کارمندان سابق متا، این شرکت را به اخراج ناعادلانه با هوش مصنوعی متهم کردند

به گزارش خبرگزاری آنا؛ پرونده شکایت اخیر که توسط ۲۶ کارمند شاکی و به‌صورت ناشناس تنظیم شده، نشان می‌دهد متا در فرآیند اخراج نزدیک به ۸ هزار نفر از کارکنان خود، معادل حدود ۱۰ درصد از کل نیروی کار این شرکت در اردیبهشت‌ماه سال جاری، ارزیابی شایستگی کارکنان را تا حد زیادی به سامانه‌های تصمیم‌گیری خودکار واگذار کرده است. شاکیان مدعی هستند این مدل الگوریتمی، به دلیل نحوه عملکرد خود، زمان‌های غیبت مجاز و قانونی کارکنان را به‌عنوان کاهش بهره‌وری ثبت کرده و در نتیجه افرادی را که به دلایلی مانند بارداری، مراقبت از اعضای خانواده یا بیماری از مرخصی‌های قانونی استفاده کرده بودند، در اولویت اخراج قرار داده است.

جزئیات سامانه‌های ارزیابی و نظارت متا

این دادخواست ۷۱ صفحه‌ای نشان می‌دهد متا برای ارزیابی عملکرد کارکنان از مجموعه‌ای از ابزار‌های مبتنی بر هوش مصنوعی استفاده کرده است. یکی از این ابزارها، دستیار داخلی Metamate بوده که تعاملات روزانه کارکنان را بررسی می‌کرد. در کنار آن، سامانه‌های موسوم به Second-Brain برای ارزیابی فعالیت مهندسان به کار گرفته شده بودند و داشبورد‌های ویژه‌ای نیز میزان استفاده کارکنان از ابزار‌های کدنویسی مبتنی بر هوش مصنوعی و مصرف توکن را به‌عنوان یکی از شاخص‌های بهره‌وری ثبت می‌کردند.

علاوه بر این، نرم‌افزار‌های نظارتی دیگری نیز فعالیت کاربران را از طریق ثبت کلیک‌های ماوس، فشرده شدن کلید‌های صفحه‌کلید، فعالیت مرورگر و حتی برخی داده‌های صوتی و تصویری پایش می‌کردند. شاکیان می‌گویند از آنجا که کارکنان در دوره مرخصی قانونی عملاً فعالیتی در این سامانه‌ها نداشتند، سیستم امتیازدهی هوش مصنوعی عملکرد آن‌ها را به‌شدت پایین‌تر از سایر کارکنان ارزیابی کرده است. به گفته آن‌ها، این سامانه هیچ سازوکاری برای تشخیص تفاوت میان غیبت غیرمجاز و مرخصی‌های قانونی تحت حمایت قوانین فدرال آمریکا نداشته است.

دفاع متا از تصمیم‌های خود

در واکنش به این اتهامات، تریسی کلیتون، سخنگوی متا، با انتشار بیانیه‌ای ادعا‌های مطرح‌شده را رد کرد و گفت تصمیم‌های مربوط به تعدیل نیرو و تغییرات سازمانی همواره توسط مدیران انسانی اتخاذ شده و هوش مصنوعی در نهایی کردن فهرست اخراج‌ها نقشی نداشته است. با این حال، شاکیان خواستار صدور دستور موقت برای توقف روند اخراج خود تا زمان بررسی مستقل کد‌ها و عملکرد این سامانه‌ها توسط کارشناسان دادگاه شده‌اند.

این پرونده بار دیگر بحث استفاده از هوش مصنوعی در تصمیم‌گیری‌های منابع انسانی را به یکی از موضوعات مهم حقوقی تبدیل کرده است. با توجه به اینکه بسیاری از ایالت‌های آمریکا در سال‌های اخیر قوانین سخت‌گیرانه‌تری برای جلوگیری از تبعیض ناشی از سامانه‌های تصمیم‌گیری خودکار تصویب کرده‌اند، نتیجه این پرونده می‌تواند بر نحوه استفاده شرکت‌های بزرگ فناوری از هوش مصنوعی در استخدام، ارزیابی عملکرد و تعدیل نیرو تأثیر قابل‌توجهی بگذارد.