تسلا پس از ۷ سال انتظار، عرضه سایبرتراک در استرالیا و نیوزیلند را لغو کرد

به گزارش خبرگزاری آنا؛ شرکت خودروسازی تسلا با ارسال ایمیلی به مشتریانی که از سال ۲۰۱۹ برای خرید سایبرتراک در استرالیا و نیوزیلند ثبت‌نام کرده بودند، از توقف کامل برنامه تولید و عرضه این وانت برقی برای بازار‌های یادشده خبر داده است. در این پیام تأکید شده که تسلا پس از بررسی شرایط، تصمیم گرفته برنامه تولید نسخه مناسب این ۲ کشور را متوقف کند و در نتیجه امکان تحویل خودرو‌های رزروشده وجود نخواهد داشت. تصمیم جدید به چندین سال انتظار مشتریانی پایان می‌دهد که از زمان معرفی اولیه سایبرتراک برای خرید آن ودیعه پرداخت کرده بودند، اما هیچ‌گاه تاریخ مشخصی برای تحویل خودرو در کشورشان دریافت نکردند. این در حالی است که سایبرتراک از سال ۲۰۲۳ وارد مرحله تحویل به خریداران آمریکایی شده و تسلا فعالیت تجاری خود را در بازار وانت‌های برقی آغاز کرده است. با وجود اعلام رسمی لغو عرضه، این خودروساز هنوز دلیل مشخصی برای کنار گذاشتن بازار استرالیا و نیوزیلند ارائه نکرده است.

بازپرداخت ودیعه‌ها و پیشنهاد جایگزین به خریداران

بر اساس ایمیل ارسالی تسلا، تمام مشتریانی که برای پیش‌خرید سایبرتراک پول پرداخت کرده‌اند، مبلغ ودیعه خود را به‌طور کامل دریافت خواهند کرد. این شرکت اعلام کرده اطلاعات مربوط به بازپرداخت را در پیام جداگانه‌ای برای خریداران ارسال می‌کند و پس از تأیید مشخصات موردنیاز از سوی آن‌ها، فرایند بازگرداندن وجه حداکثر ظرف ۳۰ روز انجام خواهد شد. مبلغ اولیه رزرو در استرالیا ۱۵۰ دلار استرالیا و در نیوزیلند ۲۰۰ دلار نیوزیلند بود و بسیاری از خریداران از زمان معرفی خودرو در سال ۲۰۱۹ همچنان منتظر مشخص شدن وضعیت سفارش خود بودند. تسلا در سال ۲۰۲۲ ثبت سفارش‌های جدید سایبرتراک را در بازار‌های خارج از آمریکای شمالی متوقف کرده بود، اما سفارش‌های پیشین همچنان در سامانه باقی مانده بودند. اکنون با تصمیم تازه، این رزرو‌ها نیز لغو می‌شوند و مشتریان دیگر امکان دریافت نسخه رسمی خودرو برای بازار‌های مذکور را نخواهند داشت.

تسلا برای جبران بخشی از نارضایتی مشتریان، پیشنهاد دیگری نیز ارائه کرده است. افرادی که پیش‌تر سایبرتراک را رزرو کرده بودند، در صورت سفارش یک دستگاه جدید تسلا مدل ۳ یا مدل Y می‌توانند به مدت یک سال به قابلیت Full Self-Driving (Supervised) دسترسی رایگان داشته باشند. این سامانه مجموعه‌ای از قابلیت‌های پیشرفته کمک‌راننده را ارائه می‌کند که برای هدایت خودرو در شرایط مختلف طراحی شده‌اند، اما برخلاف عنوان تجاری آن، رانندگی کاملاً خودمختار محسوب نمی‌شود و راننده باید همواره بر عملکرد خودرو و وضعیت مسیر نظارت داشته باشد. ارزش اشتراک یک‌ساله این قابلیت در استرالیا با توجه به هزینه ماهانه آن حدود ۱۷۸۸ دلار استرالیا برآورد می‌شود، هرچند استفاده از پیشنهاد تسلا به خرید خودروی جدید وابسته است و جایگزین بازپرداخت نقدی ودیعه نخواهد بود. جزئیات کامل شرایط استفاده از این پیشنهاد نیز به مقررات اعلام‌شده برای مشتریان واجد شرایط بستگی دارد.

چرا سایبرتراک هرگز به استرالیا و نیوزیلند نرسید؟

یکی از مهم‌ترین موانع عرضه سایبرتراک در این ۲ کشور، طراحی فرمان خودرو و تفاوت مقررات فنی بازار‌های مختلف است. در استرالیا و نیوزیلند خودرو‌ها در سمت چپ خیابان حرکت می‌کنند و بسیاری از محصولات عرضه‌شده در این بازار‌ها به فرمان سمت راست مجهز هستند. در مقابل، سایبرتراک از ابتدا برای بازار آمریکای شمالی طراحی شده و خط تولید کارخانه تسلا در تگزاس برای ساخت نسخه فرمان چپ این خودرو آماده شده است. توسعه نسخه فرمان راست تنها به جابه‌جایی فرمان محدود نمی‌شود و می‌تواند به تغییر بخش‌هایی از داشبورد، تجهیزات کنترلی، سامانه‌های ایمنی و فرایند‌های تولید نیاز داشته باشد. علاوه بر این، سایبرتراک به دلیل طراحی غیرمتعارف بدنه و ابعاد بزرگ خود ممکن است برای دریافت مجوز عرضه در بازار‌های دیگر به اصلاحات فنی بیشتری نیاز پیدا کند؛ موضوعی که هزینه تولید نسخه اختصاصی برای استرالیا و نیوزیلند را افزایش می‌دهد.

تردید درباره عرضه سایبرتراک در استرالیا از چند سال پیش وجود داشت و هنگام آغاز تحویل خودرو در آمریکا نیز گزارش‌هایی منتشر شده بود که از آماده نبودن کارخانه تگزاس برای ساخت نسخه فرمان راست حکایت داشتند. اگرچه تسلا در سال ۲۰۲۴ نمونه‌هایی از سایبرتراک را برای نمایش عمومی به استرالیا و نیوزیلند برد و علاقه‌مندان فرصت مشاهده آن را پیدا کردند، این حضور به آغاز فروش رسمی منجر نشد. با توجه به نیاز به تغییر طراحی و دریافت مجوز‌های محلی، تولید نسخه مخصوص این بازار‌ها مستلزم سرمایه‌گذاری جداگانه‌ای بود که توجیه اقتصادی آن به تعداد سفارش‌ها و تقاضای واقعی مشتریان وابسته است. با این حال تسلا صراحتاً اعلام نکرده که هزینه توسعه نسخه فرمان راست یا میزان تقاضا علت نهایی لغو برنامه بوده است و این عوامل همچنان از توضیحات احتمالی تصمیم شرکت محسوب می‌شوند.

محدودیت‌های ایمنی مانع ورود سایبرتراک به اروپا شده‌اند

مشکلات عرضه بین‌المللی سایبرتراک به استرالیا و نیوزیلند محدود نمی‌شوند و این وانت برقی تاکنون مجوز عمومی فروش در اتحادیه اروپا را نیز دریافت نکرده است. طراحی بدنه فولاد ضدزنگ، لبه‌های تیز و ساختار بسیار سخت بخش‌های خارجی از جمله ویژگی‌هایی هستند که نگرانی‌هایی درباره رعایت استاندارد‌های حفاظت از عابران پیاده و دوچرخه‌سواران ایجاد کرده‌اند. مقررات ایمنی اروپا علاوه بر محافظت از سرنشینان خودرو، بر کاهش شدت آسیب به دیگر کاربران جاده نیز تأکید دارند و از این نظر، طراحی متفاوت سایبرتراک با برخی الزامات موجود سازگار نیست. وزن بالای خودرو، الزامات مربوط به روشنایی و طبقه‌بندی وسایل نقلیه نیز از دیگر موانعی هستند که می‌توانند دریافت مجوز عرضه آن را دشوار کنند.

مشکلات قانونی این خودرو حتی بر برنامه‌های نیرو‌های آمریکایی مستقر در اروپا نیز تأثیر گذاشته است. سازمان گمرک ارتش آمریکا پیش‌تر اعلام کرده بود که سایبرتراک به دلیل مغایرت بعضی مشخصات فنی با استاندارد‌های ایمنی اتحادیه اروپا، امکان دریافت مجوز معمول برای تردد در آلمان را ندارد. این نهاد به‌ویژه به بدنه سخت فولادی و لبه‌های تیز خودرو اشاره کرده و اعلام کرده چنین ویژگی‌هایی با الزامات حفاظت از کاربران آسیب‌پذیر جاده مغایرت دارند. البته برخی نمونه‌های سایبرتراک از مسیر‌های قانونی خاص و با انجام اصلاحات توانسته‌اند مجوز‌های محدود در بعضی کشور‌های اروپایی دریافت کنند، اما این موارد به معنای تأیید عمومی خودرو برای عرضه در سراسر اروپا نیستند.

لغو عرضه سایبرتراک در استرالیا و نیوزیلند، دامنه بازار‌های قابل دسترس این وانت برقی را محدودتر می‌کند و بیانگر دشواری گسترش فروش محصولی است که طراحی آن از ابتدا بر نیاز‌های بازار آمریکای شمالی متمرکز بوده است. هرچند تسلا همچنان سایبرتراک را در آمریکا عرضه می‌کند، کنار گذاشتن برنامه تولید نسخه مناسب دیگر کشور‌ها می‌تواند بر چشم‌انداز توسعه جهانی آن تأثیر بگذارد. برای مشتریانی که نزدیک به ۷ سال منتظر دریافت این خودرو بوده‌اند نیز تصمیم اخیر به معنای پایان قطعی برنامه خرید از مسیر رسمی تسلا در ۲ کشور یادشده است.