مدیریت هوشمند مالیات اصناف با مدل دوبعدی خسارت/ آغاز بارگذاری تدریجی فرم‌های تبصره ۱۰۰
به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری آنا، با توجه به نوسانات اقتصادی و تغییر در رویکرد‌های سیاست‌گذاری کشور، سازمان امور مالیاتی در سال جاری تغییرات ساختاری مهمی را در فرایند مالیات‌ستانی از صاحبان مشاغل اعمال کرده است. این تغییرات که از جمله مهم‌ترین آنها، جابه‌جایی بازه زمانی دریافت اظهارنامه‌هاست، با هدف تطبیق بهتر با شرایط پویای بازار و ارتقای دقت محاسبات صورت گرفته است.
سازمان امور مالیاتی کشور با تشریح جزئیات فرم‌های تبصره ماده ۱۰۰ و اظهارنامه‌های پیش‌فرض، از طراحی ماتریس دوبُعدی سنجش خسارت بر مبنای نوع رسته شغلی و موقعیت جغرافیایی برای تعدیل مالیات مقطوع اصناف خبر داد و اعلام کرد که متناسب با میزان آسیب‌دیدگی کسب‌وکارها، امکان تقسیط مالیات تا سقف ۸ قسط و اعمال تعدیل‌های هوشمند در سامانه‌های مالیاتی فراهم شده است.
جابه‌جایی مهلت اظهارنامه‌ها؛ فرصتی برای بهبود کیفیت داده‌ها
در حالی که طبق روال سال‌های گذشته، دریافت اظهارنامه‌های مالیاتی صاحبان مشاغل عمدتاً در ماه‌های خرداد و مرداد انجام می‌شد، اما در سال جاری با در نظر گرفتن چالش‌های اقتصادی ناشی از تغییر قیمت‌ها و پیامد‌های ناظر بر فضای بازار‌های جهانی، این بازه زمانی به ماه آبان موکول شد. این تصمیم که با مجوز‌های قانونی لازم همراه بوده، حدود پنج ماه از زمان معمول مالیات‌ستانی را به تأخیر انداخته است؛ اما از سوی دیگر، این فاصله زمانی اضافی، بستری را برای سازمان فراهم کرده تا با تمرکز بر ارتقای کیفیت داده‌ها و بهبود دقت محاسبات، فرایند را با کیفیت بالاتری پیش ببرد.
محمد برزگری، معاون تحول هوشمند مالیاتی، با اشاره به روند تحقق اهداف مالیاتی کشور اظهار کرد که با وجود شرایط خاص، روند تحقق اهداف در شش ماه نخست سال با تداوم مسیر گذشته دنبال شده و در ماه‌های اخیر نیز شتاب بیشتری گرفته است. وی با تأکید بر ضرورت حفظ تعادل میان تأمین بودجه دولت و رعایت حقوق مؤدیان، ابراز امیدواری کرد که فرایند مالیات‌ستانی از صاحبان مشاغل در ماه آبان نیز با موفقیت طی شود.
اصلاح مکانیزم حساب‌های مشکوک؛ تمرکز بر شفافیت به‌جای جریمه‌های احتمالی
یکی از تحولات بنیادین در دستورالعمل‌های جدید، اصلاح نحوه محاسبه مالیات بر مبنای حساب‌های بانکی مشکوک به تجاری است. در سال‌های گذشته، به دلیل عدم تفکیک دقیق، ممکن بود مبالغی که ماهیت تجاری نداشتند نیز در محاسبات مالیاتی لحاظ شوند. اما اکنون با ایجاد سازوکاری جدید، مؤدیان این امکان را دارند که مبالغ غیرتجاری را از حساب‌های خود جدا کنند.
این تغییر رویکرد، راه را برای شفافیت بیشتر باز کرده است؛ به طوری که صاحبان مشاغل می‌توانند در قالب اظهارنامه یا از طریق تبصره ماده ۱۰۰ قانون مالیات‌ها، مبالغی را که ارتباطی به فعالیت اقتصادی ندارند، از محاسبات خارج کنند. این رویکرد، دقت سیستم را بالا برده و از بروز اختلاف‌های مالیاتی ناشی از واریزی‌های غیرتجاری جلوگیری می‌کند.
مدیریت هوشمند جریان چک‌های تجاری و جلوگیری از محاسبه مضاعف
در بخش دیگری از اصلاحات، استفاده از داده‌های پالایش‌شده چک‌های تجاری به یکی از ارکان محاسبات امسال تبدیل شده است. هدف از این تغییر، جلوگیری از محاسبه مضاعف گردش مالی و رفع ابهام در مورد چک‌های انتقالی است.
با بهره‌گیری از اطلاعات دقیق‌تر، اکنون سیستم قادر است چک‌هایی را که از طریق اشخاص واسطه منتقل شده‌اند، به‌درستی شناسایی کند. در این راستا، سازوکاری مشابه حساب‌های مشکوک برای چک‌های انتقالی نیز در نظر گرفته شده است تا مؤدیان بتوانند مبالغی را که ماهیت غیرتجاری دارند (مانند انتقال مالکیت دارایی‌ها) به دقت گزارش کنند. این سازوکار تضمین می‌کند که تنها مبالغی که مستقیماً از فعالیت تجاری حاصل شده‌اند، در محاسبات نهایی لحاظ شوند و از فشار مالیاتی بر گردش‌های غیرتجاری جلوگیری شود.
تدابیر جدید مالیاتی برای مقابله با اثرات جنگ؛ از تعدیلات منطقه‌ای تا بخشودگی‌های ۱۰۰ درصدی
سازمان امور مالیاتی با در نظر گرفتن پیامد‌های اقتصادی ناشی از درگیری‌ها و عدم یکسان بودن آسیب‌های وارد بر مناطق مختلف کشور، دستورالعمل‌های جدیدی را برای محاسبه مالیات مقطوع و اظهارنامه‌های پیش‌فرض صاحبان مشاغل تدوین کرده است. این تغییرات با هدف ایجاد عدالت مالیاتی و توجه به تفاوت‌های جغرافیایی و نوع فعالیت‌ها صورت گرفته است.
ماتریس تعدیلات؛ در نظر گرفتن آسیب‌پذیری مناطق و مشاغل
در دستورالعمل سال جاری، تلاش شده است تا اثرات ناشی از جنگ بر فعالیت‌های اقتصادی به‌صورت دقیق در محاسبات لحاظ شود. با توجه به اینکه شدت آسیب‌های ناشی از درگیری‌ها در استانها و شهر‌های مختلف متفاوت بوده و برخی مشاغل با افت شدید تقاضا مواجه شده‌اند، سازمان یک «ماتریس تعدیل» طراحی کرده است.
این ماتریس بر پایه دو معیار اصلی طراحی شده است:
۱. میزان تأثیر جنگ بر مناطق جغرافیایی؛
۲. سطح آسیب‌پذیری مشاغل در برابر تغییرات بازار.
با ترکیب این دو شاخص، مالیات مقطوع و محاسبات مربوط به اظهارنامه‌های پیش‌فرض برای هر واحد صنفی متفاوت خواهد بود. همچنین، نوع داده‌های مبنا نیز در این تعدیلات مؤثر است؛ به گونه‌ای که در محاسبات مبتنی بر دستگاه‌های کارت‌خوان، بخشی از کاهش فعالیت‌ها در همان داده‌ها منعکس شده، اما در محاسبات مبتنی بر سوابق مالیاتی و نوع شغل، تعدیلات جداگانه‌ای اعمال می‌گردد. علاوه بر این، برای کسب‌وکار‌هایی که فعالیت آنها به‌طور کامل بر اثر حوادث از بین رفته، سازوکار بررسی موردی در ادارات کل امور مالیاتی پیش‌بینی شده است.
تسهیلات پرداخت؛ امکان تقسیط مالیات از ۵ تا ۹ قسط
با توجه به شرایط اقتصادی، امکان پرداخت اقساطی مالیات برای مؤدیان فراهم شده است. طبق برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده، پرداخت مالیات می‌تواند در قالب ۵ تا ۸ قسط انجام شود. همچنین در صورت استفاده از چک‌های الکترونیکی، این بازه می‌تواند از شش تا ۹ قسط تغییر کند. تعداد اقساط بر اساس میزان تأثیرپذیری فعالیت اقتصادی از شرایط جنگی و همچنین نظر مؤدی تعیین خواهد شد.
بخشودگی‌های گسترده جرائم صدور صورتحساب الکترونیکی
در راستای حمایت از توسعه تدریجی سامانه مؤدیان و پایانه‌های فروشگاهی، میزان بخشودگی جرائم مربوط به صدور صورتحساب الکترونیکی (موضوع ماده ۲۲ قانون مربوطه) نیز به‌طور مشخص تعیین شده است. بر اساس دستورالعمل جدید، میزان بخشودگی این جرائم متناسب با میزان درآمد، فروش و وضعیت صدور صورتحساب‌ها، بین ۹۲ تا ۱۰۰ درصد خواهد بود.
جدول زمانی بارگذاری فرم‌ها و وضعیت مؤدیان مشمول
فرآیند بارگذاری فرم‌های مربوط به صاحبان مشاغل از چهارشنبه ۲۹ مهر آغاز شده و این روند به‌صورت تدریجی تا ۱۵ آبان‌ماه ادامه خواهد داشت. مؤدیان مشمول که سقف فروش آنها تا ۷۲ میلیارد تومان است، ملزم به تکمیل فرم‌های مربوط به تبصره ماده ۱۰۰ هستند.
در پایان، در خصوص مؤدیانی که مالیات مقطوع آنها صفر تعیین شده، تاکید شده است که مراجعه آنها الزامی نبوده و عدم دریافت پیامک، تغییری در وضعیت مالیاتی‌شان ایجاد نمی‌کند. همچنین مؤدیان در صورت عدم پذیرش محاسبات یا نیاز به اصلاح مبالغ فروش و اعلام مبالغ غیرتجاری، می‌توانند از مسیر‌های قانونی و سازوکار‌های پیش‌بینی‌شده برای اصلاح پرونده خود اقدام کنند.
انتهای پیام/