تفاهم دانشگاه استاد فرشچیان با بخش خصوصی برای ارزشیابی آثار هنری

سجاد محمدیارزاده، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی واحد استاد فرشچیان، در گفت‌و‌گو با خبرنگار آنا، با اشاره به چالش‌های موجود در حوزه حراج هنری کشور اظهار داشت: متولی اصلی حراج هنری در کشور نباید صرفاً به بخشنامه‌پراکنی بپردازد؛ بلکه بخش خصوصی در این زمینه موفق‌تر عمل کرده است. با این حال، نقد‌هایی بر عملکرد بخش خصوصی نیز وارد است که نمی‌توان از آنها چشم‌پوشی کرد.

وی افزود: نیاز جامعه هنری به حراج، وزارت میراث فرهنگی را ناگزیر به ورود به این عرصه می‌کرد، اما متأسفانه با کمبود کارشناسان حرفه‌ای ارزیابی آثار مواجه هستیم. برای قیمت‌گذاری آثاری همچون کار‌های استاد فرشچیان، باید تیمی از کارشناسان متخصص حضور داشته باشند که ارزش واقعی اثر را درک کنند، اما برخی استادان تمایلی به قیمت‌گذاری آثار خود ندارند و این محدودیت‌ها، مانع ورود جدی به این حوزه شده است.

شناسنامه‌دار کردن آثار هنری؛ راهکاری برای کشف قیمت واقعی

محمدیارزاده با اشاره به ضرورت شناسنامه‌دار کردن آثار هنری تصریح کرد: در حوزه تجسمی، گاهی یک اثر هنری توسط خالق خود با قیمتی مشخص عرضه می‌شود، اما در حراج هنری تا ده برابر آن قیمت‌گذاری می‌شود. این موضوع نشان می‌دهد که یک اثر هنری، متولیان مختلفی پیدا می‌کند و قیمت واقعی آن مشخص نمی‌شود.

وی ادامه داد: برای نمونه، دو اثر از استاد فرشچیان در حراج تهران عرضه شده است. ما به همکاران خود گفتیم که این آثار را بررسی کرده و از خانواده استاد استعلام کنیم تا صحت امضا و تاریخ اثر تأیید شود. استاد فرشچیان نزدیک به ۱۵۰۰ اثر خلق کرده‌اند که ۱۸ اثر به آستان قدس رضوی و ۶۱ اثر به کاخ سعدآباد اهدا شده است. شناسنامه‌دار کردن آثار، راهی برای جلوگیری از قیمت‌گذاری‌های غیرواقعی و شفاف‌سازی بازار هنر است.

تفاهم واحد فرشچیان با مؤسسه خصوصی برای ارزشیابی آثار

رئیس دانشگاه آزاد استاد فرشچیان با اشاره به اقدامات این دانشگاه در حوزه ارزشیابی آثار هنری گفت: در راستای دغدغه‌های موجود، دانشگاه آزاد استاد فرشچیان با یک مؤسسه خصوصی تفاهم نامه امضا کرده است تا با دعوت از نخبگان حوزه هنر، ارزیابی دقیقی از آثار انجام شود. بخش خصوصی در این حوزه موفق‌تر عمل کرده و امتحان خود را پس داده است.

وی تصریح کرد: برای شناسنامه‌دار کردن آثار، بروکراسی اداری و نیاز به اخذ مجوز‌های بالادستی، کار را با پیچیدگی مواجه کرده است. این مجوز‌ها در سیستم دانشگاه آزاد پیش‌بینی نشده و همین امر، روند ارزشیابی را کند کرده است. با این حال، اقدامات اولیه انجام شده و امیدواریم با حضور و برکت اساتید، این اتفاق به سرانجام برسد.

هشدار شهید طهرانچی درباره پول‌شویی در حراج‌های هنری

محمدیارزاده با اشاره به توصیه ارزشمند شهید دانشمند دکتر محمد مهدی طهرانچی، از نگاه نافذ و افق‌بین ایشان در تشخیص آسیب‌های حوزه هنر یاد کرد و گفت: به خاطر دارم در اجلاس روسای دانشگاه‌ها در مشهد، شهید طهرانچی از من پرسیدند کار جدیدت چیست؟ گفتم در حوزه حراج هنری فعالیت می‌کنم. ایشان با آن نگاه تیزبین و آینده‌نگر خود، بی‌درنگ فرمود: «این اقدام عالیست، اما مواظب پول‌شویی باش.»

وی افزود: این توصیه نشان‌دهنده عمق نگاه شهید طهرانچی به معضلات پنهان بازار هنر است؛ اینکه اثری با قیمت دو میلیارد تومان، در حراجی به دوازده میلیارد تومان فروخته شود، چیزی جز پول‌شویی نیست و متأسفانه این یکی از معضلات اساسی حراج‌های هنری کشور است.

رئیس دانشگاه آزاد اسلامی واحد استاد فرشچیان در پایان تأکید کرد: در دانشگاه آزاد اسلامی باید قوانین را به‌دقت رعایت کنیم تا دستگاه‌های نظارتی دچار مشکل نشوند. این دغدغه زمان‌بر است، اما اقدامات اولیه انجام شده و مطمئن هستم که با حضور و برکت اساتید، این اتفاق مبارک در حوزه حراج هنری کشور رخ خواهد داد.