تکرار ظلم در تاریخ، محور اصلی نمایش ماست/ گروههای جوان تئاتر در رقابت نابرابر با گروههای شناختهشده دیده نمیشوند
حسین مشکاتی کارگردان تئاتر، در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری آنا، درباره شکلگیری و مضمون نمایش «میرا» اظهار کرد: عنوان این اثر به معنای کسی است که هر روز، هر ساعت و هر لحظه میمیرد. این مفهوم میتواند مصداقهای مختلفی در زندگی روزمره انسان داشته باشد؛ از تکرار فعالیتهای عادی مانند بیدار شدن، خوابیدن و سر کار رفتن تا گرفتار شدن در چرخهای که بهتدریج معنای زندگی را تحتتأثیر قرار میدهد.
وی افزود: داستان نمایش درباره فردی است که در پناهگاه ذهنی و اوهام خود، نقشهای تکراری را بازی میکند و در پایان هر نقش نیز محکوم به مرگ است. این تکرار در سطحی گستردهتر به تاریخ پیوند میخورد؛ جایی که ظلمی در گذشته اتفاق افتاده و همچنان در دورههای مختلف و به دست افراد گوناگون بازتولید میشود.
مشکاتی با اشاره به رویکرد اجتماعی و فلسفی نمایش بیان کرد: در شکلگیری متن از مضامین و جهان فکری ساموئل بکت بهره گرفتهایم و تلاش کردهایم با استفاده از فضایی ابزورد و سوررئال، مفهوم تکرار و استمرار برخی اتفاقات تاریخی را به مخاطب منتقل کنیم. برای من مهم است که تماشاگر متوجه شود بعضی اتفاقات، با وجود گذشت هزاران سال، همچنان در زندگی امروز انسان تکرار میشوند.
تئاتر دانشجویی نباید به معنای کیفیت پایین باشد
این کارگردان درباره ترکیب گروه اجرایی و نگاهش به تئاتر دانشجویی گفت: این سومین تجربه حرفهای من در مقام کارگردان است و همچنان معتقدم اگر دانشجو هستم، اعضای گروهم نیز میتوانند از میان دانشجویان باشند. باور دارم با کار گروهی، مشورت با استادان و انتقال تجربه میتوانیم در کنار یکدیگر پیشرفت کنیم.
وی ادامه داد: حدود ۹۹ درصد عوامل این نمایش دانشجو هستند و به این موضوع افتخار میکنم. البته کمتجربگی ممکن است در برخی بخشهای کار به ضعفهایی منجر شود، اما تلاش کردهایم با کمک و مشورت استادان این کاستیها را برطرف کنیم. هدفم این است که عنوان دانشجویی به معنای اثری کمکیفیت تلقی نشود و مخاطب با نمایشی روبهرو باشد که از استانداردهای یک اجرای حرفهای برخوردار است.
مشکلات مالی و فاصله سالنها از مرکز شهر
مشکاتی با اشاره به مشکلات اقتصادی گروههای مستقل تئاتری اظهار کرد: یکی از مهمترین چالشهای گروههایی که هنوز به شهرت و جایگاه تثبیتشده نرسیدهاند، مسائل مالی است. ما نیز با وجود برخورداری از سرمایهگذاری، به دلیل محدودیت بودجه ناچار شدیم بخشی از ایدهها و اتفاقاتی را که برای اجرا در نظر داشتیم، کنار بگذاریم.
وی افزود: اگر امکان مالی بیشتری داشتیم، یکی از سالنهای مناسب مرکز شهر را برای اجرا انتخاب میکردیم، اما به دلیل محدودیت بودجه و ضرورت انتخاب سالنی دولتی با امکانات قابل قبول، پردیس تئاتر تهران را انتخاب کردیم. این مجموعه از نظر امکانات و همکاری عوامل اجرایی شرایط خوبی دارد، اما فاصله جغرافیایی آن از مرکز شهر ممکن است بر تعداد مخاطبان تأثیر بگذارد.
گروههای جوان در چرخه اجرای تئاتر کمتر دیده میشوند
این کارگردان تئاتر که از شاگردان محمد مساوات محسوب می شود، سوءمدیریت و نبود برنامهریزی متوازن برای اجراهای نمایشی را از مشکلات مهم این حوزه دانست و گفت: گروههای جوان و کمترشناختهشده با وجود برخورداری از ظرفیتهای هنری، فرصت کافی برای دیده شدن پیدا نمیکنند. مخاطب تئاتر نیز معمولاً در طول ماه امکان تماشای تعداد محدودی نمایش را دارد و طبیعی است که در میان اجراهای متعدد، بیشتر به سراغ گروهها و چهرههای شناختهشده برود.
وی ادامه داد: وقتی در طول یک ماه ۳۰ تا ۴۰ نمایش روی صحنه میرود، بخش قابلتوجهی از آثار گروههای کوچک با مخاطب محدودی مواجه میشوند. به نظرم مدیران و برنامهریزان تئاتر میتوانند با ایجاد تعادل در جدول اجراها، فرصت بیشتری برای گروههای تازهکار و کمترشناختهشده فراهم کنند تا مخاطب علاوه بر آثار استادان و گروههای مطرح، امکان تماشای آثار نسل جوان را نیز داشته باشد.
مشکاتی با تأکید بر اهمیت تماشای آثار کارگردانان باتجربه گفت: آثاری از استادانی مانند محمد مساوات و برهمنی میتوانند برای ما آموزنده باشند و از تماشای آنها تجربههای زیادی به دست بیاوریم؛ اما در کنار این آثار باید برای گروههای جوان نیز فرصت حضور و ارتباط با مخاطب فراهم شود.
امیدوارم روزی بتوانم حرف خودم را بدون واسطه روی صحنه ببرم
وی در بخش دیگری از این گفتوگو با اشاره به دغدغههای شخصی خود در مسیر فعالیت هنری اظهار کرد: همیشه خودم را با این امید قانع کردهام که روزی بتوانم فردی مفید باشم، اما امروز احساس میکنم هنوز نتوانستهام آنطور که باید، حرف و نگاه شخصیام را در قالب یک اثر مستقل بیان کنم. امیدوارم بهزودی بتوانم نمایشی را از ابتدا تا انتها با مدیریت و نگاه خودم تولید کنم و تمام حرف دلم را روی صحنه بیاورم.
این کارگردان در پایان با اشاره به برخی دوستان هنرمند خود که در حال حاضر در زندان به سر میبرند، ابراز امیدواری کرد مشکلات آنان هرچه زودتر برطرف شود و بتوانند به فعالیت هنری بازگردند.
نمایش «میرا» به کارگردانی حسین مشکاتی و تهیهکنندگی علی محبی، با نویسندگی مهدیار موسوی و حسین بیات و بازی امیرحسین کاظمی و محمدحسین سرخرانی، از یکم تا هشتم آذرماه، ساعت ۱۸ به مدت یک ساعت در تماشاخانه استاد جمشید مشایخی پردیس تئاتر تهران روی صحنه میرود. مشکاتی همچنین از احتمال تمدید اجرا در صورت استقبال مخاطبان خبر داد.
انتهای پیام/