نظام ارجاع نسخه نجات نظام سلامت ایران از درمانمحوری است
خبرگزاری آنا، نظام ارجاع و پزشک خانواده از مهمترین برنامههای تحول نظام سلامت به شمار میروند؛ طرحی که کارشناسان معتقدند میتواند هزینههای درمان را کاهش دهد، کیفیت خدمات پزشکی را ارتقا بخشد و عدالت در دسترسی به خدمات سلامت را محقق کند.
در همین زمینه با دکتر جمیله رمضانی عضو هیئت علمی، معاون دانشگاه آزاد اسلامی واحد بجنورد، پرستار و رئیس اسبق بیمارستان گفتوگویی انجام دادهایم.
رمضانی در گفتو گو با خبرنگار آنا اظهار کرد: نظام ارجاع یک فرآیند اداری ساده نیست، بلکه راهبردی کلان برای مدیریت هوشمند نظام سلامت است. در این ساختار، مسیر درمان بیمار از پزشک خانواده آغاز میشود و تنها در صورت نیاز، به پزشکان متخصص و مراکز درمانی سطح بالاتر ارجاع داده میشود. این مدل در کشورهای توسعهیافته، ستون فقرات نظام سلامت محسوب میشود و از سردرگمی بیماران جلوگیری میکند.
وی افزود: امروز با افزایش بیماریهای مزمن، رشد هزینههای درمان و محدودیت منابع، ادامه روند مراجعه مستقیم به متخصصان دیگر پاسخگوی نیازهای نظام سلامت نیست. نظام ارجاع یک ضرورت ملی است که میتواند از هدررفت منابع، انجام آزمایشهای تکراری و درمانهای غیرضروری جلوگیری کند.
عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی بجنورد بیان کرد: پزشک خانواده قلب تپنده نظام ارجاع است، او نخستین فردی است که وضعیت بیمار را بررسی میکند، سابقه سلامت وی را میشناسد و در صورت نیاز، بیمار را به متخصص مناسب هدایت میکند. در واقع پزشک خانواده استمرار مراقبت را تضمین و نظام ارجاع، تخصصگرایی هدفمند را تکمیل میکند.
این استاد دانشگاه بیان کرد: برخی تصور میکنند نظام ارجاع دسترسی مردم به پزشکان متخصص را محدود میکند، در حالی که این برداشت کاملاً نادرست است. هدف این نظام محدودسازی نیست، بلکه مدیریت صحیح مراجعههاست تا بیماران نیازمند خدمات تخصصی، سریعتر و با کیفیت بهتر خدمات دریافت کنند.
رمضانی تأکید کرد: استقرار کامل نظام ارجاع، کیفیت خدمات درمانی را به شکل محسوسی افزایش خواهد داد. کاهش خطاهای پزشکی، پیگیری مستمر روند درمان، جلوگیری از سرگردانی بیماران و افزایش رضایت مردم از مهمترین دستاوردهای این نظام است.
وی تصریح کرد: از منظر اقتصاد سلامت نیز مزایای این طرح بسیار قابل توجه است. با اجرای نظام ارجاع، هزینههای غیرضروری کاهش مییابد، دوبارهکاریهای تشخیصی حذف میشود، منابع مالی و تجهیزات درمانی به شکل بهینه مورد استفاده قرار میگیرند و امکان برنامهریزی دقیقتر برای مدیریت سلامت جامعه فراهم خواهد شد.
رئیس اسبق بیمارستان خاطرنشان کرد: اگر بیماران سطح اول توسط پزشک خانواده مدیریت شوند، ازدحام در کلینیکهای تخصصی و بیمارستانها به میزان قابل توجهی کاهش مییابد و پزشکان متخصص فرصت بیشتری برای رسیدگی به بیماران پیچیده خواهند داشت؛ موضوعی که بهرهوری نظام سلامت را افزایش میدهد.
وی تبیین کرد: پرونده الکترونیک سلامت نیز یکی از ارکان موفقیت نظام ارجاع است. این سامانه امکان تبادل اطلاعات بین پزشک خانواده، متخصص و مراکز درمانی را فراهم میکند و از انجام آزمایشها و نسخههای تکراری جلوگیری خواهد کرد. همچنین بهرهگیری از سامانههای هوشمند و هوش مصنوعی میتواند فرآیند ارجاع را دقیقتر و سریعتر کند.
رمضانی تشریح کرد: مهمترین چالش اجرای نظام ارجاع در ایران، بیش از آنکه زیرساختی باشد، فرهنگی است و بسیاری از مردم هنوز تصور میکنند مراجعه مستقیم به متخصص بهترین راه درمان است، در حالی که تجربه جهانی نشان داده پزشک خانواده میتواند بهترین مسیر درمان را برای بیمار انتخاب کند.
وی افزود: برای موفقیت این طرح باید همزمان سه گروه آموزش ببینند؛ پزشکان برای ارتقای مهارتهای حرفهای و ارتباطی، کارکنان نظام سلامت برای راهنمایی صحیح بیماران و مردم برای افزایش سواد سلامت و شناخت مزایای نظام ارجاع.
عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی بجنورد یادآور شد: اگر امروز این نظام به صورت کامل اجرا شود، طی پنج سال آینده شاهد تحول اساسی در نظام سلامت کشور خواهیم بود؛ به گونهای که سلامتمحوری جایگزین بیمارستانمحوری، پیشگیری جایگزین درمانهای پرهزینه و عدالت در سلامت به شکل ملموسی تقویت خواهد شد.
وی تأکید کرد: موفقیت نظام ارجاع بیش از آنکه یک پروژه درمانی باشد، یک پروژه فرهنگی و رسانهای است. تغییر رفتار درمانی مردم بدون اعتمادسازی، اطلاعرسانی مستمر و مشارکت رسانهها امکانپذیر نیست.
رمضانی خاطرنشان کرد: پیام من به مردم این است که نظام ارجاع را محدودیت ندانند؛ پزشک خانواده، همراه و راهنمای مطمئن آنان در مسیر سلامت است و نظام ارجاع، مسیری هوشمندانه، عادلانه و علمی برای رسیدن به بهترین خدمات درمانی به شمار میرود. اعتماد به این مسیر، سرمایهگذاری برای سلامت پایدار خانوادهها و آینده نظام سلامت کشور است.
انتهای پیام/