مترجم سرشناس «ادیسه» هومر: نولان هومر را بیش از حد ساده کرده است

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا به نقل از «ورلد آف ریل»، ویلسون که ترجمه انگلیسی «ادیسه» او از منابع الهام نولان برای ساخت این فیلم بوده است، چند هفته پیش نیز پس از تماشای اثر، انتقادات تندی را علیه آن مطرح کرده بود.

استدلال اصلی ویلسون این بود که فیلم، اودیسئوسِ پیچیده هومر از نظر روان‌شناختی و عاطفی را به شخصیتی سطحی‌تر و گرفتار احساس گناه تبدیل کرده و فیلمنامه نیز در پرداختن به موضوعاتی همچون جنگ، حافظه، خانواده، عمق اثر اصلی را از دست داده است.

این انتقادات از آن جهت جنجال‌برانگیز شد که ویلسون صرفاً یک منتقد سینما نیست؛ ترجمه او از «ادیسه» یکی از منابعی بوده که خود نولان برای اقتباسش از این حماسه مورد استفاده قرار داده است.

ویلسون در یادداشتی جدید برای نشریه «آتلانتیک» بار دیگر به فیلم حمله کرده و حتی صحنه عظیم اسب تروا و سطل پاپ‌کورن ۶۹.۹۹ دلاری فیلم را نشانه‌ای از فاصله میان نمایش بصری اثر و دغدغه‌های اخلاقی ادعایی آن دانسته است.

مهم‌ترین انتقاد ویلسون این است که فیلم درباره «ارزش‌ها و افول تمدن» سخن می‌گوید، اما از نظر او انسجام عاطفی و روایی لازم را ندارد. به باور او، فیلم نولان از وحشت خشونت و ظرفیت انسان برای بی‌رحمی سخن می‌گوید، اما تصاویر فیلم در نهایت پیام متضادی منتقل می‌کنند: «به‌صورت کلامی به ما گفته می‌شود که انسان‌ها اهمیت دارند؛ اما از نظر بصری به ما نشان داده می‌شود که اهمیتی ندارند.»

ویلسون همچنین معتقد است نولان شخصیت‌ها و پیچیدگی‌های اخلاقی هومر را به‌شدت ساده کرده است. او شخصیت سینون را چهره‌ای اخلاقی و بی‌گناه توصیف می‌کند و در مقابل، تروایی‌ها را عمدتاً شخصیت‌هایی بی‌هویت و پوشیده در نقاب می‌داند.

او درباره سینون در عین حال نوشته است که این شخصیت «حضوری درخشان و دلخراش» دارد و یکی از نکات اصلی انتقادش را چنین مطرح کرده است: «ما داخل اسب را می‌بینیم، اما درون شخصیت‌ها یا جهان آنها را نمی‌بینیم.»

از نگاه ویلسون، دوربین نولان بیش از آنکه به انسان‌های گرفتار در جنگ توجه کند، شیفته ساختمان‌های در حال سوختن، دروازه‌ها، سلاح‌ها و سازوکار نبرد است و انسان‌هایی که در میان این نمایش عظیم رنج می‌برند، در جایگاه دوم قرار گرفته‌اند.

ویلسون در نهایت فیلم نولان را نوعی «اسب تروا» می‌خواند؛ یک فیلم عظیم و تماشایی که ادعا می‌کند از مهربانی و انسانیت دفاع می‌کند، اما تصاویر آن پیام تاریک‌تری را منتقل می‌کنند.

او تأکید می‌کند که هنر باید درباره هزینه و ضرورت شفقت صادق باشد و معتقد است هومر و ویرژیل این پیچیدگی را درک کرده بودند، اما «ادیسه» نولان، با وجود جلوه‌های بصری خیره‌کننده، از نظر احساسی تهی است.