پرورش نوین با محور سرگرمی مفید، مشارکت اجتماعی و استعدادیابی ۱۰ ساله اجرا میشود
به گزارش خبرنگار آنا، صادق حسینزاده ملکی معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش در نشست خبری به مناسبت هفته امور تربیتی و تربیت اسلامی با تأکید بر نقش تعیینکننده فعالیتهای پرورشی در ارتقای کیفیت آموزشی، از اجرای الگوی پرورش نوین با برنامهریزی ۱۰ ساله خبر داد و گفت: این الگو بر پایه سرگرمیهای مفید، افزایش مشارکت اجتماعی دانشآموزان و استعدادیابی فراگیر طراحی شده است.
حسینزاده ملکی با بیان اینکه نوجوانان، جوانان و دانشآموزان با استعدادها، تواناییها و انگیزههای خود امیدبخش آینده ایران هستند، اظهار کرد: امور تربیتی و هفته امور تربیتی باید به آسیبشناسی مجموعه فعالیتهای نظام تعلیم و تربیت بپردازد و با بازنگری، ایدهپردازی و گفتوگو، مسیر آمادهسازی نسل امروز و فردای ایران را اصلاح کند.
وی با اشاره به اینکه آغاز سال فعالیتهای پرورشی از هشتم اسفند در نظر گرفته شده است، افزود: در روزهای اخیر جلسات متعددی برای نقد و بررسی فعالیتها و جمعبندی برنامههای سال آینده برگزار شده است. حوزه پرورشی حوزهای فرادستگاهی و فرادولتی و مرتبط با همه اقشار جامعه است و مهمترین و مؤثرترین رکن تربیت، خانوادهها هستند و نظام تعلیم و تربیت نقش مکمل فعالیتهای خانواده را ایفا میکند.
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش با اشاره به توجه ویژه رئیسجمهور به حوزه آموزش و پرورش گفت: به برکت عنایت و توجه ویژه آقای دکتر مسعود پزشکیان، مسئله عدالت آموزشی و ارتقای کیفیت آموزشی از اولویتهای اصلی دولت است. اینکه دولتها از امروز برای دهههای آینده بیندیشند و برای حل مسائل دانشآموزان تلاش کنند، اتفاقی قابل توجه است.
وی ادامه داد: یکی از موضوعاتی که بسیار مطرح میشود، بحث ارتقای کیفیت آموزشی است. ما معتقدیم یکی از مهمترین گزارههایی که میتواند کیفیت آموزشی را ارتقا دهد و حتی متحول کند، تحول و ارتقای فعالیتهای پرورشی است. بسیاری از مهارتهای زندگی و مهارتهای خوشبختی در کلاس درس آموزش داده میشود، اما این فعالیتهای پرورشی هستند که امکان تمرین این مهارتها را فراهم میکنند. تا زمانی که فرصت گفتوگو، تعامل، تمرین کار اجتماعی و کار گروهی برای دانشآموزان ایجاد نشود، آموزش به نتیجه کامل نخواهد رسید.
حسینزاده ملکی با اشاره به طراحی الگوی جدید پرورشی گفت: الگوی جدید مبتنی بر اصول اولیهای است که در بازمهندسی امور تربیتی پس از انقلاب اسلامی توسط شهیدان رجایی پایهگذاری شد، اما با توجه به مقتضیات زمان، بهرهگیری از فناوریهای نوین و نیازهای روز نوجوانان بازطراحی شده است. تمرکز ما بر مفهوم پرورش نوین است.
وی حوزه پرورشی را امری زمانبر، پیچیده و حساس توصیف کرد و افزود: پژوهشهای متعددی را بررسی و تحلیل کردهایم و نمونههای برتر جهانی را مورد مطالعه قرار دادهایم. در نهایت به الگویی با برنامهریزی ۱۰ ساله و برشهای یکساله رسیدهایم تا هم از آینده غافل نشویم و هم درگیر روزمرگی نشویم.
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش با تشریح ابعاد پرورش نوین از منظر دانشآموزان گفت: نخستین لایه ارتباطی که دانشآموزان به آن نیاز دارند و به آن علاقهمندند، مفهوم سرگرمی است. ما در حوزه سرگرمی غفلت کردهایم. سرگرمی محدود به بازی نیست، بلکه یکی از وجوه آن است. لایه بیرونی فعالیتهای پرورشی در سالهای آینده بر پایه سرگرمیهای مفید گروهی و فردی بنا خواهد شد.
وی به اجرای برخی طرحها از جمله الگوی ایران من اشاره کرد و گفت: در قالب بستههای فرهنگی و تربیتی ویژه مدارس، سازوکاری مبتنی بر انتخابگری مربیان طراحی شد. در کتابچه فانوس مجموعهای از سرگرمیهایی که با حداقل امکانات در مدرسه قابل اجراست، به مربیان پرورشی پیشنهاد شده است.
حسینزاده ملکی لایه دوم پرورش نوین را مشارکت و نقشآفرینی اجتماعی دانشآموزان عنوان کرد و افزود: فرصت و امکان نقشآفرینی دانشآموزان در برنامههای مختلف نظام تربیتی به دلایل متعدد کمرنگ شده است. ساختار مدرسه باید تغییر کند. یکی از مهمترین شاخصهای ارزیابی مدارس در حوزه پرورشی، میزان مشارکت دانشآموزان در فعالیتها خواهد بود.
وی با اشاره به تجربه شخصی خود در دهه ۷۰ گفت: در آن دوران امکان مشارکت و انتخابگری بیشتری وجود داشت. امروز بسیاری از دانشآموزان حتی در فضای مدرسه نیز فرصت انتخابگری کافی ندارند. تعطیلی پنجشنبهها، فشردگی برنامههای درسی و تعطیلات متعدد باعث شده معلمان حتی فرصت کافی برای آموزش دروس خود نداشته باشند و نخستین بخشی که حذف میشود، فعالیتهای مشارکتی دانشآموزان است.
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش لایه دیگر پرورش نوین را ارتقای مصرف فرهنگی و تربیتی دانست و اظهار کرد: دانشآموزان باید فرصت گفتوگو، تحمل و تفکر پیدا کنند. در بستههای کنشآفرین درون مدرسه مانند بستههای نمایشگاهی تلاش شده است این بستر فراهم شود تا دانشآموزان در مواجهه با محتوا صرفاً مصرفکننده نباشند، بلکه به گفتوگو و تحلیل بپردازند.
وی استعدادیابی را درونیترین و مهمترین لایه پرورش نوین معرفی کرد و گفت: بزرگترین سرمایه کشور استعدادهای دانشآموزان هستند. الگوهای فراگیر استعدادیابی و استعدادپروری با تکیه بر نظرات اساتید دانشگاههای مختلف کشور طراحی شده و در حال آمادهسازی سازوکارهای فناورانه، اداری و قانونی آن هستیم.
حسینزاده ملکی تصریح کرد: در سالهای آینده بخش عمدهای از فعالیتهای پرورشی به سمت خدمترسانی برای بروز و شکوفایی استعدادهای دانشآموزان جهتگیری خواهد شد. تمامی فعالیتهای پرورشی بهگونهای ساماندهی میشود که حتی در قالب پروفایل شخصی دانشآموزان، فرصت بروز استعدادهای متنوع آنان در مدرسه فراهم شود.
وی تأکید کرد: اجرای این برنامه کاری دشوار و زمانبر است، اما با نگاه ۱۰ ساله و برنامهریزی مرحلهای، مسیر تحول در حوزه پرورشی با جدیت دنبال خواهد شد.
اجرای پنج نظام تحولی در مدارس، غربالگری ۸ میلیون دانشآموز و ثبت رکورد ۶۳۰ هزار نفری اعتکاف دانشآموزی
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش با تأکید بر اینکه ارتقای کیفیت آموزشی بدون توجه به کیفیت پرورشی ممکن نیست، از اجرای پنج نظام تحولی در مدارس کشور خبر داد و اعلام کرد: در قالب برنامه ملی نماد، ۸ میلیون دانشآموز غربالگری شدهاند.
وی همچنین از مشارکت بیش از ۶۳۰ هزار دانشآموز در اعتکاف دانشآموزی امسال خبر داد که نسبت به سال گذشته رشد چشمگیری داشته است.
حسینزاده ملکی در این نشست با اشاره به اهمیت پرورش مهارتهای زندگی و مهارتهای خوشبختی در میان دانشآموزان اظهار کرد: حتی ارتقای کیفیت آموزشی نیز از مسیر ارتقای کیفیت پرورشی خواهد گذشت، چراکه بسیاری از فرصتهای پرورشی میتواند مهارتهای خوشبختی را در دانشآموزان نهادینه کند.
وی با بیان اینکه از منظر حکمرانی و الگوی نظامات مدیریتی باید تحولات جدی در مدارس رقم بخورد، گفت: حداقل پنج نظام برنامهای باید به مرور در فضای مدارس محقق شود و همه فعالیتهای پرورشی و اقدامات مرتبط نیز در چارچوب این نظامها تعریف شوند.
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش نخستین و در عین حال یکی از مهمترین این نظامها را نظام مراقبت از دانشآموزان در برابر آسیبهای اجتماعی دانست و افزود: برنامه ملی نماد به تصویب شورای اجتماعی کشور رسیده و طی یک دهه گذشته فراز و فرودهای متعددی را پشت سر گذاشته است. این برنامه پس از چند سال تجربه، به صورت رسمی ابلاغ شد و در یکی دو سال اخیر با قوت بیشتری دنبال میشود.
وی ادامه داد: در سال گذشته حدود ۸ میلیون دانشآموز در چارچوب این طرح غربالگری شدند و در چند ماه گذشته بیش از ۳۷۷ هزار دانشآموز که نیاز به رسیدگی فوری داشتند، تحت مداخلات مدرسهای قرار گرفتند. همچنین حدود ۱۰۷ هزار دانشآموز در مراکز خدمات مشاورهای مورد رسیدگی قرار گرفتهاند.
حسینزاده ملکی با اشاره به کمبود مشاوران و مربیان پرورشی در مدارس گفت: نظام اداری کشور در تأمین نیروی انسانی مورد نیاز با محدودیتهایی مواجه است و مشاوران مدارس با حداقل امکانات، مسئولیتهای چندبرابری را بر عهده دارند.
وی ابراز امیدواری کرد: با همکاریهای میان وزارت آموزش و پرورش و سازمان امور اداری و استخدامی، بخشی از این کمبودها جبران شود.
وی با اشاره به شکلگیری ائتلاف ملی نماد افزود: این ائتلاف مجموعهای از دستگاهها از جمله سازمان بهزیستی، کمیته امداد، وزارت بهداشت و در مواردی قوه قضاییه را در بر میگیرد که برای حمایت از دانشآموزان وارد عمل میشوند. در یک سال گذشته بیش از ۲۶ هزار دانشآموز به دستگاههای مختلف ارجاع شدهاند که از این تعداد، حدود ۹ هزار پرونده به مرحله پیگیری تکمیلی رسیده و ۷ هزار پرونده نیز به طور کامل مختومه شده است. به گفته وی، پس از اعلام پایان رسیدگی توسط دستگاه مربوطه، تا شش ماه نیز پیگیریهای تکمیلی انجام میشود تا در صورت بازگشت مشکل، مداخلات لازم صورت گیرد.
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش دومین نظام تحولی را نظام نقشآفرینی، مشارکت و مسئولیتپذیری دانشآموزان عنوان کرد و گفت: الگوی تحقق مدرسه در این حوزه از ۱۳ آبان آغاز شد و در دهه فجر به اوج رسید. این الگو توانسته طیف گستردهای از دانشآموزان را در فعالیتهای مدرسهای سازماندهی کند و آثار گفتمانی مثبتی در مدارس بر جای بگذارد.
وی سومین محور را نظام محتوا، فناوری و مصرف فرهنگی دانشآموزان دانست و اظهار کرد موضوع فناوری یکی از مسائل کلیدی حوزه پرورشی است و نیازمند فراهم شدن زیرساختهای قانونی و فناورانه است که در ماههای اخیر اقدامات مهمی در این زمینه انجام شده است.
به گفته حسینزاده ملکی، نظام استعدادیابی و هدایت رشد تربیتی و همچنین نظام پرورشی در برنامه درسی ملی از دیگر محورهای مورد تأکید هستند.
وی تصریح کرد: تا زمانی که مسئله پرورشی در برنامه درسی ملی حل نشود، بسیاری از مسائل حوزه تربیتی به نتیجه مطلوب نخواهد رسید.
وی با اشاره به گلایه برخی مربیان پرورشی درباره کمبود زمان برای فعالیتهای تشکیلاتی دانشآموزان در ساعات رسمی مدرسه گفت: باید در برنامه درسی ملی بازنگری شود و فرصتهایی برای نقشآفرینی دانشآموزان در نظر گرفته شود.
وی پیشنهاد داد: همانطور که ساعت ورزش در مدارس وجود دارد، یک ساعت سرگرمی مفید گروهی نیز پیشبینی شود تا دانشآموزان فرصت تمرین کار گروهی، گفتوگو و تنفس ذهنی داشته باشند.
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش افزود: در قالب درس پرورشی میتوان از ظرفیت بازی، فیلم و تولیدات گسترده فرهنگی و هنری موجود استفاده کرد؛ ظرفیتی که به گفته او تاکنون به شکل مطلوب در اختیار دانشآموزان قرار نگرفته و موجب شده ذائقه فرهنگی و هنری آنان آنگونه که باید ارتقا پیدا نکند.
وی در عین حال تأکید کرد: طراحی و طی مراحل قانونی این تغییرات ممکن است چند سال به طول بینجامد، اما آغاز گامهای بزرگ با برشهای زمانی مشخص ضروری است.
حسینزاده ملکی در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع تسهیلگری و مانعزدایی از مشارکت دانشآموزان اشاره کرد و گفت: گاهی لازم نیست اقدامات پیچیدهای انجام شود، بلکه با کاهش موانع میتوان زمینه حضور گستردهتر دانشآموزان را فراهم کرد.
وی به عنوان نمونه به برگزاری اعتکاف دانشآموزی اشاره کرد و گفت: با توجه به همزمانی با ایام امتحانات، محدودیت ظرفیت مساجد و شرایط اقتصادی خانوادهها، پیشبینی میشد میزان مشارکت کاهش یابد، اما با سازماندهی انجامشده و راهاندازی سامانه پیشثبتنام، فهرست دانشآموزان متقاضی به قرارگاه ملی مسجد اعلام شد.
به گفته وی، از میان ۱۲ هزار مسجد میزبان اعتکاف امسال، بیش از ۶ هزار مسجد به صورت تخصصی و اختصاصی به اعتکاف دانشآموزی اختصاص یافت و در همین مساجد اختصاصی، بیش از ۶۳۰ هزار دانشآموز حضور پیدا کردند که رکورد سال گذشته با حدود ۵۸۰ هزار نفر را به طور کامل پشت سر گذاشت.
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش با تأکید بر اینکه کشور هنوز تا رسیدن به نقطه مطلوب در حوزه تربیتی فاصله دارد، گفت: آنچه اهمیت دارد شکلگیری اتصال و همکاری بین دستگاهها برای مراقبت از دانشآموزان است که تجربهای موفق از همکاری بینبخشی را رقم زده و میتواند زمینهساز گشایش در مسائل دانشآموزان باشد.
از هر هشت دانشآموز ایرانی یک نفر معتکف شد؛ بیش از ۸۰۰ هزار دانشآموز در اعتکاف امسال شرکت کردند
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش با تشریح برنامهها و فعالیتهای حوزه پرورشی اظهار کرد: درصد زیادی از دانشآموزان در مراسم اعتکاف امسال حضور داشتند، بهگونهای که در برخی مساجد که اعتکاف به صورت عمومی برگزار میشد، بین ۸۰ تا ۹۰ درصد شرکتکنندگان را دانشآموزان تشکیل میدادند.
وی افزود: بخشی از آمارها به دلیل عمومی بودن برخی مساجد به صورت تخصصی در قالب دانشآموزی محاسبه نشد، اما عدد قطعی و حداقلی که با اطمینان میتوان اعلام کرد، حضور بیش از ۸۰۰ هزار دانشآموز در مراسم اعتکاف امسال است.
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش با اشاره به تأثیرات تربیتی اعتکاف تصریح کرد: دانشآموزی که در طول سال تحصیلی روزانه چند ساعت در کلاس درس حضور دارد، در اعتکاف سه روز روزهداری، حضور در محافل قرآنی، سخنرانیها و برنامههای تربیتی را تجربه میکند و به طور طبیعی از فضای تلفن همراه و ارتباطات روزمره فاصله میگیرد. این تجربه معنوی در رشد فردی و اجتماعی دانشآموزان اثرگذار است.
وی ادامه داد: امسال بیشترین حضور مربوط به دانشآموزان مقطع متوسطه اول بود و به دلیل شرایط سنی، دانشآموزان ابتدایی کمتر در این مراسم شرکت کردند. در مجموع امسال به نقطهای رسیدیم که از هر هشت دانشآموز ایرانی یک نفر در اعتکاف حضور داشت و در میان دانشآموزان دختر متوسطه اول نیز از هر هشت نفر، یک نفر معتکف شد که این موضوع نشاندهنده یک پدیده قابل توجه در فضای دانشآموزی کشور است.
حسینزاده ملکی با مقایسه مشارکت نسلهای مختلف گفت: دهه هشتادیها به مراتب بیش از دهه هفتادیها در اعتکاف شرکت کردند و این میزان نسبت به دهه شصتیها نیز بیشتر بوده است. همچنین دهه نودیها مشارکتی پررنگتر از همه نسلهای قبلی خود در اعتکاف دانشآموزی داشتهاند که نشاندهنده یک روند رو به رشد در گرایشهای معنوی نسل جدید است.
وی با اشاره به گستردگی فعالیتهای حوزه پرورشی خاطرنشان کرد: تنوع برنامهها بسیار زیاد است و پرداختن به همه آنها زمان مفصلی میطلبد، اما یکی از رویکردهای مهم، تقویت جریان دانشآموز خبرنگار است. در چارچوب نقشه راه طراحیشده، از دانشآموزان خواسته شد نقشآفرینی کنند و نزدیک به ۴۰۰ هزار دانشآموز در سراسر کشور این نقش را انتخاب کردند.
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش افزود: برای سازماندهی، آموزش و میدان دادن به این دانشآموزان برنامههای متعددی در حال اجراست. با وجود آنکه هنوز تبلیغات گستردهای در این زمینه انجام نشده، نسل پرانرژی و علاقهمندی آماده ورود به عرصه خبرنگاری است.
وی با اشاره به اجرای برنامه رابینو در حوزه روایتگری دانشآموزی اظهار کرد: در قالب این برنامه، دانشآموزان به روایت مسائل مدرسه و رویدادهای مختلف پرداختند و مجموعهای متنوع و جذاب از روایتها شکل گرفت. این نسل با توجه به ارتباط نزدیک با فناوری، شیوههای نوین روایتگری رسانهای را تمرین میکند و از استعداد و انگیزه بالایی برخوردار است.
حسینزاده ملکی به دیگر برنامههای فرهنگی اشاره کرد و گفت: حضور دانشآموزان در راهیان نور، افزایش سهمیه عمره دانشآموزی و برگزاری جشنهای دهه فجر با محوریت خود دانشآموزان از جمله اقدامات مهم امسال بوده است. سهمیه اعزام دانشآموزان به عمره نسبت به سال گذشته تقریباً دو برابر شد و بیش از ۱۲۰۰ دانشآموز اعزام شدند.
وی افزود: در جشنهای دهه فجر تلاش شد میدان عمل به خود دانشآموزان سپرده شود، حتی اگر در برخی موارد کاستیهایی وجود داشته باشد. در بسیاری از مدارس جشنهای ایران برگزار شد و نقشآفرینی دانشآموزان در مناطق مختلف کشور، حتی مناطق مرزی، مورد توجه قرار گرفت.
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش همچنین از اجرای برنامههای گسترده در ماه مبارک رمضان خبر داد و گفت: محافل قرآنی متنوعی متناسب با ظرفیت مدارس در حال برگزاری است و این روند ادامه خواهد داشت.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به برنامه ملی با انرژیها اشاره کرد و گفت: هدف این طرح ایجاد یک حرکت اجتماعی در حوزه مدیریت مصرف آب و انرژی با محوریت دانشآموزان است. در این رویکرد، دانشآموزان نه صرفاً مخاطب، بلکه کنشگر هستند و به ذهن و خلاقیت آنها اعتماد شده است.
حسینزاده ملکی افزود: در دو هفته ابتدایی اجرای این طرح، بیش از ۲۵۰۰ مدرسه به آن پیوستهاند. در قالب این برنامه، گروههایی از دانشآموزان در مدارس تشکیل میشوند و با تحلیل الگوی مصرف آب و انرژی مدرسه، راهکارهایی برای کاهش مصرف ارائه میکنند. در صورت اجرای موفق، مشوقها و مزایایی با همکاری وزارت نیرو و سایر دستگاهها برای مدارس در نظر گرفته خواهد شد، از جمله حمایتهای فناورانه.
وی ادامه داد: این الگو به تدریج در منازل نیز اجرا میشود تا دانشآموزان با تحلیل قبوض و الگوی مصرف خانواده، راهکارهای کاهش مصرف را استخراج و میزان موفقیت را ارزیابی کنند.
به گفته وی، مهمتر از کاهش مصرف، جریانسازی اجتماعی و تقویت کار گروهی و نقشآفرینی دانشآموزان در حل مسائل کشور است.
معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش تأکید کرد: مجموعه فعالیتهای اجراشده و در حال اجرا در حوزه پرورشی گسترده و متنوع است و در صورت طرح پرسشهای بیشتر، جزئیات برنامهها تشریح خواهد شد.
انتهای پیام/