ابتکار مهندسان ایرانی در مهار خوردگی؛ دوام راکتورهای تولید اسید از ۲۰ روز به ۲ سال رسید
شرکتی دانشبنیان با تغییر مسیر تأمین مواد اولیه و تولید مستقیم اسید هیدروفلوئوریک از خاک فلورین، موفق شده است یکی از پیچیدهترین فرآیندهای شیمیایی را بومیسازی کند. این شرکت همچنین نخستین استاندارد جهانی اسید هیدروفلوئوریک مایع را تدوین کرده و اکنون تمامی تجهیزات، مواد اولیه و دانش فنی مورد نیاز برای تولید این محصول را در داخل کشور تأمین میکند.
سجاد شادرام، مدیرعامل شرکت دانشبنیان شادرام شیمی کرمانشاه، در گفتوگو با آناتک، جزئیات تولید، مزیتهای فناورانه و دستاوردهای این مجموعه در حوزه اسید هیدروفلوئوریک را تشریح کرد.
وی با اشاره بهمهندسان ایرانی در مهار خوردگی؛ دوام تجهیزات از ۲۰ روز به ۲ سال رسید محصولات فناورانه این مجموعه گفت: «نخستین استاندارد در دنیا برای اسید هیدروفلوئوریک مایع را تدوین کردهایم. این ماده پیش از این بهطور کامل از طریق واردات تأمین میشد و در صنایع شیشه، حکاکی و حفاری کاربردهای گستردهای دارد. در مجموع، ۲۶ کاربرد مختلف برای این محصول در بخشهای صنعتی تعریف شده است.»
تنها اسیدی که شیشه را مات میکند
شادرام در تشریح کاربردهای این محصول اظهار کرد: «اسید هیدروفلوئوریک تنها اسیدی است که قابلیت مات کردن شیشه را دارد؛ از همین رو در تولید شیشههای کریستال، لامپ و سایر محصولات مرتبط مورد استفاده قرار میگیرد.»
وی ادامه داد: «این اسید در صنایع حفاری نیز کاربرد دارد. در برخی چاهها که دارای سنگها و سازندهای سخت و مستحکم هستند، از اسید هیدروفلوئوریک برای خرد کردن سنگها و تکمیل عملیات حفاری استفاده میشود.»
مدیرعامل این شرکت دانشبنیان با اشاره به چالشهای فناورانه بومیسازی این محصول گفت: «نبود مواد اولیه مناسب و همچنین خوردگی بالای این اسید از مهمترین چالشهای ما در مسیر تولید بود. در دنیا، اسید هیدروفلوئوریک معمولاً بهعنوان محصول جانبی تولید اسید فسفریک به دست میآید؛ به این معنا که ابتدا اسید فسفریک تولید شده و سپس این اسید بهعنوان محصول جانبی حاصل میشود. اما ما موفق شدیم اسید هیدروفلوئوریک را بهصورت مستقیم از خاک فلورین تولید کنیم و از مسیر متداول جهانی استفاده نکردیم.»
وی درباره مزیت این روش توضیح داد: «مواد اولیه مورد نیاز برای تولید اسید فسفریک، خاک فسفات است که منابع آن در کشور محدود است، اما خاک فلورین در ایران به میزان قابل توجهی وجود دارد؛ بنابراین ما منبع تأمین مواد اولیه را به خاک فلورین تغییر دادیم.»
کاهش خوردگی تجهیزات از ۲۰ روز به دو سال
شادرام یکی دیگر از دستاوردهای فناورانه این مجموعه را کاهش چشمگیر خوردگی تجهیزات عنوان کرد و گفت: «موفق شدیم میزان خوردگی را بهطور قابل توجهی کاهش دهیم؛ بهگونهای که تجهیزاتی که پیشتر در مدت حدود ۲۰ روز دچار خوردگی میشدند، اکنون تا حدود دو سال دوام و ماندگاری دارند.»
وی در مقایسه محصول داخلی با نمونههای خارجی اظهار کرد: «برای تأمین نمونههای خارجی، ابتدا باید فرآیند ثبت سفارش انجام شود و در شرایط عادی حدود ۴۵ روز تا دو ماه زمان نیاز است تا محصول به دست مصرفکننده برسد؛ البته این زمان در شرایط تحریم میتواند طولانیتر نیز شود.»
مدیرعامل این شرکت دانشبنیان افزود: «از نظر کیفیت نیز محصول تولیدی ما دارای سولفات پایینتر است و امکان تولید آن با خلوصها و غلظتهای متنوع متناسب با نیاز صنایع مختلف وجود دارد. برای مثال، اگر مشتری به اسید هیدروفلوئوریک با غلظت ۴۵ درصد نیاز داشته باشد، همان محصول را تولید و عرضه میکنیم؛ در حالی که نمونههای خارجی معمولاً با یک استاندارد مشخص، برای مثال ۶۰ درصد، در بازار عرضه میشوند. همچنین امکان عرضه محصول با درصدهای مختلف، سولفات پایینتر و بستهبندیهای متنوع برای مشتریان فراهم شده است.»
به گفته وی، در حال حاضر واحدهای تولید شیشه و کریستال، اصلیترین مصرفکنندگان اسید هیدروفلوئوریک در کشور محسوب میشوند.
تولید کاملاً بومی و بدون وابستگی خارجی
شادرام در پاسخ به پرسشی درباره میزان بومیسازی این محصول گفت: «تمام تجهیزات مورد استفاده در فرآیند تولید، صددرصد ساخت داخل هستند و مواد اولیه نیز بهطور کامل از منابع داخلی تأمین میشوند. ما هیچ نیازی به خارج از کشور نداریم؛ نه در حوزه ساخت تجهیزات و نه در زمینه تأمین مواد اولیه، تمامی بخشهای این فرآیند کاملاً داخلی بوده و هیچ وابستگی خارجی وجود ندارد.»
تولید بدون پساب و پسماند
وی درباره اقدامات زیستمحیطی این مجموعه اظهار کرد: «مجموعه ما فاقد پساب، پسماند مایع و پسماند جامد است. تنها خروجی جامد فرآیند تولید، سولفات کلسیم است که پس از خنثیسازی به فروش میرسد و در واحدهای صنعتی مورد استفاده قرار میگیرد.»
مدیرعامل شرکت دانشبنیان شادرام شیمی کرمانشاه ادامه داد: «در بخش گازهای خروجی نیز از برجهای جذب متعدد استفاده شده است و در نهایت، از آخرین برج جذب هیچگونه خروجی گازی وجود ندارد.»
وی افزود: «در زمینه پساب نیز به شبکه فاضلاب شهرک صنعتی متصل نیستیم. حوضچهای در ورودی مجموعه تعبیه شده که تمامی آبهای سطحی و آبهای فرآیندی در آن جمعآوری میشوند. این آبها پس از خنثیسازی مجدداً به چرخه تولید بازمیگردند و وارد استخر پروسس میشوند.»
از واحد نمونه ملی تا دریافت گواهینامه اهتمام به استاندارد
شادرام با اشاره به افتخارات و گواهینامههای این مجموعه گفت: «در حوزه محیط زیست موفق به دریافت گواهینامه ISO ۱۴۰۰۱ شدهایم. همچنین علاوه بر استانداردی که در قالب C.O.P از سازمان ملی استاندارد دریافت کردهایم، گواهینامه اهتمام به استاندارد را نیز اخذ کردهایم.»
وی در پایان خاطرنشان کرد: «این مجموعه در سال ۱۴۰۲ بهعنوان واحد نمونه ملی کشور انتخاب شد و از سال ۱۴۰۰ نیز عنوان واحد نمونه استانی را در اختیار دارد.»
انتهای پیام/