ماجرای پیامک مالیاتی به شهروندان چیست؟

به گزارش خبرگزاری آنا، این روز‌ها ارسال پیامک‌های جدید از سوی سازمان امور مالیاتی و تعیین مهلت تا ۲۸ مهرماه برای واکنش به اطلاعات خرید و فروش، موجی از پرسش و نگرانی را در میان شهروندان ایجاد کرده است. بسیاری از افراد با این شائبه مواجه شده‌اند که آیا دریافت این پیامک به معنای تعلق مالیات سنگین یا بدهی به دولت است؟ بررسی ساختار جدید سامانه‌های مالیاتی نشان می‌دهد که هدف اصلی از این اقدام، شفاف‌سازی اقتصادی، حراست از حقوق شهروندان در برابر سوءاستفاده‌های هویتی و پیشگیری از خطا‌های احتمالی در نظام مالیاتی است.

پیامک ماده ۱۶۹ چیست و چرا ارسال می‌شود؟

نخستین و مهم‌ترین نکته آن است که دریافت این پیامک لزوماً به معنای بدهکار بودن افراد به سازمان امور مالیاتی نیست. در سال‌های اخیر، شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات و اصناف مختلف موظف شده‌اند اطلاعات معاملات خود را با استفاده از کد ملی خریداران و فروشندگان به سامانه سازمان امور مالیاتی ارسال کنند.

برای مثال، هنگامی که فردی اقدام به خرید بیمه‌نامه خودرو، بلیت هواپیما یا سایر خدمات می‌کند، اطلاعات این معامله به نام کد ملی وی در سامانه ثبت می‌شود. هدف سازمان از این فرآیند، ایجاد یک زنجیره شفاف از گردش مالی در کشور است تا معاملات واقعی از فعالیت‌های سوداگرانه تفکیک شوند. بنابراین، ثبت یک معامله در کارپوشه اشخاص به‌خودی‌خود به معنای انجام فعالیت تجاری یا تعلق مالیات نخواهد بود.

چرا نام غیرکاسبان و کارمندان در سامانه دیده می‌شود؟

شاید این پرسش برای بسیاری از شهروندان (از جمله کارمندان و افراد فاقد مشاغل تجاری) مطرح شود که چرا اطلاعات خرید یا فروشی به نام آنها ثبت شده است. سازمان امور مالیاتی برای تمام شهروندان (حتی غیرتاجران) کارپوشه‌ای در نظر گرفته است تا از اطلاعات ثبت‌شده با کد ملی خود مطلع شوند.

در مواردی ممکن است اطلاعات مربوط به خسارت‌های دریافتی از بیمه، خرید تجهیزات یا خدماتی که فرد دریافت کرده، به شکلی در سامانه منعکس شود که نیازمند بازبینی باشد. به عنوان مثال، ثبت خرید تجهیزات صنعتی به نام یک فرد فاقد فعالیت تجاری، می‌تواند ناشی از خطای سیستمی، اشتباه در درج کد ملی توسط فروشنده یا سوءاستفاده‌های احتمالی از مشخصات هویتی باشد که سامانه واکنش برای اصلاح همین موارد طراحی شده است.

تفاوت‌های بنیادین در محاسبات مالیاتی

برای رفع هرگونه نگرانی، تفکیک میان انواع مالیات ضروری است:

مالیات عملکرد: مستقیماً به درآمد و سود حاصل از فعالیت‌های اقتصادی و کسب‌وکار‌ها مربوط می‌شود و پس از کسر هزینه‌های قابل‌قبول محاسبه می‌گردد.

مالیات بر ارزش افزوده: در معاملات مشمول، از خریدار دریافت و بر اساس اعتبار مالیاتی خرید‌های مرتبط تسویه می‌شود.

صرف ثبت اطلاعات یک معامله در سامانه، مصداق سود تجاری نبوده و به معنای تعلق این دو نوع مالیات نیست.

راهنمای گام‌به‌گام؛ چگونه به اطلاعات ثبت‌شده واکنش نشان دهیم؟

سازمان امور مالیاتی از مؤدیان و شهروندان خواسته است با مراجعه به سامانه‌های رسمی، اطلاعات منتسب به خود را بررسی کنند. مراحل پیگیری به شرح زیر است:

ورود به درگاه ملی خدمات الکترونیک سازمان امور مالیاتی به نشانی my.tax.gov.ir.

مراجعه به بخش «اطلاعات صورت معاملات ۱۶۹ مکرر» و ورود به «سامانه واکنش به اطلاعات».

بررسی دقیق اطلاعیه‌های خرید و فروش ثبت‌شده به نام فرد.

در صورت مشاهده مغایرت، عدم شناخت معامله یا اشتباه در اطلاعات، استفاده از گزینه «رد» یا اعلام مغایرت مطابق با راهنمای رسمی سامانه.

تأکید سازمان مالیاتی: نگران نباشید، اما مهلت‌ها را جدی بگیرید

مقام‌های مسئول در سازمان امور مالیاتی بار‌ها تأکید کرده‌اند: «پیامک ماده ۱۶۹ به‌تنهایی به معنای بدهی یا قطعی شدن مالیات شهروندان نیست.» با این وجود، به کارگران، کارمندان و عموم شهروندان توصیه می‌شود برای پیشگیری از پیامد‌های حقوقی احتمالی و سوءاستفاده‌های احتمالی از کدملی، حتماً پیش از اتمام مهلت مقرر (۲۸ مهرماه)، با مراجعه به کارپوشه شخصی خود، صحت اطلاعات ثبت‌شده را راستی‌آزمایی کرده و در صورت وجود مغایرت، مراتب را از مجاری رسمی اعلام‌شده اصلاح کنند.