حضور ۲۰ درصدی دانش‌بنیان‌ها در صنعت آب و برق / ۱۵ میلیارد دلار صرفه‌جویی انرژی با هوش‌مصنوعی و نوسازی نیروگاهی
به گزارش خبرگزاری آنا، صنعت آب و برق، به‌واسطه گستردگی زیرساخت‌ها و نیاز مستمر به راهکار‌های تخصصی، ظرفیت قابل‌توجهی برای بهره‌گیری از دانش بومی و فناوری‌های نو دارد. توسعه نیروگاه‌های سیکل ترکیبی، جایگزینی واحد‌های فرسوده و کاهش مصرف داخلی نیروگاه‌ها از جمله اقداماتی است که می‌تواند به بهبود راندمان تولید و استفاده مؤثرتر از منابع انرژی کمک کند. با این حال، اثرگذاری این طرح‌ها به پشتوانه مطالعات علمی، ارزیابی دقیق فنی و پیوند مؤثر میان دانشگاه، پژوهشگاه و صنعت وابسته است؛ پیوندی که باید از سطح تفاهم‌نامه‌ها فراتر رود و به حل مسائل واقعی شبکه و نیروگاه‌ها منجر شود.
همکاری نزدیک میان مراکز علمی و بهره‌برداران صنعتی
در این میان، هوش مصنوعی می‌تواند نقشی فراتر از یک ابزار فناورانه ایفا کند. تحلیل داده‌های عملیاتی، پیش‌بینی خرابی تجهیزات، بهینه‌سازی زمان تعمیرات و ارتقای فرایند بهره‌برداری، از جمله زمینه‌هایی است که استفاده هدفمند از این فناوری در آنها می‌تواند به افزایش قابلیت اطمینان نیروگاه‌ها و کاهش هزینه‌ها بینجامد. تحقق این ظرفیت، البته نیازمند داده‌های معتبر، زیرساخت مناسب، نیروی انسانی متخصص و همکاری نزدیک میان مراکز علمی و بهره‌برداران صنعتی است.
بر اساس اظهارات معاون سرمایه انسانی، تحقیقات و فناوری اطلاعات وزارت نیرو، حدود ۲۰ درصد شرکت‌های دانش‌بنیان کشور با صنعت آب و برق همکاری دارند و اجرای مجموعه‌ای از طرح‌های فناورانه، از جمله استفاده از هوش مصنوعی در بهره‌برداری و نگهداری واحد‌های نیروگاهی، در دستور کار قرار گرفته است. همچنین، برای راهکار‌هایی مانند توسعه نیروگاه‌های سیکل ترکیبی و نوسازی واحد‌های فرسوده، ظرفیت قابل‌توجهی در زمینه صرفه‌جویی انرژی عنوان شده است؛ ظرفیتی که تحقق آن به اجرای دقیق برنامه‌ها و سنجش‌پذیر بودن نتایج وابسته خواهد بود. بر همین اساس، پرسش محوری این است که دانش دانشگاهی و فناوری‌های نوین چگونه می‌توانند از مرحله پژوهش و آزمایش عبور کنند و به افزایش بهره‌وری، کاهش اتلاف انرژی و تقویت پایداری صنعت برق کشور بینجامند؟
نقش‌آفرینی ۶۰ هزار شرکت دانش‌بنیان در صنعت آب و برق
ماشالله تابع جماعت، معاون سرمایه انسانی، تحقیقات و فناوری اطلاعات وزارت نیرو در گفتوگو با خبرنگار اقتصادی آنا، با تشریح آخرین دستاورد‌های فناورانه و برنامه‌های وزارتخانه متبوع خود برای مدیریت ناترازی‌ها، از همکاری مستمر حدود ۲۰ درصد از شرکت‌های دانش‌بنیان کشور با صنعت آب و برق خبر داد و بر ضرورت مدیریت همزمان مصرف برق و گاز در بخش صنعتی تأکید کرد.
تابع جماعت با اشاره به ابعاد پیچیده مدیریت منابع انرژی در کشور اظهار کرد: از مهم‌ترین مسائل پیش‌روی بخش انرژی، همزمانی ناترازی‌ها و مدیریت توأمان مصرف برق و گاز در برخی صنایع است که برنامه‌ریزی‌های دقیق‌تری را در این حوزه طلب می‌کند.
وی افزود: برای مواجهه با این چالش‌ها، بخشی از اقدامات اجرایی بر اساس مطالعات و نتایج پژوهشگاه نیرو دنبال می‌شود که از جمله مهم‌ترین آنها می‌توان به توسعه نیروگاه‌های سیکل ترکیبی، جایگزینی و بازنشسته‌سازی نیروگاه‌های فرسوده به‌ویژه توربین‌های گازی قدیمی اشاره کرد.
تابع جماعت تصریح کرد: اجرای همزمان این راهکار‌ها نتایج قابل‌توجهی در سرجمع راندمان نیروگاه‌های کشور به همراه خواهد داشت و برآورد می‌شود با عملیاتی‌سازی این طرح‌ها، رقمی در حدود ۱۵ میلیارد دلار صرفه‌جویی سالانه در مصرف انرژی قابل تحقق باشد.
حضور فعال شرکت‌های دانش‌بنیان در اکوسیستم آب و برق
معاون وزیر نیرو با اشاره به ظرفیت عظیم صنعت آب و برق در جذب فناوری‌های نوین گفت: هم‌اکنون از مجموع شرکت‌های دانش‌بنیان کشور، حدود ۲۰ درصد (معادل بیش از ۱۲ هزار شرکت) به‌صورت مستقیم یا مستمر با مجموعه وزارت نیرو همکاری دارند و قرارداد‌های نظارت و پشتیبانی متعددی با این شرکت‌ها منعقد شده است.
وی با بیان اینکه ۳۰ درصد از این شرکت‌های همکار در حوزه مدیریت مصرف فعالیت می‌کنند، افزود: با توجه به جزئیات فنی و مزیت‌های اقتصادی این حوزه‌ها، بستر مناسبی برای سرمایه‌گذاری و نقش‌آفرینی فناورانه فراهم شده است و وزارت نیرو از طریق تفاهم‌نامه‌های جدید، حمایت‌های همه‌جانبه‌ای را از این زیست‌بوم نوآوری به عمل می‌آورد.
هوش مصنوعی؛ ابزار نوین بهره‌برداری و نگهداری واحد‌های نیروگاهی
تابع جماعت در ادامه به اجرای طرح‌های فناورانه متعدد در راستای کاهش مصرف داخلی و افزایش ظرفیت عملیاتی تولید اشاره کرد و گفت: بهره‌گیری از هوش مصنوعی در فرآیند بهره‌برداری و نگهداری واحد‌های نیروگاهی، یکی از برنامه‌های کلیدی و در دست اقدام وزارت نیرو است.
وی در پایان خاطرنشان کرد: مسئله بهینه‌سازی مصرف و مدیریت یکپارچه انرژی، یک موضوع بین‌بخشی است و این راهبرد‌ها با همکاری مستمر ستاد‌های مربوطه، وزارت نفت، وزارت امور اقتصادی و دارایی و سایر دستگاه‌های ذی‌ربط با جدیت دنبال می‌شود.
انتهای پیام/