205 ضربالمثل بلوچی بهروایت بانوی جاسکی
مریم داوری، مولف کتاب «205 ضربالمثل بلوچی؛ گویش جاسک» در گفتوگو با خبرنگار فرهنگی آنا درباره این کتاب توضیح داد: «این کتاب خلاصهای از پایاننامه ارشد من در رشته ادبیات فارسی است که به صورت خلاصه و به پیشنهاد استاد راهنمای من، موسی محمودزهی در قالب یک کتاب به انتشار رسیده است.»
وی افزود: «این کتاب در فصل نخست با نگاهی به شهرستان جاسک، آداب و رسوم و موقعیت فرهنگی این شهرستان آغاز میشود. همچنین به طبقات مختلف اجتماعی در این شهرستان مثل سید، بلوچ، میر، تیه و... نیز اشاره شده است.»
داوری ضمن بیان این مطلب که در ابتدا قرار بود 206 ضربالمثل در این کتاب منتشر شود اما ضربالمثل آخر که به طبقه «تیه» مربوط میشد، بنا به دلایلی از کتاب حذف شده است، ادامه داد: «در نگارش و تنظیم این کتاب، یک الگوی شخصی داشتم که فکر میکنم تا به حال از آن استفاده نشده است.»
وی گفت: «مطابق با این الگو، نخست ضربالمثلها همانطور که در گویش محلی بیان میشود، آورده شده است. بعد در جدولی مخصوص هر ضربالمثلی آوانگاری شده یعنی فونتیک تلفظها دقیقا در کتاب درج شده تا مخاطبان غیر بلوچ نیز مشکلی در خوانش ضربالمثلها نداشته باشند.»
این نویسنده و محقق ادامه داد: «بخشهای بعدی عبارتند از «ت.ت» که ترجمه تحتاللفظی ضربالمثلها را شامل میشود و بخش «ت.ر» که ترجمه روان آنهاست. در بخش بعدی نیز به معادلهای این ضربالمثلها در سایر فرهنگهای زبانی و آثار مکتوب پرداختهام.»
وی توضیح داد: «برای من خیلی جالب بود که بخشی از ضربالمثلهای بلوچی، در سایر اقوام نیز معادلهایی دارد. به عنوان مثال ضربالمثل «از تو حرکت، از خدا برکت» که در گویش بلوچی نیز مرسوم است، مطابق با منابعی که در کتاب به آنها اشاره شده، در 70 منبع وجود داشته است. همینطور ضربالمثل «دیگ به دیگ میگه روت سیاه!»».
داوری خاطر نشان کرد: «فصل آخر این کتاب واژهنامه است و تمام کلمات به کار رفته در کتاب در این فصل به شکل مجزا مورد اشاره قرار گرفتهاند. همچنین در این بخش عکسهایی از مناطق، آداب و رسوم و مردم جاسک نیز آورده شده که ادامهای است بر تبیین فرهنگ بلوچی.»
این کتاب چندی قبل در واحد جاسک دانشگاه آزاد اسلامی رونمایی شد و مولف این کتاب در سخنان خود اظهار داشت: «متاسفانه افرادی وجود دارند که به بهانههای مختلف در صدد پنهان کردن فرهنگ خودی هستند که این در حقیقت مقدمه از بین بردن فرهنگ است، بنابراین همه باید تلاش داشته باشیم که در آینده فرزندانمان با فرهنگ بیگانه نباشند.»
انتهای پیام/