ساعی: آموزش تاریخ معاصر و بازنگری در شیوه‌های انتقال مفاهیم استکبارستیزی به نسل جدید ضروری است
محمدحسین ساعی، عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی، در گفت‌وگو با خبرنگار آنا به مناسبت روز ۱۳ آبان، روز دانش‌آموز و روز ملی مبارزه با استکبار جهانی، با گرامیداشت یاد و خاطره شهدای ۱۳ آبان اظهار کرد: ۱۳ آبان یکی از نقاط عطف تاریخ معاصر ایران است و به شکل معناداری مجموعه‌ای از اتفاقات در سال‌های مختلف در این روز رخ داده که همگی به نوعی با دخالت‌های آمریکا و استعمارگری این کشور در ایران ارتباط دارند.
وی با تأکید بر اهمیت دشمن‌شناسی و شناخت ماهیت قدرت‌های سلطه‌جو افزود: یکی از موضوعات مهمی که باید به نسل جدید منتقل شود، شناخت قدرت‌های جهان‌خوار و سلطه‌طلبی است که به تعبیر رهبر شهید، قصد بلعیدن ایران را دارند. برای این قدرت‌ها تفاوتی ندارد چه فردی در ایران حاکم باشد یا چه نوع حکومتی در کشور مستقر باشد؛ آنچه برای آنها اهمیت دارد، امکان بهره‌برداری از منابع زیرزمینی، منابع انسانی و ثروت‌های متعلق به مردم ایران است.
ضرورت تبیین اهداف واقعی آمریکا برای نسل جدید
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به مواضع و اظهارات مقامات آمریکایی در جریان جنگ اخیر بیان کرد: مردم ایران در همین ایام جنگ با مطالبی از سوی ترامپ مواجه شدند که در آنها به صراحت درباره نفت، معادن و منابع ایران صحبت شده و این پیام منتقل شده است که منابع ایران باید در اختیار آمریکا قرار گیرد و مردم ایران خودشان به فکر مسائلشان باشند.
ساعی ادامه داد: همچنین اظهاراتی درباره نابودی تمدن ایران مطرح شده و وزیر خارجه آمریکا نیز با ارجاع به نبردهای تاریخی ایران و یونان، تلاش کرده است ریشه تقابل را به ۲۵۰۰ سال قبل بازگرداند. هر ایرانی و هر انسان آزاده‌ای در هر نقطه جهان با مشاهده چنین اظهارات و عملکردهایی می‌تواند ابعاد ظلم و رویکرد سلطه‌جویانه موجود در آنها را درک کند.
وی با بیان اینکه تبیین این واقعیت‌ها برای نسل جدید به شیوه‌های متناسب با اقتضائات امروز نیاز دارد، تصریح کرد: به نظر می‌رسد باید با محوریت رسانه‌های عمومی، به‌ویژه صداوسیما و همچنین دستگاه‌هایی مانند آموزش‌وپرورش، به روش‌های جدیدی برای انتقال این مفاهیم به نسل جوان و نوجوان بیندیشیم.
تاریخ معاصر باید برای دانش‌آموزان جذاب و قابل فهم شود
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به ظرفیت ابزارهای فرهنگی و رسانه‌ای برای انتقال مفاهیم تاریخی و اجتماعی گفت: شاید بتوان از قالب‌هایی مانند مستندها و فیلم‌هایی که برای کودکان و نوجوانان جذاب‌تر هستند، برای انتقال این مطالب استفاده کرد. به اعتقاد من، تاریخ یکی از مباحث بسیار مهم در این زمینه است؛ زیرا اگر نوجوانان بتوانند با تاریخ معاصر کشور خود ارتباط برقرار کنند، بسیاری از مسائل مربوط به شناخت دشمن و درک تحولات تاریخی برای آنها روشن خواهد شد.
ساعی با انتقاد از کم‌توجهی به آموزش تاریخ در مدارس اظهار کرد: یکی از مشکلات ما این است که به اندازه کافی به تاریخ اهمیت نمی‌دهیم. در همین روزها پیام‌هایی از برخی افراد دغدغه‌مند دریافت کرده‌ام که نشان می‌دهد به دلیل اینکه درس تاریخ در شمار دروس نهایی یا کنکوری دانش‌آموزان قرار ندارد، عملاً در بسیاری از مدارس به‌درستی تدریس نمی‌شود و معلمان نیز فرصت کافی برای پرداختن به آن اختصاص نمی‌دهند؛ در نتیجه خانواده‌ها هم توجه لازم را به این درس ندارند.
وی این وضعیت را یک خلأ جدی در نظام آموزشی دانست و افزود: آموزش‌وپرورش باید تاریخ را هم جدی‌تر بگیرد و هم شیوه‌های جذاب‌تری برای آموزش آن طراحی کند. صرف ارائه مطالب تاریخی در قالب کتاب‌های درسی کافی نیست و لازم است از قالب‌ها و روش‌هایی استفاده شود که دانش‌آموز بتواند با رویدادهای تاریخی ارتباط برقرار کند و آنها را به‌درستی بشناسد.
شناخت تاریخ زمینه‌ساز خودباوری و عزت‌نفس ملی است
ساعی با تأکید بر پیامدهای مثبت آموزش صحیح تاریخ برای نسل جدید خاطرنشان کرد: اگر این مجموعه اقدامات به‌درستی انجام شود، نسل جدید ضمن شناخت تاریخ کشور و آگاهی از جنایت‌هایی که علیه ملت ایران صورت گرفته است، به خودباوری، اتکای به نفس و عزت‌نفس بیشتری دست پیدا می‌کند و می‌تواند بر اساس شناخت گذشته، آینده خود را بسازد.
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی در بخش دیگری از این گفت‌وگو، با اشاره به پیچیدگی جنگ شناختی و تغییر شیوه‌های دسترسی مردم به اخبار و اطلاعات اظهار کرد: امروز جنگ رسانه‌ای نسبت به گذشته پیچیده‌تر شده و ابعاد گسترده‌تری پیدا کرده است؛ همچنین منابع دسترسی مردم به اخبار و اطلاعات تفاوت‌های اساسی با گذشته دارد. بنابراین باید متناسب با این شرایط، شیوه‌های مواجهه و پاسخ‌گویی رسانه‌ای و آموزشی خود را تغییر دهیم.
وی با اشاره به ضرورت مشارکت عمومی در مقابله با جنگ شناختی افزود: همان‌طور که رهبر شهید تأکید کرده‌اند، این موضوع یک واجب عینی است و تکلیفی نیست که صرفاً بر عهده بخشی از مردم باشد؛ بلکه همه مردم ایران، در هر جایگاه و سطحی که قرار دارند، باید در این زمینه نقش‌آفرینی کنند.
ساعی با تأکید بر مسئولیت نهادهای آموزشی و رسانه‌ای در این عرصه بیان کرد: نقش رسانه‌های عمومی، به‌ویژه صداوسیما، و همچنین آموزش‌وپرورش باید در این زمینه پررنگ‌تر شود. در مراتب بعدی نیز وزارت علوم و سایر دستگاه‌هایی که مسئولیت آموزش کشور را بر عهده دارند، باید نقش فعال‌تری ایفا کنند.
وی با بیان اینکه بخش قابل توجهی از مطالب و ادعاهای مطرح‌شده در فضای رسانه‌ای مبنای درستی ندارند، گفت: بسیاری از این ادعاها با ارائه اطلاعات و مستندات تاریخی قابل پاسخ‌گویی هستند و می‌توان با روشن کردن ابعاد واقعی موضوع، ذهن مخاطبان را نسبت به آنها آگاه کرد.
بازخوانی آمارهای تاریخی برای مقابله با روایت‌های نادرست
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی برای تبیین اهمیت استفاده از مستندات تاریخی به وضعیت سواد در جامعه ایران پیش از انقلاب اشاره کرد و گفت: برای نمونه، وقتی درباره وضعیت جامعه ایران در سال ۱۳۵۷ صحبت می‌کنیم، باید شرایط واقعی آن دوران را بشناسیم. در برخی مباحث آموزشی از آمار مربوط به بی‌سوادی زنان در آن مقطع تاریخی سخن گفته می‌شود و من گاهی در کلاس از دانشجویان می‌پرسم چه میزان از زنان جامعه در سال ۱۳۵۷ بی‌سواد بوده‌اند؛ اما معمولاً کسی پاسخ دقیقی ندارد.
ساعی ادامه داد: زمانی که آمارهای مستند و تصاویر روزنامه‌های همان دوران در اختیار دانشجویان قرار می‌گیرد، بسیاری از آنها با واقعیت‌هایی مواجه می‌شوند که برایشان تازگی و حتی شگفتی دارد. این موضوع نشان می‌دهد که شاید ما در انتقال درست و مستند تاریخ به نسل جدید کوتاهی کرده‌ایم.
وی در پایان تأکید کرد: نظام رسانه‌ای کشور، آموزش‌وپرورش، وزارت علوم و سایر دستگاه‌های آموزشی باید با استفاده از روش‌های جدیدتر و متناسب با شرایط روز، در انتقال مفاهیم تاریخی و مقابله با جنگ شناختی نقش‌آفرینی کنند تا نسل جدید بتواند با شناخت دقیق‌تر گذشته، تحولات امروز را تحلیل کند و در برابر روایت‌های نادرست قدرت تشخیص بیشتری داشته باشد.
انتهای پیام/