برنامه‌های جدید دانشگاه آزاد برای ارتقای کیفیت مدارس؛ از توانمندسازی مربیان تا حمایت از دانشجویان نخبه
علیرضا لادن‌مقدم، معاون علوم تربیتی و مهارتی دانشگاه آزاد اسلامی، در گفت‌وگو با خبرنگار آنا، با اشاره به برنامه‌های فرهنگی و تربیتی این دانشگاه اظهار کرد: تمام برنامه‌هایی که در این حوزه طراحی و اجرا می‌کنیم، در نهایت با موضوع فرهنگ و دفاع از اعتقادات ما ارتباط دارند. کشور طی دو تا سه سال اخیر فراز و نشیب‌های دشواری را پشت سر گذاشته و به‌ویژه در جریان جنگ‌های فیزیکی، توجه به موضوع امیدآفرینی اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
وی افزود: در همین راستا و به دستور دکتر رنجبر، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی، برنامه آغاز سال تحصیلی و نواختن زنگ اول مهر در لامرد برگزار شد. در حاشیه این برنامه، نشست‌هایی با خانواده‌ها داشتیم و خانواده شهید ایلیا خاتمی نیز در آن حضور یافت و به بیان مطالبی پرداخت.
لادن‌مقدم با اشاره به تأثیر حضور خانواده این شهید و فضای ایجادشده در این برنامه گفت: به اعتقاد من، ایجاد روحیه، انگیزه و امید در میان دانش‌آموزان و خانواده‌ها، یکی از اقدامات ارزشمند مجموعه ما بود.
اجرای طرح تغذیه سالم با استفاده از محصولات دانشگاه آزاد اسلامی
معاون علوم تربیتی و مهارتی دانشگاه آزاد اسلامی در ادامه به تشریح برنامه‌های این معاونت در حوزه تغذیه دانش‌آموزان پرداخت و گفت: طرح تغذیه سالم در ابتدا بر اساس یک پیشنهاد اولیه و دستورالعملی از سوی وزارتخانه مطرح شد؛ اما ما تلاش کردیم با توجه به امکانات موجود و با رویکرد استفاده از محصولات تولیدی دانشگاه آزاد اسلامی، این برنامه را به مرحله اجرا برسانیم.
وی با اشاره به توزیع محصولات غذایی در مدارس سما اظهار کرد: در این چارچوب، توزیع بیسکویت‌های غلات با رویکرد استفاده از مواد اولیه ارگانیک و شیره انگور و با میزان شکر کمتر آغاز شده است. این محصولات تاکنون در شش تا هفت استان توزیع شده‌اند.
لادن‌مقدم ادامه داد: در حوزه تولید و تأمین این محصولات نیز با واحد کاشمر قرارداد بسته‌ایم و امیدواریم این همکاری به‌زودی توسعه پیدا کند.
وی همچنین درباره برنامه‌های مربوط به تأمین شیر مدارس گفت: در حال حاضر شیر پاستوریزه در اختیار داریم؛ اما برای توزیع شیر در استان‌هایی مانند سیستان‌وبلوچستان، بوشهر و ایلام، باید امکان تولید و عرضه شیر استریل را فراهم کنیم. به همین منظور، راه‌اندازی تجهیزات موردنیاز در دستور کار قرار دارد و امیدواریم طی یکی دو هفته آینده این موضوع تعیین تکلیف شود تا بتوانیم مشکل تأمین و توزیع شیر استریل را برطرف کنیم.
تأکید بر آموزش حضوری در کنار روش‌های آنلاین و آفلاین
معاون علوم تربیتی و مهارتی دانشگاه آزاد اسلامی با اشاره به رویکرد این دانشگاه در حوزه آموزش گفت: تأکید ما بر آموزش حضوری است و در کنار آن، از ظرفیت‌های آموزش آنلاین و آفلاین نیز استفاده می‌کنیم.
وی با بیان اینکه دانشگاه آزاد اسلامی در حوزه تربیت نیروی انسانی متخصص برای مدارس ظرفیت‌های مهمی دارد، افزود: دو دانشکده این دانشگاه ارتباط مستقیمی با مدارس دارند و در تأمین نیروی انسانی متخصص این حوزه نقش‌آفرین هستند؛ یکی دانشکده‌های مهارتی و دیگری دانشکده تعلیم و تربیت اسلامی است.
توسعه طرح راتبه و فراهم شدن امکان بهره‌مندی دانشجویان نخبه دانشگاه آزاد
لادن‌مقدم با اشاره به طرح راتبه و ظرفیت‌های آن برای حمایت از دانشجویان مستعد اظهار کرد: با توجه به اینکه عضو ستاد تعلیم و تربیت شورای عالی انقلاب فرهنگی هستم، از نزدیک در جریان مباحث این حوزه قرار دارم. در زمینه طرح راتبه پیشنهاد بسیار خوبی مطرح شده است و لازم می‌دانم از دکتر امانی تهرانی، دبیر شورای عالی آموزش‌وپرورش، و دکتر خسروپناه دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی تشکر ویژه کنم که به دانشگاه آزاد اسلامی به‌عنوان یکی از مجموعه‌های مهم و اثرگذار در ارتباط میان آموزش‌وپرورش و آموزش عالی توجه کرده‌اند.
وی افزود: در این فرایند، دانشگاه آزاد اسلامی برای نخستین بار در طرح راتبه مورد توجه قرار گرفته است و دانشجویان نخبه این دانشگاه نیز می‌توانند از ظرفیت‌های آن بهره‌مند شوند.
معاون علوم تربیتی و مهارتی دانشگاه آزاد اسلامی درباره معیارهای انتخاب دانشجویان مشمول این طرح توضیح داد: دانشجویان بر اساس معدل و افتخارات علمی، مهارتی، هنری و فرهنگی انتخاب می‌شوند. پیش‌بینی شده است که ۲۰ درصد از ظرفیت مربوط، از سال سوم تحصیل و پس از طی مراحل تصویب و تأیید مراجع ذی‌صلاح، به این موضوع اختصاص یابد. جزئیات نهایی پس از طی مراحل قانونی و تصویب در مراجع مربوط اعلام خواهد شد؛ اما اصل اجرای این طرح در دستور کار قرار دارد.
لادن‌مقدم با تأکید بر اهمیت این موضوع برای دانشگاه آزاد اسلامی گفت: ما در مجموعه دانشگاه آزاد اسلامی حدود ۱۴۰ هزار دانش‌آموز داریم و برای مدارس خود نیز به نیروهای متخصص و توانمند نیازمندیم. بنابراین، علاوه بر اینکه دانشجویان مستعد می‌توانند در مسیر جذب و فعالیت در مجموعه‌های آموزشی قرار بگیرند، دانشگاه آزاد اسلامی نیز می‌تواند از ظرفیت آنان برای تأمین نیروی انسانی موردنیاز مدارس سما استفاده کند.
وی خاطرنشان کرد: همین رویکرد را در حوزه آموزش بهداشت و بهداشت مدارس نیز دنبال خواهیم کرد. همچنین برای مهدکودک‌ها و کودکستان‌های وابسته به مجموعه، به نیروی انسانی متخصص و آموزش‌دیده نیاز داریم و برنامه‌ریزی برای تأمین این نیروها نیز در دستور کار قرار دارد.
توانمندسازی مدیران و مربیان برای ارتقای کیفیت تربیت کودکان
معاون علوم تربیتی و مهارتی دانشگاه آزاد اسلامی یکی دیگر از اقدامات این معاونت را برگزاری دوره‌های توانمندسازی عنوان کرد و گفت: در سال جاری سه دوره آموزشی در این حوزه در نظر گرفته‌ایم که از جمله آنها می‌توان به دوره‌های ویژه مدیران تازه منصوب‌شده و مربیان مهدکودک اشاره کرد.
وی با تأکید بر ضرورت افزایش آگاهی مربیان درباره مسائل رشدی و یادگیری کودکان اظهار کرد: یکی از این دوره‌ها با هدف آشنایی مربیان مهدکودک با اختلالات یادگیری و ناهنجاری‌هایی برگزار می‌شود که ممکن است در فرایند رشد کودکان بروز پیدا کنند.
لادن‌مقدم با اشاره به نقش خانواده‌ها در شکل‌گیری رفتارها و عادت‌های کودکان افزود: در دوره مهدکودک و پیش از شش‌سالگی، خانواده‌ها نقش بسیار مهمی در تربیت کودک دارند. بسیاری از مسائل و مشکلاتی که در این دوره شکل می‌گیرند، ممکن است ناشی از شیوه‌های نادرست رفتار والدین با فرزندان باشند.
وی ادامه داد: برای مثال، در برخی خانواده‌ها از سنین پایین، ابزارهای دیجیتال، شبکه‌های اجتماعی و کارتون‌ها بدون نظارت کافی در اختیار کودکان قرار می‌گیرند. این موضوع ضرورت آموزش خانواده‌ها را دوچندان می‌کند.
معاون علوم تربیتی و مهارتی دانشگاه آزاد اسلامی با اشاره به نگرانی‌ها درباره پیامدهای استفاده نامناسب از ابزارهای دیجیتال گفت: موضوعاتی مانند آنچه از آن با عنوان «اوتیسم دیجیتال» یاد می‌شود و همچنین مسائل مرتبط با بیش‌فعالی، از جمله موضوعاتی هستند که توجه به آنها و افزایش آگاهی خانواده‌ها درباره شیوه صحیح مواجهه با کودکان ضرورت دارد.
وی تأکید کرد: در کنار توانمندسازی مربیان مهدکودک، باید آموزش خانواده‌ها نیز جدی گرفته شود تا والدین با شناخت بهتر نیازهای رشدی فرزندان خود، بتوانند نقش مؤثرتری در تربیت آنان ایفا کنند.
تربیت ۳۰۰ تا ۴۰۰ سفیر هوش مصنوعی در مدارس سما
لادن‌مقدم در ادامه به برنامه‌های دانشگاه آزاد اسلامی برای توسعه آموزش هوش مصنوعی در مدارس سما اشاره کرد و گفت: یکی دیگر از اقدامات ما، تربیت سفیران هوش مصنوعی در مجموعه سماست؛ موضوعی که با توجه به تأکیدات مقام معظم رهبری، مسئولان کشور و رئیس‌جمهور درباره اهمیت هوش مصنوعی، در اولویت برنامه‌های ما قرار دارد.
وی افزود: در این راستا، حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ نفر از سفیران هوش مصنوعی سما دوره‌های آموزشی مربوط را گذرانده‌اند و کتاب‌های موردنیاز این برنامه نیز آماده شده است.
معاون علوم تربیتی و مهارتی دانشگاه آزاد اسلامی ادامه داد: قرار است از ظرفیت این سفیران در برنامه‌های فوق‌برنامه مدارس سما استفاده کنیم تا زمینه آشنایی بیشتر دانش‌آموزان با هوش مصنوعی و بهره‌گیری از ظرفیت‌های آموزشی این فناوری فراهم شود.
وی با تأکید بر اهمیت توجه به فناوری‌های نوین در نظام تعلیم و تربیت گفت: هوش مصنوعی از موضوعاتی است که باید متناسب با نیازهای نسل جدید در برنامه‌های آموزشی و تربیتی مورد توجه قرار گیرد و مدارس می‌توانند نقش مهمی در آماده‌سازی دانش‌آموزان برای مواجهه آگاهانه با این فناوری داشته باشند.
برگزاری همایش ملی با محوریت فرهنگ، تعلیم و تربیت
لادن‌مقدم با اشاره به ضرورت توجه راهبردی به فرهنگ و تربیت اظهار کرد: یکی از موضوعاتی که مقام معظم رهبری بر آن تأکید داشته‌اند، اهمیت راهبردی فرهنگ و به‌ویژه تعلیم و تربیت است؛ موضوعی که ارتباط مستقیمی با مأموریت سازمان سما دارد.
وی افزود: در همین راستا، برنامه‌ریزی برای برگزاری یک همایش در دستور کار قرار گرفته است که احتمال دارد هم‌زمان با سالروز تأسیس سما برگزار شود. در این برنامه همچنین تلاش خواهیم کرد به مناسبت‌های مرتبط با جنگ رمضان و شهادت رهبر و امام شهیدمان توجه داشته باشیم.
معاون علوم تربیتی و مهارتی دانشگاه آزاد اسلامی ادامه داد: امیدواریم با برگزاری این همایش و برنامه‌های مرتبط، بتوانیم موضوع فرهنگ و تعلیم و تربیت را در سطح دانشگاه آزاد اسلامی و مدارس سما در سراسر کشور بیش از پیش مورد توجه قرار دهیم.
وی گفت: شورای عالی انقلاب فرهنگی نیز در این حوزه برنامه‌هایی برای برگزاری همایش دارد؛ با این حال، دانشگاه آزاد اسلامی و سازمان سما نیز در چارچوب مأموریت‌های خود، برگزاری همایشی با محوریت فرهنگ و تعلیم و تربیت را دنبال می‌کنند.
تحول علمی و فرهنگی دانشجویان از مهدکودک و مدرسه آغاز می‌شود
لادن‌مقدم با تأکید بر ضرورت توجه به دوره‌های اولیه آموزش و تربیت گفت: هر اقدامی که در حوزه مهدکودک‌ها، کودکستان‌ها و مدارس انجام می‌دهیم، باید با نگاه به آینده علمی و فرهنگی دانش‌آموزان باشد. من بارها تأکید کرده‌ام که اگر دانشجویی در ترم‌های اول، دوم یا سوم دانشگاه در المپیادهای علمی شرکت می‌کند و رتبه و مقام به دست می‌آورد، نمی‌توان این موفقیت را صرفاً به دوران دانشگاه نسبت داد؛ بلکه بخش مهمی از زمینه‌های این موفقیت در مهدکودک، کودکستان و مدرسه شکل گرفته است.
وی افزود: دانشگاه به‌تنهایی نمی‌تواند در مدت سه ماه، تحول عمیق علمی و فرهنگی در یک دانشجو ایجاد کند. بخشی از این تحول به ساختارها و زمینه‌هایی بازمی‌گردد که از سال‌های نخست زندگی و تحصیل فرد شکل گرفته‌اند.
معاون علوم تربیتی و مهارتی دانشگاه آزاد اسلامی تأکید کرد: به همین دلیل، باید توجه ویژه‌ای به کیفیت آموزش و تربیت در دوره پیش از دانشگاه داشته باشیم و برای ارتقای این دوره‌ها، برنامه‌های هدفمند و مستمر طراحی کنیم.
برگزاری المپیادهای علمی و فرهنگی و توسعه جایزه شهید طهرانچی
لادن‌مقدم در تشریح دیگر برنامه‌های این معاونت اظهار کرد: یکی از اقداماتی که حتماً دنبال خواهیم کرد، برگزاری المپیادهای علمی و فرهنگی است. همچنین موضوع جایزه شهید محمدمهدی طهرانچی و ایجاد ظرفیت‌های حمایتی و بورسیه در چارچوب بنیاد مرتبط با شهید طهرانچی از دیگر برنامه‌هایی است که در دستور کار قرار دارد.
وی افزود: در کنار این اقدامات، برنامه‌های دیگری نیز برای ارتقای کیفیت دانشگاه و مدارس در حال پیگیری است و امیدواریم نتایج مطلوبی در حوزه علمی، فرهنگی و تربیتی به همراه داشته باشد.
معاون علوم تربیتی و مهارتی دانشگاه آزاد اسلامی با تأکید بر پیوند میان کیفیت مدارس و آینده دانشگاه‌ها خاطرنشان کرد: مجموعه این برنامه‌ها با هدف ارتقای کیفیت تعلیم و تربیت، شناسایی استعدادها و فراهم کردن زمینه رشد علمی و فرهنگی دانش‌آموزان و دانشجویان دنبال می‌شود.
احداث مدرسه به یاد شهدای دانش‌آموز میناب برای مهر سال آینده
لادن‌مقدم در بخش دیگری از سخنان خود از برنامه‌ریزی برای احداث مدرسه‌ای به یاد شهدای دانش‌آموز میناب خبر داد و گفت: در تماس با دکتر رنجبر، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان هرمزگان و رئیس واحد بندرعباس، مقرر شد با پیگیری دستور صادرشده و همکاری سازمان سما، مسئولان استانی و خیرین، زمینه احداث یک مدرسه فراهم شود.
وی افزود: هدف این است که این مدرسه در سریع‌ترین زمان ممکن و برای آغاز سال تحصیلی مهر سال آینده آماده شود و به یاد شهدای دانش‌آموز میناب احداث شود.
معاون علوم تربیتی و مهارتی دانشگاه آزاد اسلامی با اشاره به اهمیت حمایت از خانواده‌های شهدای دانش‌آموز گفت: همچنین قرار است خانواده‌های این شهدا یا بازماندگان آنان از امکان تحصیل رایگان در این مدرسه بهره‌مند شوند.
وی در پایان خاطرنشان کرد: تصمیم‌گیری نهایی درباره جزئیات این برنامه و نحوه اجرای آن، مطابق با تصمیمات ریاست دانشگاه آزاد اسلامی، دکتر اکبر ولایتی، انجام خواهد شد.
انتهای پیام/