ووچیچ شکست حزب حاکم صربستان را پذیرفت؛ فهرست دانشجویی در آستانه کسب اکثریت پارلمان

به گزارش خبرگزاری آنا، الکساندر ووچیچ شامگاه یکشنبه ۲۵ اکتبر ۲۰۲۶ با استناد به برآورد‌های اولیه آرا اعلام کرد فهرست دانشجویی پیروز انتخابات پارلمانی شده است.

ووچیچ با اشاره به نبود نتایج نهایی گفت: بر اساس نمونه گیری انجام‌شده، شکست ما در این انتخابات روشن است. به گفته او، فهرست دانشجویی احتمالاً بین ۱۳۵ تا ۱۴۰ کرسی از مجموع ۲۵۰ کرسی پارلمان را به دست می‌آورد و فهرست انتخاباتی مورد حمایت او حدود ۱۰۵ کرسی کسب می‌کند.

این نتیجه، در صورت تأیید نهایی، ضربه‌ای جدی به حزب مترقی صربستان و ساختار سیاسی تحت نفوذ ووچیچ محسوب می‌شود؛ حزبی که از سال ۲۰۱۲ قدرت را در دست داشته است.

بر اساس گزارش رسانه‌های بین‌المللی، پیروزی فهرست دانشجویی در پی نزدیک به دو سال اعتراضات دانشجویی و مردمی علیه فساد اداری و عملکرد دولت رقم خورده است. پس از اعلام شکست از سوی ووچیچ، حامیان این جریان در بلگراد و شماری دیگر از شهر‌های صربستان به خیابان‌ها آمدند و پیروزی خود را جشن گرفتند.

با وجود پذیرش شکست از سوی ووچیچ، شمار نهایی کرسی‌ها همچنان به اعلام رسمی نتایج انتخابات وابسته است.

تاریخچه و پیشینه؛ از اعتراض به حادثه نووی ساد تا شکست انتخاباتی حزب حاکم

ریشه تحولات سیاسی اخیر صربستان به اول نوامبر ۲۰۲۴ بازمی‌گردد؛ زمانی که فروریختن سایبان بتنی ایستگاه راه‌آهن شهر نووی ساد به مرگ ۱۶ نفر انجامید. این حادثه موجی از خشم عمومی را برانگیخت و دانشجویان با برگزاری تجمع‌ها و مسدودکردن مسیرها، خواستار شفافیت در تحقیقات، انتشار اسناد بازسازی ایستگاه و پاسخ‌گویی مسئولان شدند.

اعتراض‌ها به تدریج از دانشگاه‌ها فراتر رفت و گروه‌های مختلف اجتماعی را دربر گرفت. معترضان، فساد اداری و ضعف نظارت بر پروژه‌های عمرانی را از عوامل احتمالی حادثه می‌دانستند؛ اتهاماتی که مقام‌های دولتی با آنها مواجه شدند و موضوع تحقیقات قضایی قرار گرفت. در ژانویه ۲۰۲۵ نیز استعفای میلوس ووچویچ، نخست‌وزیر وقت، در پی افزایش فشار‌های اعتراضی اعلام شد، اما اعتراضات پایان نیافت.

در ادامه این روند، جنبش دانشجویی به نیرویی سیاسی تبدیل شد و با تشکیل فهرست انتخاباتی مستقل، رقابت مستقیم با جریان تحت حمایت ووچیچ را دنبال کرد. انتخابات زودهنگام ۲۵ اکتبر ۲۰۲۶ به صحنه آزمون این جنبش تبدیل شد؛ انتخاباتی با مشارکت گسترده رأی‌دهندگان و نتایج اولیه‌ای حاکی از پیشتازی فهرست دانشجویی.

اهمیت این تحول: پذیرش شکست از سوی ووچیچ، در صورت تأیید نتایج رسمی و تشکیل دولت جدید، می‌تواند نقطه عطفی در ساختار قدرت صربستان باشد. با این حال، توانایی جریان دانشجویی برای تشکیل دولت، اجرای وعده‌های ضدفساد و تعیین مسیر روابط خارجی کشور، از جمله مناسبات با اتحادیه اروپا، روسیه و چین، از مهم‌ترین چالش‌های پیش روی آن خواهد بود.