هشدار پژوهشگر موسیقی درباره تحریف فرهنگ اقوام و تجاریسازی موسیقی
به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، مهبد مکی موسیقی پژوه و مشاور بخش موسیقی سریال سلمان فارسی در مصاحبه با برنامه "فرهنگسرای گفتوگو" با اشاره به اهمیت بازشناسی جغرافیای فرهنگی کشور تصریح کرد: «موسیقی اقوام صرفاً یک پدیده هنری محض نیست، بلکه آینهای تمامنما از جغرافیا، اقلیم، گویش، باورها و سبْک زندگی مردمان خطه به خطه ایران بزرگ است. اگر نتوانیم خطوط مشترک فرهنگی و پیوندهای عمیق میان اقوام مختلف نظیر لر، قشقایی، بلوچ و سایرین را بهدرستی بشناسیم، در دام کلیشهپردازیهای غلط در محصولات رسانهای میافتیم.» بیتوجهی به این ریشهها، مانع از درک صحیح غنای فرهنگی ایران خواهد شد.
این پژوهشگر موسیقی در ادامه با انتقاد صریح از شیوه بازنمایی فرهنگ اقوام در رسانهها و آثار نمایشی خاطرنشان کرد: متأسفانه در بسیاری از آثار سینمایی و تلویزیونی شاهد خطاهای فاحش و مکرر در بازنمایی لباسهای محلی، آدابورسوم، گویشها و حتی سازهای بومی هستیم. اینگونه سهلانگاریها بهمرورزمان هویت واقعی و اصیل نواحی را تحریف میکند. به همین دلیل، ایجاد و فعالسازی کارگروههای تخصصی پژوهشی در کنار گروههای تولید فیلم و سریال برای اصلاح و دقت نظر در این مؤلفهها یک ضرورت انکارناپذیر است.
مکی در بخش دیگری از این گفتوگو به چالش حساس «تلفیق سنت و مدرنیته» در آثار موسیقایی پرداخت و با نقد استفاده سطحی و فرمالیستی از اشعار کلاسیک و فاخر ادبیات فارسی (مانند غزلیات سعدی) بر روی سبکهای مدرن موسیقی نظیر راک و متال بدون درک ساختار محتوایی آنها، تأکید کرد: «تلفیق سنت و مدرنیته زمانی ارزشمند و ماندگار است که ساختار و محتوا در یک همخوانی و هارمونی منطقی با یکدیگر قرار گیرند. کپیبرداری سطحی و بدون پشتوانه فکری، تنها به تخریب ارزشهای هنری منجر میشود.»
مشاور بخش موسیقی سریال سلمان فارسی، انجام مطالعات کتابخانهای و میدانی دقیق را پیششرط تولید هر اثر هنری موفق دانست و پیشنهاد کرد: هنرمندان، آهنگسازان و تولیدکنندگان محتوا در فضای مجازی پیش از انتشار آثار خود، حتماً از نظرات و تجارب ارزشمند اساتید پیشکسوت بهرهمند شوند تا از تولید محصولات ضعیف و زرد جلوگیری به عمل آید.
وی در بخش پایانی صحبتهای خود، وضعیت کنونی بازار موسیقی را بهشدت به چالش کشید و نسبت به پدیده «تجاریسازی افراطی» هشدار داد. مکی اظهار داشت: «متأسفانه امروزه به دلیل حاکمیت مطلق نگاه بازاری و مارکتینگ بر جریان تولیدات موسیقی، گوش مخاطب بهصورت هدفمند به سمت اصوات ناهنجار، تنظیمهای ضعیف و کلامهای سطحی سوق داده شده است. این روند، سلیقه زیباییشناختی جامعه را به خطر انداخته است.»
این موسیقیپژوه با ذکر الگوهای موفق در عرصه موسیقی ملی و محلی، از چهرههایی، چون استاد کامبیز روشنروان و استاد احمد پژمان بهعنوان مفاخر و الگوهای برجسته یادکرد که توانستهاند با دانش عمیق و اصولی خود، موسیقی محلی و نواحی را بدون کوچکترین آسیب به اصالت و فواصل موسیقایی ایرانی، در قالبهای ارکسترال جهانی و استانداردهای فاخر به جامعه هنری عرضه کنند؛ روندی که میتواند چراغ راه نسل جوان و دغدغهمند موسیقی کشور باشد.
انتهای پیام/