وزیر بهداشت: کمبود اقلام دارویی اساسی کاهش یافته است/ راه‌اندازی سامانه جدید برای گزارش دریافت وجوه غیرقانونی پزشکان از بیماران

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، محمدرضا ظفرقندی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، در حاشیه نشست خبری و در جمع خبرنگاران، با اشاره به عملکرد نظام سلامت در شرایط بحرانی، اظهار کرد: در تمام ایام جنگ، حتی یک مورد مراقبت از مادران باردار تعطیل نشد و حتی یک واکسیناسیون نیز به تعویق نیفتاد.

وی با مقایسه وضعیت خدمات سلامت در ایران با برخی کشورها، افزود: این شرایط را با کشور‌هایی مانند اوکراین مقایسه کنید که ۶۰ درصد واکسیناسیون در آن انجام نشده بود.

ظفرقندی ادامه داد: در حوزه درمان، با وجود همه مشکلات موجود در کشور، تنها یک عدد برای بیان گستره خدمات کافی است؛ ۶۶ هزار مجروح در زمان جنگ به صورت رایگان درمان شدند.

تشکیل ۱۵ هزار پرونده درباره دریافت‌های غیرمتعارف

وزیر بهداشت در پاسخ به پرسشی درباره هشدار‌های سازمان بازرسی کل کشور نسبت به اخذ وجوه مازاد بر تعرفه‌های قانونی در برخی بیمارستان‌های خصوصی، گفت: در این زمینه دو اقدام مهم را در دستور کار داریم.

وی توضیح داد: نخست، بازرسی‌هایی است که از سوی وزارت بهداشت انجام می‌شود و طبیعی است بسیاری از این موارد به تشکیل پرونده منجر شود. در یک سال گذشته حدود ۱۵ هزار پرونده برای این مسائل تشکیل شده که بخشی از آنها نیز به صدور رأی منتهی شده است.

ظفرقندی افزود: شکایت، مقدمه رسیدگی به این‌گونه دریافت‌ها و پرداخت‌هاست و این روند به‌صورت قانونی دنبال می‌شود.

سامانه جدید برای گزارش فوری تخلفات مالی در درمان

وزیر بهداشت با اشاره به اقدام دوم وزارتخانه در این زمینه تصریح کرد: به عنوان یک کار اساسی، در آینده نزدیک سامانه‌ای راه‌اندازی می‌شود تا اگر از فردی مطالبه یا دریافت غیرقانونی یا مبلغی خارج از حدود متعارف صورت گرفت، مسیر مشخصی برای ثبت و پیگیری آن وجود داشته باشد.

وی اضافه کرد: اگر فردی با درخواست غیرمتعارف مواجه شد، از طریق این سامانه به سرعت راهنمایی می‌شود تا موضوع را پیگیری کند.

حمله به بیش از ۲۰۰ مرکز بهداشتی و ۷۰ بیمارستان

ظفرقندی در پاسخ به سوالی درباره آسیب‌های جنگ اخیر به نظام سلامت و برنامه وزارت بهداشت برای افزایش آمادگی این نظام، گفت: اگر در یک مجموعه، بیش از ۲۰۰ مرکز بهداشتی، بیش از ۷۰ بیمارستان و حدود ۳۰۰ آمبولانس مورد تهاجم قرار می‌گیرد، این نشان‌دهنده زیر پا گذاشتن همه اصول و قواعدی است که حتی در نظام جنگ‌ها نیز وجود دارد.

وی ادامه داد: کارخانه‌های دارویی و مجموعه‌های مرتبط با تأمین دارو نیز مورد تهاجم قرار گرفتند.

وزیر بهداشت با اشاره به خسارات مالی واردشده به زیرساخت‌های سلامت کشور، گفت: برآورد ما این است که نزدیک به ۸ همت، معادل ۸ هزار میلیارد تومان، به زیرساخت‌های سلامت کشور خسارت وارد شده و این مراکز تخریب شده‌اند.

ظفرقندی با بیان مثالی از مدیریت بحران در زمان حمله به مراکز درمانی، اظهار کرد: وقتی یک بیمارستان بمباران شد، حدود یک تا دو ساعت بعد با رئیس دانشگاه مربوطه تماس گرفتم و پرسیدم چه اقدامی انجام شده است. البته بیمارستان‌های معین را از قبل آماده کرده بودیم و همه بیماران و مجروحان منتقل شده بودند.

وی افزود: به من گفته شد که نیاز دیگری وجود ندارد، چراکه همان فرایند با استفاده از بیمارستان‌های جایگزین پیگیری شده بود.

وزیر بهداشت، بیان کرد: فداکاری حوزه سلامت، خدمات اورژانس و اقداماتی که در آن ایام انجام شد، به نظر من کاملاً افتخارآمیز است و همکاران ما مستندات آن را ارائه خواهند کرد.

کمبود دارو‌های حیاتی از قبل جنگ کمتر شده است

ظفرقندی در ادامه، درباره وضعیت دارو و مشکلات ناشی از تحریم‌ها و محدودیت‌های ارزی، گفت: از اواسط سال ۱۴۰۴، به دلیل فعال شدن مکانیزم ماشه، انتقال ارز دارویی با مشکلات جدی مواجه شد و این مسئله در روند تأمین دارو اثر گذاشت.

وی ادامه داد: پس از شروع جنگ نیز حمل‌ونقل دارو و مواد اولیه دارویی با دشواری‌های بیشتری روبه‌رو شد. در همه کشور‌های دنیا، بخش قابل توجهی از مواد اولیه دارویی وارداتی است و در این شرایط باید مسیر‌های جایگزین برای تأمین آن پیدا شود.

وزیر بهداشت با تأکید بر پیگیری مستمر این موضوع، اظهار کرد: آخرین آمار ما نشان می‌دهد که کمبود اقلام دارویی اساسی و حیاتی، در مقایسه با قبل از شروع جنگ، کمتر شده است.

وی، تصریح کرد: اقلامی که اهمیت اساسی دارند و کمبود آنها می‌تواند به جان بیماران آسیب بزند، اکنون نسبت به قبل از جنگ با کمبود کمتری مواجه هستند و این نشان می‌دهد که راه‌های جبرانی در این زمینه دنبال شده است.

تلاش ما جلوگیری از حذف ارز داروست

وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با اشاره به شرایط اقتصادی کشور، حذف ارز دارو را در وضعیت فعلی مناسب ندانست و گفت: تلاش ما این بوده است که در شرایط کنونی، حذف ارز دارو انجام نشود؛ چراکه کشور هنوز در موقعیت مناسبی برای اجرای این اقدام قرار ندارد.

وی افزود: این موضوع در جلسات کمیسیون تلفیق و صحن مجلس نیز مطرح و درباره آثار آن توضیحات لازم ارائه شد و نمایندگان نیز نسبت به شرایط موجود قانع شدند.

وزیر بهداشت با تأکید بر ضرورت حرکت تدریجی به سمت اصلاح سازوکار ارزی دارو اظهار کرد: کشور ناگزیر است در آینده به این مسیر حرکت کند، اما این اقدام باید به‌صورت پله‌پله و با احتیاط انجام شود؛ نه با یک تصمیم بزرگ و ناگهانی.

وی ادامه داد: هر مرحله از این مسیر باید منوط به حمایت بیمه‌ها باشد؛ به این معنا که بیمه‌ها بتوانند تفاوت ناشی از تغییر نرخ ارز را تقبل کنند تا هزینه اضافی به مردم و بیماران تحمیل نشود.

وزیر بهداشت در پاسخ به پرسشی درباره دیدگاه دولت و وزارت بهداشت در زمینه تجمیع بیمه‌ها نیز گفت: تجمیع بیمه‌ها یک بحث اصولی و درست است که باید در شرایط مناسب به آن پرداخته شود.

وی افزود: در برخی بخش‌ها از جمله نیرو‌های مسلح، به دلیل ملاحظات محرمانگی، و در حوزه تأمین اجتماعی نیز به دلیل حساسیت‌ها و دیدگاه‌های جامعه کارگری، اجرای این طرح با ملاحظاتی همراه است و رضایت ذی‌نفعان باید جلب شود.

وزیر بهداشت، تصریح کرد: با وجود آنکه تجمیع بیمه‌ها تاکنون انجام نشده است، این موضوع همچنان یک بحث اصولی به شمار می‌رود و باید در زمان و شرایط مناسب پیگیری شود.

وی همچنین با اشاره به مطالبات نظام سلامت از سازمان تأمین اجتماعی، گفت: مطالبات این بخش حدود ۹۰ هزار میلیارد تومان است و وزارت بهداشت پیگیری‌های لازم را با مسئولان سازمان تأمین اجتماعی انجام می‌دهد.

اصلاح ۹۰ درصد از ناترازی‌های عدالت بین‌رشته‌ای در تعرفه‌های پزشکی

وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با تأکید بر لزوم واقعی شدن تعرفه‌ها و برقراری عدالت در نظام سلامت، اظهار کرد: یکی از قدم‌های اساسی که برای واقعی شدن تعرفه‌ها برداشته شده، اصلاح ناترازی‌ها و ایجاد عدالت بین‌رشته‌ای در کتاب ارزش‌های نسبی است.

وی افزود: در گذشته فاصله‌های زیادی میان رشته‌های مختلف وجود داشت، اما در دو سال اخیر این فاصله‌ها تا حد زیادی از بین رفته است؛ به‌طوری که اکنون ۹۰ درصد مواردی که در آنها ناترازی و عدم عدالت وجود داشت، اصلاح شده است. این یک برنامه‌ریزی سه‌ساله بود که خوشبختانه امسال به هدف‌گذاری خود رسید.

افزایش ۶۰ درصدی پرداختی پرستاران

ظفرقندی به موضوع معیشت کادر سلامت اشاره کرد و گفت: برای اصلاح شرایط معیشتی و حقوقی پرسنل حوزه سلامت، اعم از پرستاران، درمانگران و پزشکان طرحی، در صورت اجازه دادن مبلغ بودجه اقدامات مشخصی آغاز شده است. در حوزه پرستاری، تلاش کردیم با افزایش اضافه کار و اصلاح تعرفه‌ها، مجموع پرداختی‌ها را حدود ۶۰ درصد افزایش دهیم تا بخشی از تأخیر در پرداخت‌ها و دغدغه‌های این حوزه جبران شود.

وزیر بهداشت با اعلام خبر خوش برای فعالان حوزه بهداشت و پزشک خانواده، تصریح کرد: برای اولین بار، پرداخت مستقیم بر اساس عملکرد در حوزه بهداشت اضافه شده است. همچنین طبق دستورالعمل‌ها و قرارداد‌های جدید، دریافتی پزشکان و کادری که در برنامه «پزشک خانواده» فعالیت می‌کنند، حداقل ۶۰ درصد افزایش می‌یابد.

وی خاطرنشان کرد: اطمینان داریم با اجرای کامل برنامه پزشک خانواده و از محل صرفه‌جویی‌هایی که در آینده صورت می‌گیرد، می‌توانیم در قالب کارانه، پرداختی‌های بیشتری به کادر سلامت داشته باشیم.

ظفرقندی همچنین در خصوص پیگیری وضعیت برخی از کادر سلامت که در حوادث اخیر دچار مشکل شده بودند، ابزار امیدواری کرد که با پیگیری‌های در حال انجام، این افراد به‌زودی به زندگی روزمره و فعالیت حرفه‌ای خود بازگردند.

او تأکید کرد که وزارت بهداشت از تمام ظرفیت‌ها برای حل مشکلات اجتماعی و معیشتی نیرو‌های خود استفاده خواهد کرد.

وزیر بهداشت، تاکید کرد: بیمه‌های پایه باید افزایش قیمت خدمات و دارو را پوشش دهند؛ چراکه در غیر این صورت، هزینه‌ها به مردم تحمیل خواهد شد. در قانون بودجه نیز برای حوزه سلامت، ۸۵ همت از محل فروش سهام پیش‌بینی شده است تا در اختیار بیمه سلامت قرار گیرد؛ البته اجرای این موضوع و فروش سهام در بازار بورس، با پیگیری وزارت امور اقتصادی و دارایی انجام می‌شود و فرایندی زمان‌بر و دشوار است.

وی افزود: نگرانی اصلی این است که افزایش قیمت‌ها پیش از ایجاد پوشش بیمه‌ای اتفاق نیفتد. به همین دلیل، در حوزه‌های مختلف، به‌ویژه دارو، تأکید و پیگیری کرده‌ایم تا زمانی که پوشش بیمه‌ای برای یک دارو فراهم نشده است، افزایش قیمت آن اعمال نشود. این موضوع، شرط اصلی ما در حوزه دارو بوده است.

درمان تمام کودکان زیر ۷ سال رایگان شد

ظفرقندی، گفت: در کشور اقدامات مهمی در حوزه سلامت در حال انجام است که هم قابل ارائه و هم موجب افتخار است. درمان تمام کودکان زیر هفت سال رایگان شده است. همچنین همه افرادی که نیازمند کاشت حلزون شنوایی هستند، تحت پوشش قرار گرفته‌اند. درمان بیماران سرطانی و افراد کم‌برخوردار، از جمله زنان سرپرست خانوار، نیز از ۹۰ تا ۱۰۰ درصد تحت پوشش قرار می‌گیرد.

وی، ادامه داد: سال گذشته حدود ۶۶۰ هزار مصدوم حوادث در کشور به‌صورت رایگان و تحت پوشش بیمه درمان شدند. همچنین توجه به بیماران خاص و پوشش هزینه‌های درمانی آنها می‌تواند بار مالی درمان را برای مردم کاهش دهد.

کاهش صف انتظار کاشت حلزون شنوایی

وزیر بهداشت، تاکید کرد: در سال‌های گذشته تلاش شده است صف انتظار بیماران نیازمند کاشت حلزون شنوایی به صفر برسد؛ چراکه این عمل دارای «دوره طلایی» است و باید پیش از چهار سالگی انجام شود. تلاش ما این است که پس از تشخیص، عمل بیمار در کوتاه‌ترین زمان ممکن انجام شود.

کاشت حلزون حدود ۲ هزار فرد/ هزینه ۲۸ دلاری

وی، افزود: با وجود همه مشکلات، سالانه حدود یک‌هزار و ۶۰۰ تا ۲ هزار مورد کاشت حلزون شنوایی انجام می‌شود که هزینه آن حدود ۲۸ میلیون دلار است و به‌طور کامل از سوی هیأت امنای صرفه‌جویی ارزی پرداخت می‌شود.

وزیر بهداشت، بیان کرد: در حوزه برخی دارو‌های گران‌قیمت که هنوز تحت پوشش بیمه قرار نگرفته‌اند نیز اقدامات حمایتی انجام شده است و سال گذشته حدود ۶۲ هزار بیمار تحت پوشش این حمایت‌ها قرار گرفتند.

پرداخت ۷۴ همتی تأمین اجتماعی

وی با اشاره به پرداخت مطالبات نظام سلامت از سوی سازمان تأمین اجتماعی اعلام شد: سازمان تأمین اجتماعی در هفته گذشته پرداختی قابل توجهی انجام داده و مجموع پرداختی آن به حدود ۷۴ همت رسیده است.

وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی نیز در پاسخ به پرسشی درباره تاب‌آوری نظام سلامت در شرایط جنگی و بحران‌ها، گفت: نظام سلامت کشور طی سال‌های گذشته، از جمله در دوران جنگ تحمیلی و بحران‌های مختلف، به‌تدریج و با رعایت اصول علمی سازماندهی شده است.

وی افزود: پروتکل‌های علمی و دستاورد‌های به‌دست‌آمده در حوزه تروما و بحران به جایی رسیده است که می‌توانم به‌عنوان کارشناس این حوزه با اطمینان بگویم تاب‌آوری نظام سلامت در بحران‌ها بدون تردید قابل خدشه نیست و هر روز نیز بهتر می‌شود.

وزیر بهداشت ادامه داد: در جریان بمباران‌ها، پرستاران ما در شهر‌های مختلف، با وجود آسیب به زیرساخت‌ها، ترکیدن لوله‌های آب و دشواری تردد خودروها، به خدمت‌رسانی ادامه دادند.

وی با اشاره به سازماندهی خدمات سلامت در مراسم تشییع پیکر شهدا، اظهار کرد: در مراسم تشییع پیکر شهدا که با حضور حدود ۳۰ تا ۴۰ میلیون نفر در شهر‌های تهران، مشهد و قم و در گرمای بالای ۴۰ درجه برگزار شد، احتمال بروز مرگ‌ومیر و آسیب‌های مختلف وجود داشت؛ اما سازماندهی اورژانس به‌گونه‌ای انجام شد که نیرو‌های پیاده و موتوری در محل حضور داشتند.

برپایی ۱۸ بیمارستان صحرایی برای بزرگداشت رهبر شهید

ظفرقندی، گفت: همچنین ۱۸ بیمارستان صحرایی در تهران، مشهد و قم برپا شد تا خدمات اولیه در همان محل ارائه شود.

وی با اشاره به تفاوت این مراسم با حوادث گذشته، افزود: در مراسم تشییع پیکر شهید حاج قاسم سلیمانی در کرمان، تعدادی از افراد جان خود را از دست دادند؛ اما مراسم تشییع رهبر شهید، با وجود حضور افراد سالمند و بیماران قلبی، تنها پنج مورد ایست قلبی رخ داد و هیچ‌کدام از این افراد فوت نکردند. این بیماران به‌سرعت تحت احیا قرار گرفتند و با بالگرد منتقل شدند و همگی نجات یافتند.

وزیر بهداشت، تأکید کرد: این تجربه می‌تواند الگویی برای مجامع بین‌المللی باشد؛ اینکه چگونه می‌توان برای حضور ۳۰ تا ۴۰ میلیون نفر در یک مراسم، آن هم در گرمای شدید، سازماندهی مناسب خدمات سلامت را انجام داد.

وی ابراز امیدواری کرد جنگ هرچه سریع‌تر و با عزت و سربلندی ملت ایران پایان یابد.

وزیر بهداشت، ادامه داد: برنامه «پزشک خانواده و نظام ارجاع» یکی از بزرگ‌ترین اولویت‌های نظام سلامت در دولت چهاردهم است که طبق قانون برنامه، اجرای آن برای دستیابی به شاخص‌های مطلوب سلامت الزامی است. برخلاف وضعیت فعلی که نظام ارجاع ساختارمند نیست و بیمار با مراجعه به پزشکان متعدد، دچار سرگردانی می‌شود، هدف این برنامه ساماندهی مراجعات، حفظ کرامت بیمار و دسترسی عادلانه به خدمات است. طبق قانون، باید ۷ درصد از GDP به حوزه سلامت اختصاص یابد.

ظفرقندی، گفت: در حال حاضر، زیرساخت‌های لازم برای این نظام از جمله «پرونده الکترونیک سلامت»، «نظام ارجاع الکترونیک» و «نوبت‌گیری الکترونیک» در ۶۴ شبکه بهداشتی-درمانی در دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور اجرا شده است. این شبکه گسترده، به‌عنوان الگویی برای شناسایی نقاط ضعف و قوت عمل می‌کند تا با رفع مشکلات، در آینده به ۳۰۰ شهرستان دیگر نیز توسعه یابد.

وی، افزود: در این سیستم، برای هر خانواده یک «پزشک معین» تعریف می‌شود که مسئولیت راهبری سلامت آنها را بر عهده دارد. در صورت نیاز، بیمار از سطح یک به متخصص (سطح دو) و در صورت لزوم به سطح سه (بیمارستان‌ها) ارجاع داده می‌شود و بازخورد این ارجاع به‌صورت الکترونیک به سطح یک برمی‌گردد.

وزیر بهداشت، تاکید کرد: این موضوع به دو هدف اصلی منجر می‌شود: حفظ کرامت و عدالت در دسترسی: بیمار، به‌ویژه در مناطق روستایی، برای دریافت خدمات درمانی و آزمایشگاهی سرگردان نمی‌شود و دسترسی عادلانه‌ای به خدمات خواهد داشت. کاهش هزینه‌ها: با ساماندهی مراجعات غیرضروری، هزینه‌های اضافی نظام سلامت به‌شدت کاهش می‌یابد.

ظفرقندی، گفت: وزارت بهداشت با درک ضرورت همراهی ارائه‌دهندگان خدمت و گیرندگان خدمت، رویکردی گام‌به‌گام را در پیش گرفته است. هدف این است که با شناسایی دقیق چالش‌ها در این ۶۴ شهرستان، منابع به درستی هدایت شوند. با توجه به زحمات همکاران در این حوزه، اطمینان داریم که با تداوم این مسیر، شاهد استقرار موفق پزشک خانواده در سطح ملی خواهیم بود.