تحول در کشاورزی با فناوریهای هوشمند / از نجات ۹۸ درصدی محصولات در سرمازدگی تا کاهش چشمگیر مصرف آب و سموم
به گزارش خبرگزاری آنا؛ توسعه فناوریهای نوین در سالهای اخیر، افق تازهای پیش روی بخش کشاورزی کشور گشوده است؛ فناوریهایی که با تکیه بر هوش مصنوعی، سامانههای پایش محیطی، تصاویر ماهوارهای و تحلیل دادههای لحظهای، امکان مدیریت دقیق مخاطرات طبیعی، کنترل آفات و بیماریهای گیاهی و بهینهسازی مصرف منابع را فراهم کردهاند. کارشناسان معتقدند در شرایطی که تغییرات اقلیمی، افزایش تنشهای دمایی، بحران کمآبی و کاهش بهرهوری تولید به مهمترین چالشهای کشاورزی ایران تبدیل شده است، حرکت به سمت کشاورزی دقیق دیگر یک انتخاب نیست، بلکه ضرورتی اجتنابناپذیر به شمار میرود.
در همین زمینه، میترا سادات اسمعیلزاده حسینی، متخصص و مدیرعامل یک شرکت دانشبنیان، با تشریح دستاوردهای این شرکت در حوزه توسعه سامانههای هوشمند کشاورزی، از نقش فناوریهای نوین در کاهش خسارات ناشی از سرمازدگی، کنترل هوشمند آفات و بیماریها و مدیریت بهینه منابع آب سخن گفت و تأکید کرد که استفاده از سامانههای دادهمحور میتواند ساختار تولیدات کشاورزی کشور را متحول کند.
نجات تا ۹۸ درصد محصولات کشاورزی با سامانههای پایش خرداقلیم
اسمعیلزاده حسینی در تشریح عملکرد سامانههای هوشمند مدیریت سرمازدگی اظهار کرد: در وهله نخست و در زمینه مدیریت تنشهای دمایی و سرمازدگی، تجربیات میدانی و دادههای علمی نشان میدهد که استفاده از سامانههای پایش خرداقلیم میتواند تا ۹۸ درصد محصولات کشاورزی را از خطر نابودی نجات دهد؛ البته این موضوع مشروط بر آن است که شدت سرما از آستانه توجیه اقتصادی مقابله فراتر نرود.
وی افزود: تجربههای اجرایی این شرکت نشان میدهد که با استقرار تجهیزات ابزار دقیق و حسگرهای محیطی در باغات، حتی در شرایطی که دمای هوا تا منفی ۴ درجه سانتیگراد کاهش پیدا میکند، میتوان با انجام پیشبینیهای نقطهای و فعالسازی بهموقع راهکارهای مقابله با سرما، بهطور کامل از آسیب دیدن شکوفهها و محصولات جلوگیری کرد.
مدیرعامل این شرکت دانشبنیان با بیان اینکه موفقیت این سامانهها به شناخت دقیق نوع سرمازدگی وابسته است، تصریح کرد: اثربخشی فناوریهای نوین در مدیریت سرمازدگی، ارتباط مستقیمی با ماهیت این پدیده دارد. برای نمونه، مدیریت سرمازدگی تابشی که معمولاً با وارونگی دمایی در شبهای آرام همراه است، با استفاده از سامانههای هوشمند، بسیار موفقتر و عملیتر از مقابله با سرمازدگی جبههای انجام میشود؛ زیرا در سرمازدگی جبههای، تودههای وسیع هوای سرد وارد منطقه شده و سطح گستردهای را تحت تأثیر قرار میدهند که مدیریت آن پیچیدگی بیشتری دارد.
وی ادامه داد: علاوه بر نوع سرمازدگی، متغیرهایی همچون وسعت سطح زیر کشت، مدتزمان تداوم افت دما، شرایط اقلیمی منطقه و گستره باغ یا مزرعه، در طراحی معماری سامانههای پایش و تعیین حجم تجهیزات مورد نیاز برای واکنش سریع نقش تعیینکننده دارند و دستیابی به حداکثر کارایی، مستلزم طراحی دقیق این سامانهها بر پایه همین پارامترهاست.
اسمعیلزاده حسینی با اشاره به فناوریهای توسعهیافته توسط این شرکت اظهار کرد: ما با تولید دستگاههای حرفهای پایش دما، رطوبت هوا و نقطه شبنم و همچنین توسعه سامانههای پیشبینی مبتنی بر قابلیتهای هوش مصنوعی، توانستهایم تحول بزرگی در مدیریت سرمازدگی محصولات کشاورزی ایجاد کنیم؛ تحولی که امکان تصمیمگیری دقیق و واکنش بهموقع را برای کشاورزان فراهم کرده است.
کنترل هوشمند آفات عبور از مبارزه سنتی به سمت پیشآگاهی
وی در ادامه با اشاره به موضوع کنترل آفات و بیماریهای گیاهی، تغییر رویکرد از مبارزه سنتی و تقویمی به سمت سامانههای پیشآگاهی را مؤثرترین راهکار در این حوزه دانست و گفت: در روشهای سنتی، عملیات مبارزه معمولاً بر اساس زمانبندیهای ثابت انجام میشود، اما در سامانههای هوشمند، تصمیمگیری بر مبنای دادههای واقعی و شرایط لحظهای مزرعه صورت میگیرد.
مدیرعامل این شرکت دانشبنیان افزود: با تلفیق دادههای حاصل از تصاویر ماهوارهای و اطلاعات لحظهای سنسورها و دیتالاگرهای مستقر در سطح باغ و مزرعه، امکان پایش مستمر میکروکلیمای باغ و شرایط زیستمحیطی مستعد برای رشد و تکثیر آفات فراهم میشود.
وی ادامه داد: دادههای بهدستآمده از این منابع بهصورت یکپارچه توسط متخصصان تحلیل میشوند و همین موضوع این امکان را فراهم میکند که شرایط بحرانی پیش از وقوع طغیان آفات شناسایی شود و مداخلات لازم دقیقاً در زمان مناسب انجام گیرد.
اسمعیلزاده حسینی تأکید کرد: این رویکرد پیشگیرانه و فناورانه، علاوه بر جلوگیری از وارد آمدن خسارتهای سنگین به محصولات کشاورزی، با تعیین دقیق زمان و مکان مبارزه، موجب کاهش چشمگیر مصرف سموم شیمیایی نیز میشود؛ موضوعی که ضمن کاهش هزینههای تولید، نقش مؤثری در تولید محصولات سالمتر، کاهش آلودگیهای زیستمحیطی و ارتقای کیفیت تولیدات کشاورزی ایفا میکند.
کشاورزی دقیق تنها مسیر عبور از بحرانهای اقلیمی و کمآبی
این متخصص حوزه کشاورزی دانشبنیان با اشاره به آینده کشاورزی کشور اظهار کرد: با نگاهی به چشمانداز پیشرو، بهروشنی درمییابیم که در مواجهه با چالشهایی همچون تغییرات اقلیمی، فرسایش خاک و بحران کمآبی، راهی جز حرکت شتابان و همهجانبه به سمت کشاورزی دقیق وجود ندارد.
وی افزود: پیادهسازی این فناوریها در آیندهای نهچندان دور، ساختار تولیدات کشاورزی کشور را به شکل بنیادین متحول خواهد کرد و مدیریت دادهمحور زمینهساز جهشی بیسابقه و چندین برابری در کمیت و کیفیت محصولات کشاورزی خواهد شد.
اسمعیلزاده حسینی خاطرنشان کرد: در کشاورزی دقیق، تمامی فرآیندهای مدیریتی بر پایه اطلاعات واقعی و تحلیل دادهها انجام میشود؛ به همین دلیل با حذف خطاهای انسانی و مدیریت نقطهبهنقطه مزارع، هزینههای سربار تولید و خسارتهای ناشی از تنشهای محیطی به حداقل ممکن کاهش یافته و بهرهوری اقتصادی کشاورزان به شکل قابل توجهی افزایش پیدا میکند.
فناوریهای نوین تضمینکننده حفاظت از منابع آب و خاک
مدیرعامل این شرکت دانشبنیان در پایان با تأکید بر نقش فناوریهای نوین در مدیریت منابع آب اظهار کرد: یکی از مهمترین مزیتهای کشاورزی هوشمند، مدیریت دقیق مصرف آب است. فناوریهای نوین با محاسبه دقیق نیاز آبی گیاه، پایش مستمر رطوبت خاک و تحلیل شرایط محیطی، میزان مصرف آب را به شکل قابل توجهی کاهش داده و فرآیند آبیاری را بهینهسازی میکنند.
وی تصریح کرد: این دستاورد راهبردی، علاوه بر افزایش بهرهوری و کاهش هزینههای تولید، نقش تعیینکنندهای در حفاظت از منابع حیاتی آب و خاک کشور دارد و میتواند زمینهساز تحقق توسعه پایدار و صیانت از منابع طبیعی برای نسلهای آینده باشد.
انتهای پیام/