تاثیر برجام بر انتخابات ریاستجمهوری آمریکا؛ از مبارزات انتخاباتی تا پشت میز تخممرغی کاخ سفید
به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری آنا سرنوشت توافق ایران، به رقابت ریاست جمهوری 2016 آمریکا مزهای دیگر بخشیده است.
این توافق که 10 تا 15 سال به طول میانجامد، محدودیتهایی در برنامه هستهای ایران اعمال میکند و ظرفیت هستهای آن را در ازای برداشتن تحریمها کاهش میدهد. کاخ سفید با وجود مخالفت جمهوریخواهان کنگره و مبارزههای انتخاباتی توانست به این توافق دست یابد.
به نوشته سی.ان.ان، اگرچه نظرسنجیها نیز از مخالفت اکثریت با این توافق نشان دارد اما تا زمانی که «باراک اوباما»، رئیسجمهوری آمریکاست این توافق اجرا میشود.
همچنین تقریبا همه اعضای جامعه جهانی درباره این توافق متحد هستند. رهبران جهان هفته گذشته برای نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک گرد هم آمدند و تقریبا همگی بهجز «بنیامین نتانیاهو» نخست وزیر اسراییل، توافق را تایید کردند.
حال پرسش این است که فرمانده بعدی کل قوا در آمریکا درباره توافق چگونه رفتار میکند؟ آیا آن را حفظ خواهد کرد یا از شر آن خلاص خواهد شد؟ سیاستهای رییسجمهوری آتی چه اثری بر نگاههای جهانیان خواهد داشت؟
جای تعجب نیست که نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری 2016 آمریکا در این زمینه دیدگاه های متفاوتی دارند.
بسیاری از نامزدهای جمهوریخواه طی تلاشهای انتخاباتی خود با خطابههای شدید در پی شکست دادن طرف دیگر هستند.
«کریس کریستی» فرماندار نیوجرسی، بهتازگی گفته است اوباما «بدترین اشتباه در سیاست خارجی را به زور از گلوی مردم آمریکا پایین داد».
«مایک هوکابی» فرماندار پیشین کانزاس، با گفتن اینکه این توافق «همپیوند با فرستادن اسراییلیها به سوی کوره (آدمسوزی)» است، پرونده هولوکاست را بیرون کشید.
همچنین «تد کروز» و «مارکو روبیو» سناتورهای تگزاس و فلوریدا، متعهد شدهاند اگر به این جایگاه برسند توافق را پاره خواهند کرد.
روبیو گفته است تحریمهایی که به عنوان بخشی از توافق برداشته میشود، «بهراحتی دوباره وضع خواهد شد».
«دونالد ترامپ» غول املاک و مستغلات، «کارلی فیورینا» مدیرعامل پیشین هولت پاکارد (Hewlett-Packard) و «لیندزی گراهام» سناتور کارولینای جنوبی، وعده دادهاند به دنبال رایزنی برای توافق تازهای با تهران خواهند بود که شرایط سختتری داشته باشد.
اما با وجود ادعای روبیو، هیچکدام از آنها «ساده» نخواهد بود.
به نوشته سی.ان.ان، توافق ایران با پنج قدرت جهانی که تابستان امسال به تایید شورای امنیت سازمان ملل متحد رسید، بر اساس حقوق بینالمللی تضمین شده است و بازگشت آن به عقب دشوار خواهد بود. حتی اگر آمریکا در اجرای تعهدهای خود دبه کند، چنانچه ایران به ایفای نقش خود ادامه دهد کشورهای دیگر که به تجارت خود با ایران خط میدهند، به عقب بازنمیگردند.
دستیابی به توافق تازه؟ هیچ دلیلی وجود ندارد آیت الله خامنهای که حرف آخر را در سیاست خارجی ایران میزند، برای مذاکرات بیشتر پای میز بازگردد. «جان کری» وزیر امورخارجه آمریکا که برای رسیدن به این توافق مذاکره می کرد، این ایده را «فانتزی اسب شاخدار» خوانده است.
وعده ترک توافق یا سعی برای مذاکره دوباره درباره توافق تازه، یک اختلافنظر جدی نه فقط میان دموکراتها بلکه میان رقبای جمهوریخواه مانند «جب بوش» فرماندار پیشین فلوریدا، «جان کاسیچ» فرماندار اوهایو و «راند پال» سناتور کنتاکی، به وجود آورده است.
پال و کاسیچ گفتهاند اگر ایران تقلب کند تحریمها را بازمیگردانند؛ دقیقا شبیه همان اقدامی که در صورت نقض تعهد ایران رخ می دهد. همچنین بوش افزایش کمک نظامی به اسراییل را وعده داده است؛ همان اقدامی که اوباما اکنون خود را درباره آن متعهد میداند.
«هیلاری کلینتون» وزیر امور خارجه پیشین آمریکا که در مراحل نخستین مذاکرات با ایران حضور داشت و «برنی ساندرز» سناتور ورمونت، به نفع توافق موضع گرفتهاند.
البته کلینتون یک راهبرد گسترده برای تقویت اجرای توافق، رویارویی با اقدامهای بیثباتکننده ایران در منطقه و افزایش امنیت منطقهای اسراییل و متحدان آمریکا در خلیج (فارس) را پیشنهاد کرده است.
این رسانه آمریکایی افزود: گرچه «حسن روحانی» رئیسجمهوری ایران، بیان کرده است توافق تاریخی میتواند به بهبود روابط ایران و آمریکا منجر شود، نه کلینتون و نه ساندرز از این توافق را یک فرصت برای گشایش دیپلماتیک بیشتر با ایران نمیدانند.
با وجود هیاهوی کنونی، واکنش آمریکا تا اندازه زیادی بر اساس عملکرد ایران تعیین میشود.
از دید این رسانه آمریکایی، اگر تهران به تعهدات خود پایبند بماند که «سخت است اما غیرممکن نیست»، جهان را از هر حرکت تازهای بازمیدارد. از سوی دیگر، اگر ایران بازی درآورد و به دنبال توسعه سلاحهای اتمی باشد، فرمانده بعدی کل قوا در آمریکا زیر فشار شدیدی چه از سوی آمریکا و چه از سوی اسراییل قرار میگیرد تا به هر وسیله لازم مانند استفاده از نیروی نظامی، آن را متوقف کند.
تصمیمهای رئیسجمهوری بعدی آمریکا درباره هر کدام از دو حالت گفتهشده، بر سطح حمایت جامعه جهانی از اقدام او تاثیرگذار خواهد بود.
به هر روی، اگر بخواهیم تاریخ را به عنوان شاخص در نظر بگیریم، بعید است شعارهای انتخاباتی با اقدامهای رئیسجمهوری بعدی در دفتر کارش همخوانی داشته باشد؛ برنده انتخابات هنگامی که پشت میز تخممرغیشکل دفتر کارش بنشیند، میخواهد جهان هر چه بیشتر از پیچیدگیها دور شود.
انتهای پیام/