مدیرعامل انویدیا درگیر حاشیه تازه‌ای درباره جاسوسی احتمالی برای چین شد

به گزارش خبرگزاری آنا؛ رقابت فناوری میان آمریکا و چین در حوزه هوش مصنوعی طی سال‌های اخیر به تشدید محدودیت‌های صادراتی بر تراشه‌های پیشرفته و افزایش نظارت بر زنجیره تأمین این تجهیزات منجر شده است. واشنگتن تلاش می‌کند دسترسی شرکت‌های چینی به پردازنده‌های قدرتمند مورد استفاده در آموزش مدل‌های هوش مصنوعی را محدود کند، اما فعالیت شرکت‌های واسطه در کشور‌های ثالث، اجرای این سیاست را با پیچیدگی‌هایی همراه کرده است. یکی از پرونده‌های مرتبط به شرکت مگاسپید مربوط می‌شود که در سنگاپور مستقر است و در زمینه توسعه مراکز داده فعالیت می‌کند. تحقیقات درباره این مجموعه از اواخر سال ۲۰۲۴ آغاز شد و اکنون انتشار اطلاعات تازه درباره ارتباط یکی از مدیران سابق آن با جنسن هوانگ، ابعاد اطلاعاتی پرونده را برجسته کرده است. بررسی‌های انجام‌شده علاوه بر احتمال نقض محدودیت‌های صادراتی آمریکا، پرسش‌هایی درباره ماهیت ارتباطات تجاری مدیران شرکت‌های فعال در صنعت هوش مصنوعی با افرادی ایجاد کرده که دستگاه‌های اطلاعاتی آن‌ها را تحت نظارت قرار داده‌اند.

ارتباط مدیرعامل انویدیا در جریان تحقیقات اطلاعاتی شناسایی شد

براساس گزارش منتشرشده، آلیس هوانگ که با نام هوانگ له نیز شناخته می‌شود، از مدیران سابق این شرکت سنگاپوری بوده و مدتی پس از تأسیس آن در سال ۲۰۲۳، سمت مدیر اجرایی را برعهده داشته است. نام او بعد‌ها از اسناد رسمی مربوط به مدیریت مجموعه حذف شد، اما ارتباطات تجاری و حضورش در رویداد‌های فناوری همچنان مورد توجه قرار داشت. گزارش‌های پیشین از حضور آلیس هوانگ در کنار جنسن هوانگ در برخی گردهمایی‌های صنعت هوش مصنوعی خبر داده بودند که یکی از آن‌ها در سال ۲۰۲۴ و در حاشیه نمایشگاه فناوری کامپیوتکس در تایپه برگزار شده بود. نهاد‌های اطلاعاتی آمریکا در جریان بررسی فعالیت‌های این مدیر سابق، ارتباطات الکترونیکی او را تحت نظارت قرار داده بودند و براساس اطلاعات به‌دست‌آمده، به شواهدی از همکاری وی با دستگاه‌های اطلاعاتی چین دست یافته‌اند. بررسی همین ارتباطات به شناسایی تماس او با مدیرعامل انویدیا منجر شده است. هویت جنسن هوانگ از طریق فرایند اطلاعاتی «رفع پوشش هویت» مشخص شده که در برخی شرایط امکان شناسایی شهروندان آمریکایی حاضر در ارتباطات تحت نظارت را فراهم می‌کند. با این حال، جزئیات مکالمات میان ۲ طرف، نوع اطلاعات احتمالی مبادله‌شده و ارتباط آن‌ها با فعالیت‌های ادعایی جاسوسی هنوز به‌صورت عمومی منتشر نشده است.

اهمیت این موضوع بیش از هر چیز به جایگاه مدیرعامل انویدیا در صنعت هوش مصنوعی و ارتباطات گسترده او با دولت آمریکا بازمی‌گردد. این شرکت یکی از مهم‌ترین تأمین‌کنندگان پردازنده‌های موردنیاز مراکز داده و مدل‌های پیشرفته هوش مصنوعی محسوب می‌شود و مدیرعامل آن طی سال‌های اخیر در گفت‌و‌گو‌های مرتبط با سیاست صادرات تراشه نیز حضور پررنگی داشته است. از این منظر، دسترسی احتمالی یک عامل اطلاعاتی خارجی به چنین شخصیتی می‌تواند برای نهاد‌های امنیتی حساسیت‌برانگیز باشد، زیرا تصمیم‌های تجاری و اطلاعات مربوط به توسعه زیرساخت‌های پردازشی از موضوعات مهم رقابت فناوری میان واشنگتن و پکن به شمار می‌روند. با وجود این، تاکنون مدرک عمومی درباره انتقال اطلاعات محرمانه از سوی جنسن هوانگ منتشر نشده و ارتباط او با فرد مظنون نیز به‌خودی‌خود به معنای آگاهی یا مشارکت در فعالیت‌های ادعایی جاسوسی نیست. گزارش تازه نیز جزئیات کافی درباره محتوای تماس‌ها ارائه نکرده و مشخص نیست این ارتباطات تا چه اندازه از تعاملات معمول تجاری فراتر رفته‌اند.

بررسی یک مرکز داده در مالزی سوءظن به قاچاق تراشه را افزایش داد

تحقیقات درباره فعالیت‌های شرکت سنگاپوری در اواخر سال ۲۰۲۴ و پس از بازدید یکی از مقام‌های وزارت بازرگانی آمریکا از مرکز داده آن در مالزی آغاز شد. مقام یادشده متوجه شد تعدادی از تراشه‌های انویدیا به‌جای نصب و استفاده در زیرساخت پردازشی، همچنان داخل جعبه‌های بسته‌بندی قرار دارند. همین موضوع احتمال انتقال تجهیزات به مقصدی دیگر را مطرح کرد و زمینه بررسی فعالیت‌های مجموعه از نظر رعایت محدودیت‌های صادراتی را فراهم ساخت. مقام‌های آمریکایی نگران بودند که برخی شرکت‌های فعال در جنوب شرق آسیا با خرید پردازنده‌های پیشرفته و انتقال احتمالی آن‌ها به چین، مسیر‌های جایگزینی برای دور زدن محدودیت‌های فناوری ایجاد کرده باشند. حساسیت این موضوع به نقش تراشه‌های انویدیا در توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی مربوط می‌شود، زیرا پردازنده‌های قدرتمند این شرکت برای آموزش و اجرای مدل‌های پیشرفته کاربرد گسترده‌ای دارند و دسترسی به آن‌ها یکی از مسائل اصلی اختلافات تجاری و فناوری میان ۲ کشور بوده است.

فعالیت مجموعه مورد بررسی بر خرید تجهیزات پردازشی و توسعه زیرساخت‌های مراکز داده متمرکز است؛ حوزه‌ای که ارتباط تجاری با مشتریان بین‌المللی و ارائه خدمات پردازشی به شرکت‌های مختلف از ویژگی‌های معمول آن محسوب می‌شود. با این حال، حساسیت مقام‌های آمریکایی به احتمال انتقال فیزیکی تراشه‌ها به چین مربوط می‌شد، نه صرفاً ارائه خدمات رایانش ابری به مشتریان چینی. تحقیقات درباره سرنوشت تجهیزات خریداری‌شده در سال ۲۰۲۵ نیز ادامه پیدا کرد و اکنون اطلاعات جدید درباره یکی از مدیران سابق شرکت، پرسش‌هایی درباره ارتباط احتمالی فعالیت‌های تجاری با جمع‌آوری اطلاعات برای دولت چین ایجاد کرده است. البته وجود تجهیزات بسته‌بندی‌شده در یک مرکز داده به‌تنهایی برای اثبات قاچاق کافی نیست و نتیجه قطعی تحقیقات درباره انتقال غیرمجاز این پردازنده‌ها نیز به‌صورت عمومی مشخص نشده است.

انویدیا اتهامات مربوط به انتقال غیرمجاز تراشه‌ها را رد می‌کند

انویدیا در واکنش به گزارش‌های منتشرشده تأکید کرده که ارتباط جنسن هوانگ با آلیس هوانگ در چارچوب تعاملات معمول تجاری صورت گرفته است. سخنگوی این شرکت توضیح داده که ملاقات با مشتریان بخشی از مسئولیت‌های طبیعی مدیرعامل محسوب می‌شود و او هر سال با هزاران مدیر و نماینده شرکت‌های طرف قرارداد گفت‌و‌گو می‌کند. از این منظر، ارتباط با یکی از مدیران مجموعه‌ای فعال در حوزه مراکز داده، اتفاقی غیرمعمول یا دور از انتظار نبوده است. این سازنده تراشه همچنین اعلام کرده اتهامات مربوط به انتقال غیرقانونی پردازنده‌هایش به چین در سال گذشته به‌طور کامل بررسی شده و ادعا‌های مطرح‌شده در این زمینه رد شده‌اند. موضع انویدیا در حالی مطرح می‌شود که نهاد‌های اطلاعاتی آمریکا علاوه بر احتمال نقض محدودیت‌های صادراتی، فعالیت یکی از مدیران سابق شرکت خریدار تجهیزات را نیز زیر نظر داشته‌اند. با وجود این، یافته‌های منتشرشده تاکنون ارتباط مستقیمی میان مدیرعامل انویدیا و اقدامات ادعایی جاسوسی اثبات نکرده‌اند و جزئیات کافی برای تعیین ماهیت دقیق تماس‌های شناسایی‌شده در دسترس نیست. سخنگوی شرکت همچنین ابراز اطمینان کرده که اگر دولت آمریکا فردی را تهدیدی برای صنعت این کشور تشخیص دهد، مسئولان انویدیا را از موضوع مطلع خواهد کرد.

ترامپ از نتایج تحقیقات اطلاعاتی مطلع شده بود

براساس گزارش تازه، دونالد ترامپ در سال ۲۰۲۵ از یافته‌های نهاد‌های اطلاعاتی درباره آلیس هوانگ و ارتباط او با مدیرعامل انویدیا مطلع شده بود، اما اقدام مشخصی در پی دریافت این اطلاعات انجام نداد. علت این تصمیم روشن نیست و جزئیات بررسی‌های انجام‌شده در کاخ سفید نیز منتشر نشده است. از سوی دیگر، مقام‌های اطلاعاتی آمریکا تاکنون هشدار امنیتی مستقیمی به جنسن هوانگ ارائه نکرده‌اند؛ اقدامی که در برخی پرونده‌ها برای آگاه کردن افراد از احتمال هدف قرار گرفتن توسط سرویس‌های اطلاعاتی خارجی انجام می‌شود. یکی از احتمالات مطرح‌شده برای ارائه نشدن چنین هشداری، نگرانی از آشکار شدن نظارت اطلاعاتی برای فرد مظنون بوده است، زیرا اطلاع او از بررسی ارتباطاتش می‌توانست بر ادامه تحقیقات تأثیر بگذارد. با این حال، مشخص نیست این ملاحظه واقعاً در تصمیم نهاد‌های مسئول نقش داشته یا عوامل دیگری مطرح بوده‌اند. هنگام اطلاع‌رسانی اولیه به کاخ سفید نیز شواهدی مبنی بر آگاهی جنسن هوانگ از نقش اطلاعاتی ادعایی آلیس هوانگ وجود نداشت. برخی مقام‌های ناشناس دولت بعد‌ها درباره احتمال بی‌اطلاعی او ابراز تردید کرده‌اند، اما این ارزیابی‌ها با ارائه مدرک عمومی همراه نبوده و نمی‌توان آن‌ها را تأییدی بر آگاهی مدیرعامل انویدیا دانست.

انتشار اطلاعات تازه در شرایطی صورت گرفته که جنسن هوانگ طی ماه‌های گذشته برای کاهش محدودیت‌های صادرات تراشه‌های پیشرفته به چین تلاش کرده است. مدیرعامل انویدیا بار‌ها از تأثیر محدودیت‌های تجاری بر فعالیت شرکت‌های آمریکایی سخن گفته و خواستار بازنگری در سیاست‌هایی شده که فروش پردازنده‌های هوش مصنوعی به بازار چین را محدود می‌کنند. دولت آمریکا نیز در اواخر سال ۲۰۲۵ با فروش پردازنده‌های H۲۰۰ به مشتریان چینی تحت شرایط مشخص موافقت کرد؛ توافقی که براساس آن سهمی معادل ۲۵ درصد از سود فروش این تجهیزات برای دولت در نظر گرفته شد. روابط مدیرعامل انویدیا با کاخ سفید در همین دوره گسترش یافته و او علاوه بر حضور در نشست‌های تجاری و فناوری، در مهر امسال نشان ملی علوم آمریکا را از ترامپ دریافت کرده است. این روابط باعث شده انتشار اطلاعات مربوط به تحقیقات محرمانه و ارتباطات شناسایی‌شده، توجه بیشتری به نحوه تعامل صنعت فناوری با دولت و سیاست‌های کنترل صادرات تراشه جلب کند.

ابعاد کامل پرونده همچنان روشن نیست و بخش مهمی از اطلاعات منتشرشده به منابع آگاه از تحقیقات محرمانه متکی است. در شرایط فعلی، پرسش‌های اصلی به ماهیت ارتباطات آلیس هوانگ، سرنوشت تراشه‌های خریداری‌شده و احتمال انتقال اطلاعات حساس مربوط می‌شوند؛ موضوعاتی که هنوز پاسخ قطعی و علنی برای آن‌ها ارائه نشده است. اطلاعات موجود از ارتباط مدیرعامل یکی از مهم‌ترین شرکت‌های صنعت هوش مصنوعی با فردی حکایت دارند که نهاد‌های اطلاعاتی آمریکا او را به همکاری با دولت چین مظنون می‌دانند، اما شواهد عمومی تاکنون مشارکت یا آگاهی جنسن هوانگ از فعالیت‌های ادعایی این فرد را تأیید نکرده‌اند. روشن شدن جزئیات تحقیقات می‌تواند مشخص کند که پرونده صرفاً به ارتباطات تجاری و احتمال نقض محدودیت‌های صادراتی مربوط بوده یا ابعاد اطلاعاتی گسترده‌تری نیز داشته است.