هوشمصنوعی درحال دگرگون کردن دایره واژگانی است
به گزارش خبرگزاری آنا؛ استفاده روزافزون از چتباتهای هوشمصنوعی تنها به تغییر ابزارهای نوشتن محدود نمانده و بهتدریج در حال دگرگون کردن الگوی زبانی است. این فناوری با تولید حجم گستردهای از متن، برخی واژهها و الگوهای زبانی را بهطور گسترده رواج داده و آنها را وارد نوشتار و گفتار کرده است؛ تغییری که اثرات آن اکنون در فضاهای مختلف از جمله مکالمات روزمره قابل مشاهده است. این روزها واژههایی وارد دایره لغوی افراد شده است که بهسبب هوشمصنوعی بهوجود آمده است. شاید شما هم بدون اینکه از این روند آگاه باشید در آن گرفتار شدهاید.
تاثیر هوشمصنوعی بر نوشتهها و گفتار
از زمان فراگیر شدن ابزارهای هوشمصنوعی مولد، بحثهای زیادی درباره تأثیر آن بر آموزش، رسانه و بازار کار شکل گرفته است. با این حال، گروهی از پژوهشگران معتقدند یکی از مهمترین پیامدهای این فناوری دگرگونی زبان است. نشانههای این تغییر کمکم در پژوهشهای دانشگاهی نیز دیده میشود. بررسیهای انجامشده در آمریکا نشان داده است که برخی واژهها که در پاسخهای «ChatGPT» فراوانی بیشتری دارند، پس از عرضه این ابزار با سرعت قابل توجهی در مقالات علمی گسترش یافتهاند. یکی از نمونههای مشهور، واژه «delve» است که به معنای پرداختن عمیق به یک موضوع است. پژوهشگران گزارش دادهاند که استفاده از این واژه در متون دانشگاهی طی چند سال اخیر جهش چشمگیری داشته است.
بسیاری از ویراستاران و روزنامهنگاران میگویند اکنون میتوانند برخی متنهای ساخته شده با هوشمصنوعی را از روی الگوهای تکراری، واژههای خاص یا ساختارهای بیش از حد منظم تشخیص دهند. حتی برخی نویسندگان آگاهانه تلاش میکنند از واژههایی که به «امضای زبانی» ChatGPT تبدیل شده است فاصله بگیرند تا متنشان طبیعیتر به نظر برسد. به این معنا که به زور کلماتی که این ابزارها به وفور استفاده میکنند را از متون خود حذف میکنند
شواهد تنها به متنهای مکتوب محدود نمیشود. پژوهشگران مؤسسه «ماکس پلانک» با بررسی صدها هزار ویدئوی آموزشی و دانشگاهی در یوتیوب به این نتیجه رسیدند که برخی واژههای محبوب هوشمصنوعی اکنون بیشتر از گذشته در گفتار افراد تحصیلکرده شنیده میشود. واژههایی مانند «meticulous»، «adept»، «realm» و «delve» با فراوانی بیشتری وارد سخنرانیها و گفتوگوها شدهاند؛ حتی زمانی که متن از پیش نوشتهشدهای در کار نبوده است.
این اولین بار نیست که فناوری زبان را تغییر میدهد
پس آیا همه در حال استفاده از هوشمصنوعی هستند و متنهای خود را به کمک این ابزار مینویسند؟ احتمالاً نه؛ پاسخ را باید در شیوه یادگیری زبان جستوجو کرد. انسانها همواره واژهها و ساختارهای زبانی را از محیط اطراف خود جذب میکنند. هرچه یک کلمه بیشتر دیده یا شنیده شود، احتمال استفاده از آن نیز افزایش مییابد. اکنون میلیونها نفر هر روز ساعتها با چتباتها تعامل دارند، متنهای تولیدشده با هوشمصنوعی را میخوانند یا در شبکههای اجتماعی با آن مواجه میشوند. در نتیجه، واژگان و الگوهای زبانی این سامانهها نیز وارد حافظه زبانی کاربران میشود. توجه کنید که استفاده از کلماتی که به نوعی امضای هوشمصنوعی است، صرفا به این معنا نیست که آن شخص از هوشمصنوعی در تولید آن متن استفاده کرده است.
این نخستین بار نیست که فناوری، زبان را تغییر میدهد. تلگراف، تلفن، پیامک و شبکههای اجتماعی هر کدام ردپایی در شیوه ارتباط انسانها بر جای گذاشتهاند. زمانی که پیامک زندگی انسانها را تغییر داد، مردم علاقهمند بودند تا گفتار خود را کوتاهتر تایپ کنند، پدیدهای که هنوز هم در زبان دیده میشود. تفاوت هوشمصنوعی در آن است که این بار فناوری تنها یک ابزار انتقال پیام نیست، بلکه خودش تولیدکننده زبان است. چتباتها هر روز میلیونها پاراگراف مینویسند و همین حجم عظیم متن میتواند بر سلیقه زبانی کاربران اثر بگذارد.
برخی پژوهشگران نگراناند که این روند به یکنواخت شدن زبان منجر شود. مدلهای هوشمصنوعی معمولاً متنی منظم، استاندارد و قابل پیشبینی تولید میکنند. اگر کاربران بیش از حد به این سبک تکیه کنند، ممکن است بخشی از تنوع، خلاقیت، لحن شخصی و ویژگیهای محلی زبان کمرنگ شود. در چنین شرایطی، نوشتهها بیشتر و بیشتر شبیه یکدیگر به نظر میرسند و تشخیص صدای واقعی نویسنده دشوارتر میشود.
پذیرش یا مقاومت؟
نشانههای این موضوع در فضای تولید محتوا نیز دیده میشود. بسیاری از ویراستاران و روزنامهنگاران میگویند اکنون میتوانند برخی متنهای ساخته شده با هوشمصنوعی را از روی الگوهای تکراری، واژههای خاص یا ساختارهای بیش از حد منظم تشخیص دهند. حتی برخی نویسندگان آگاهانه تلاش میکنند از واژههایی که به «امضای زبانی» ChatGPT تبدیل شده است، فاصله بگیرند تا متنشان طبیعیتر به نظر برسد. به این معنا که به زور کلماتی که این ابزارها به وفور استفاده میکنند را از متون خود حذف میکنند.
پس چه باید کرد؟ فراموش نکنید که زبان زنده است و مانند هر موجودی تغییر میکند و گسترش مییابد. پویایی زبان مسئلهای نیست که بتوان جلوی آن را گرفت. هر فناوری تازه، اثری بر شیوه سخن گفتن و نوشتن انسانها گذاشته است. هوشمصنوعی نیز از این قاعده مستثنا نیست و اکنون جای خود را در یکی از بنیادیترین ابزارهای ارتباطی بشر باز کرده است. چالش امروز نه حذف این فناوری، بلکه مدیریت اثر آن است؛ اینکه از مزایای آن بهره ببریم، اما نگذاریم تنوع، خلاقیت و هویت زبانی انسانها در میان الگوهای تکراری ماشینها کمرنگ شود.
انتهای پیام/