شوند.
سهراب‌زاده ادامه داد: آن فرد معتقد بود چنین دستاوردی باید در یک موزه و در یک حفاظ شیشه‌ای قرار بگیرد تا مردم بتوانند آن را ببینند و با اهمیت آن آشنا شوند. این نگاه برای من قابل توجه بود و نشان می‌داد دستاورد‌های فضایی کشور می‌تواند از منظر مخاطبان خارجی نیز دارای ارزش علمی و تاریخی باشد.
وی با اشاره به اهمیت معرفی دستاورد‌های فضایی کشور گفت: باید سطح فرهنگ و شناخت جامعه نسبت به دستاورد‌های علمی افزایش پیدا کند و این توانمندی‌ها با افتخار به دیگران معرفی شود. ظرفیت ایجادشده در صنعت فضایی می‌تواند انگیزه‌ای برای ادامه مسیر علمی و فناوری کشور باشد.
تغییر جایگاه ایران از دریافت‌کننده به ارائه‌دهنده خدمات فضایی
پژوهشگر و فعال حوزه صنعت فضایی کشور با اشاره به درخواست‌های مطرح‌شده از سوی برخی نمایندگان کشور‌های دیگر گفت: در یکی از همین رویدادها، یکی از دانشگاهیان مصری از من پرسید اگر آنها ماهواره بسازند، آیا ایران می‌تواند ماهواره آنها را پرتاب کند. پاسخ دادم که در صورت فراهم شدن شرایط، این کار را انجام خواهیم داد.
وی افزود: این تجربه برای من یادآور سال‌هایی بود که در دوران دبستان، پرتاب ماهواره‌های ایرانی را از طریق تلویزیون دنبال می‌کردیم و پرتاب آنها با پرتابگر‌های خارجی مانند سایوز انجام می‌شد.
سهراب‌زاده ادامه داد: امروز شرایط به جایی رسیده است که خودمان ماهواره و ماهواره‌بر ساخته‌ایم و یکی از ماهواره‌های ایرانی نیز به‌طور کامل فعالیت کرده و تا مدت زیادی به مأموریت خود ادامه داده است.
وی با اشاره به تغییر جایگاه ایران در این حوزه گفت: اگر به تصویر نخست این روایت بازگردیم، در گذشته ما تنها خواننده مطالب مربوط به فعالیت‌های فضایی در مجلات بودیم، اما امروز به نقطه‌ای رسیده‌ایم که خودمان در حال انجام فعالیت و ارائه دستاورد در این حوزه هستیم.
سهراب‌زاده در پایان گفت: این موفقیت بدون تلاش و کوشش زنان و مردان ایرانی در دولت، دانشگاه‌ها، وزارتخانه‌های مختلف و بخش خصوصی به دست نمی‌آمد. امیدوارم در سال‌های آینده نیز با دستاورد‌های بیشتری در حوزه فضایی در خدمت مردم باشیم و هفته فضا برای همه مبارک باشد.
انتهای پیام/