فیناپ بیستوچهارم با تمرکز بر آینده خرید اعتباری و نقش بانکها و فینتکها برگزار میشود
گسترش خدمات خرید اعتباری و پرداخت اقساطی در سالهای اخیر، بازار تازهای را در اقتصاد دیجیتال ایران شکل داده که فعالیت آن دیگر تنها به شرکتهای تخصصی خدمات مالی محدود نیست. بانکها، فروشگاههای اینترنتی، کسبوکارهای کوچک و حتی برخی پلتفرمهای فعال در حوزه طلا و رمزارز نیز به شیوههای مختلف وارد این بازار شدهاند. مریم فریدشاد، همبنیانگذار و مدیر رویداد فیناپ در گفتوگو با آناتک درباره برنامههای بیستوچهارمین دوره این رویداد، نقش بازیگران مختلف بازار اعتبار، تأثیر خرید اقساطی بر رفتار مصرفکنندگان و اهمیت گفتوگوی مستقیم کسبوکارها با نهادهای تنظیمگر توضیح داد.
بیستوچهارمین دوره فیناپ چه زمانی برگزار میشود و چرا موضوع اعتبار برای آن انتخاب شده است؟
بیستوچهارمین دوره فیناپ با عنوان «اعتبار، زیرساخت جدید تجارت» روز ۱۴ آبان در تالار ایوان شمس برگزار میشود. موضوع این دوره را چند ماه قبل انتخاب کرده بودیم و بخش قابل توجهی از برنامهریزی محتوایی آن نیز انجام شده بود. بازیگران اصلی بازار اعتبار دیجیتال را شناسایی کرده و درباره محورهای گفتوگو کار کرده بودیم، اما به دلیل شرایط جنگی مجبور شدیم برگزاری برنامه را لغو کنیم. با این حال، اهمیت موضوع اعتبار نهتنها کمتر نشد، بلکه با توجه به شرایط اقتصادی و افزایش توجه مردم به خرید اعتباری، تصمیم گرفتیم دوباره همان موضوع را دنبال کنیم.
خدمات خرید اقساطی و اعتباری اکنون به بخش مهمی از اقتصاد دیجیتال تبدیل شدهاند و تعداد شرکتهایی که در این حوزه فعالیت میکنند نیز افزایش یافته است. مجموعههای موجود خدمات خود را توسعه دادهاند و کسبوکارهای تازهای هم به این بازار وارد شدهاند. از سوی دیگر، استقبال مصرفکنندگان از این شیوه خرید بیشتر شده و اعتبار به موضوعی تبدیل شده است که دیگر فقط برای شرکتهای مالی اهمیت ندارد، بلکه فروشگاهها و دیگر کسبوکارهای اینترنتی نیز مستقیماً با آن سروکار دارند. به همین دلیل فکر میکنیم اکنون فرصت مناسبی است که درباره آینده این بازار، نقش بازیگران مختلف، فرصتهای توسعه و چالشهایی که گسترش خدمات اعتباری برای کسبوکارها و مشتریان ایجاد میکند، گفتوگوی جدیتری داشته باشیم.
چه بخشهایی از بازار اعتبار در این دوره مورد توجه قرار میگیرند؟
برای بررسی موضوع اعتبار، چهار گروه اصلی را در نظر گرفتهایم که هرکدام نقش متفاوتی در شکلگیری و توسعه این بازار دارند. گروه نخست بانکها هستند که یکی از منابع اصلی تأمین مالی شرکتهای لندتک و ارائهدهندگان خدمات اعتباری محسوب میشوند. گروه دوم خود شرکتهای لندتک و مجموعههایی هستند که خدمات خرید اعتباری، پرداخت اقساطی و مدل خرید اکنون و پرداخت در آینده (BNPL) را ارائه میکنند. گروه سوم بازیگران تازهوارد این حوزه هستند که از جمله آنها میتوان به شرکتهای فعال در بازار رمزارز و خریدوفروش آنلاین طلا اشاره کرد. برخی از این مجموعهها به سمت ارائه خدمات تأمین مالی با استفاده از داراییهایی مانند طلا و رمزارز بهعنوان وثیقه حرکت کردهاند و بررسی نقش آنها در آینده بازار اعتبار اهمیت دارد. گروه چهارم نیز فروشگاهها و کسبوکارهای حوزه تجارت الکترونیکی هستند که از مجموعههای بزرگ اینترنتی تا فروشگاههای کوچک، کسبوکارهای زنجیرهای و حتی برخی فروشندگان فعال در شبکههای اجتماعی را در بر میگیرند. اکنون بعضی از این مجموعهها نیز امکان خرید اقساطی، از جمله پرداخت در چهار قسط، را برای مشتریان خود فراهم کردهاند.
در رویداد امسال قصد داریم نقش همه این گروهها را در توسعه بازار اعتبار بررسی کنیم و درباره ارتباط میان آنها بیشتر صحبت کنیم. یکی از موضوعات مهم این است که خرید اعتباری چه تأثیری بر رفتار و تصمیمگیری مشتریان میگذارد و تا چه اندازه میتواند به رشد فروش کسبوکارها کمک کند. برای مثال، اینکه فراهمشدن امکان خرید اقساطی چگونه میتواند بر تصمیم یک مشتری برای خرید کالا یا انتخاب فروشگاه تأثیر بگذارد، از موضوعاتی است که ارزش بررسی دارد. در کنار این مباحث، سیاستگذاری و نقش بانک مرکزی و دیگر نهادهای تنظیمگر نیز مطرح خواهد شد، زیرا دستورالعملها و مقررات میتوانند بر شیوه فعالیت شرکتهای ارائهدهنده اعتبار و روند توسعه این بازار تأثیر مستقیمی داشته باشند. تلاش میکنیم با حضور نمایندگانی از بخشهای مختلف، این موضوعات را از زاویه نگاه بازیگران گوناگون بازار بررسی کنیم.
بررسی دیدگاههای موافق و مخالف خرید اعتباری
تلاش کردهایم برای بررسی این موضوعات از نمایندگان بخشهای مختلف بازار دعوت کنیم. از بانکها و شرکتهای لندتک گرفته تا مجموعههای فعال در حوزه رمزارز و کسبوکارهای بزرگ تجارت الکترونیکی، در میان مهمانان دعوتشده حضور دارند. همچنین تلاش میکنیم نمایندگانی از نهادهای تنظیمگر نیز در برنامه حضور داشته باشند تا مسائل بازار اعتبار فقط از زاویه شرکتهای ارائهدهنده این خدمات بررسی نشوند. یکی از بخشهایی که احتمال دارد در این دوره برگزار کنیم، پنلی برای شنیدن دیدگاههای مخالف گسترش خرید اعتباری است. اهمیت این موضوع از آن جهت است که خرید اقساطی دیگر فقط یک خدمت مالی برای گروه محدودی از کاربران نیست و بهتدریج در حال تبدیلشدن به یکی از شیوههای رایج خرید مردم است. بسیاری از مصرفکنندگان با این خدمات آشنا شدهاند و در خریدهای روزمره خود نیز از آنها استفاده میکنند.
به همین دلیل فکر میکنیم در کنار صحبت درباره اندازه بازار، رشد شرکتها و فرصتهای اقتصادی، باید به دیدگاههای انتقادی نیز توجه کرد. وقتی یک خدمت مالی تا این اندازه گسترش پیدا میکند و وارد رفتار خرید مردم میشود، لازم است ابعاد مختلف آن بررسی شود و صرفاً درباره مزایایی که برای مشتریان یا شرکتها دارد صحبت نکنیم. هدف ما این است که در رویداد فیناپ فضایی برای طرح دیدگاههای متفاوت فراهم شود و درباره فرصتها، نگرانیها و پیامدهای گسترش اعتبار از چند زاویه گفتوگو کنیم.
فیناپ تا چه اندازه توانسته بر حل مشکلات کسبوکارها و تغییر مقررات تأثیر بگذارد؟
فیناپ در درجه نخست یک رویداد برای ارتباط و گفتوگو میان فعالان یک حوزه است و خودش نهاد تصمیمگیر یا سیاستگذار محسوب نمیشود. هدف ما فراهمکردن فضایی است که کسبوکارهای کوچک و بزرگ بتوانند در کنار یکدیگر قرار بگیرند، مشکلات مشترک خود را مطرح کنند و مستقیماً با دیگر فعالان صنعت یا نهادهای مرتبط گفتوگو داشته باشند. اینکه یک مسئله پس از مطرحشدن در رویداد به تغییر مقررات یا تصمیم مشخصی منجر شود، به عوامل دیگری نیز بستگی دارد. البته اطلاع داریم که در بعضی موارد، گفتوگوهایی که در پنلهای فیناپ آغاز شدهاند، بعداً در جلسات تخصصیتر میان فعالان کسبوکار و نهادهای تصمیمگیر ادامه پیدا کردهاند. در چنین جلساتی امکان بررسی دقیقتر موضوعاتی وجود دارد که در زمان محدود یک پنل نمیتوان به همه جزئیات آنها پرداخت؛ بنابراین نقش فیناپ بیشتر ایجاد زمینه برای شروع این ارتباطات، مطرحشدن مسائل مشترک و نزدیکترکردن دیدگاههای فعالان یک صنعت به یکدیگر است.
یکی از تجربههای قابل توجه ما به رویدادی برمیگردد که چند سال قبل با محور رمزارز برگزار کردیم. در آن زمان گرد هم آوردن شرکتهای این حوزه چندان آسان نبود، زیرا بسیاری از آنها رقیب مستقیم یکدیگر بودند و فضای چندانی برای تعامل مشترک وجود نداشت. تلاش کردیم این موضوع را مطرح کنیم که حضور در یک رویداد تخصصی و گفتوگو درباره مشکلات صنفی به معنای کنارگذاشتن رقابت نیست. ممکن است شرکتها در جذب مشتری و توسعه بازار با یکدیگر رقابت کنند، اما در زمینه مقررات، محدودیتهای فعالیت یا مسائل مشترک صنعت، منافع مشابهی داشته باشند. حتی گاهی بروز مشکل برای یک کسبوکار و نارضایتی گسترده مشتریان آن میتواند بر اعتماد عمومی به دیگر شرکتهای همان حوزه نیز اثر بگذارد. برای مثال، در بازارهایی مانند رمزارز یا طلای آنلاین، مشکلاتی که برای یک مجموعه ایجاد میشود ممکن است نگرانی کاربران نسبت به سایر فعالان آن بازار را نیز افزایش دهد. به همین دلیل معتقدیم گفتوگوی مشترک درباره مسائل صنفی و چالشهای صنعت میتواند برای مجموعههایی که در بازار با یکدیگر رقابت دارند نیز مفید باشد و به آنها کمک کند در موضوعاتی که منافع مشترک دارند، ارتباط مؤثرتری برقرار کنند.
چه کسانی مخاطب بیستوچهارمین دوره فیناپ هستند؟
دامنه مخاطبان این دوره نسبت به بعضی رویدادهای تخصصی گذشته گستردهتر است، زیرا اعتبار دیجیتال دیگر به یک بخش محدود از فینتک تعلق ندارد و کسبوکارهای مختلف از آن استفاده میکنند. مدیران و متخصصان بانکها، شرکتهای مالی و پرداخت، مجموعههای ارائهدهنده خدمات اعتباری، شرکتهای نرمافزاری حوزه مالی و فعالان تجارت الکترونیکی از جمله مخاطبان این دوره هستند. در کنار مجموعههای بزرگ، کسبوکارهای کوچک نیز به این موضوع علاقهمند شدهاند و برای مثال، در میان افرادی که برای حضور در رویداد ثبتنام کردهاند، فعالان فروشگاههای کوچک طلا و کسبوکارهای خرد نیز دیده میشوند. این مسئله بیانگر گستردگی بازار اعتبار است، زیرا امروز تنها بانکها و شرکتهای بزرگ نیستند که با این موضوع سروکار دارند و بسیاری از فروشندگان کوچک نیز به دنبال استفاده از روشهای تازه پرداخت برای مشتریان خود هستند. به همین دلیل فکر میکنیم رویداد امسال میتواند برای طیف گستردهتری از فعالان اقتصادی جذاب باشد و صرفاً به متخصصان یک بخش خاص از خدمات مالی محدود نشود.
تلاش ما این است که فیناپ فضایی برای حضور و گفتوگوی همه این گروهها باشد. وقتی تأمینکننده منابع مالی، شرکت ارائهدهنده اعتبار، فروشنده و دیگر بازیگران بازار در یک رویداد حضور داشته باشند، فرصت مناسبی برای شناخت نیازهای یکدیگر و بررسی چالشهای مشترک ایجاد میشود. ممکن است یک فروشگاه اینترنتی بخواهد بداند استفاده از خدمات اعتباری چه تأثیری بر فروش آن خواهد داشت یا یک شرکت لندتک به دنبال ارتباط با بانکها و مجموعههایی باشد که بتوانند در توسعه خدماتش نقش داشته باشند. حضور این گروهها در کنار یکدیگر میتواند زمینه شکلگیری چنین ارتباطاتی را فراهم کند و در نهایت امیدواریم گفتوگوهای این دوره به ارتباطات حرفهای بیشتر، شناخت دقیقتر فرصتها و مسائل بازار اعتبار دیجیتال و همکاریهای تازه میان فعالان این حوزه کمک کند.
علاقهمندان به حضور در این رویداد تخصصی میتوانند برای ثبتنام در رویداد و دریافت اطلاعات بیشتر از طریق این لینک اقدام کنند.
انتهای پیام/