ایران پیشتازِ منطقه در نمایهسازی نشریات علمی در «اسکوپوس»/ گزارشی از وضعیت نشر علمی ایران در سال ۲۰۲۶
به گزارش خبرگزاری آنا، پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) تازهترین گزارش خود را با عنوان «گزارش و تحلیل جایگاه نشریههای ایرانی در نمایة استنادی اسکوپوس ـ ویرایش ۲۰۲۶» منتشر کرد. این گزارش تحلیلی، ابعاد ابعاد گوناگون حضور نشریههای ایرانی در پایگاه بینالمللی «اسکوپوس» را واکاوی کرده و چشماندازی از عملکرد علمی کشور در عرصه نشر بینالمللی ارائه میدهد.
بر اساس یافتههای این گزارش، ایران با ۴۶۴ نشریه نمایهشده در «اسکوپوس»، جایگاه نخست را در میان کشورهای منطقه به خود اختصاص داده و با ایجاد فاصلهای معنادار با رقبا (مانند ترکیه با ۳۴۴ نشریه)، پیشتازی خود را در توسعه زیرساختهای نشر بومی تثبیت کرده است. دادههای این گزارش نشان میدهد که از سال ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۶، شمار نشریههای ایرانی در این نمایه، رشدی مستمر و جهشی را تجربه کرده که نقطه عطف آن، نرخ رشد سالانه در سالهای اخیر بوده است.
این گزارش نشان میدهد که بیش از ۷۰ درصد از نشریهها در چارکهای سوم و چهارم (Q ۳ و Q ۴) هستند. همچنین، نابرابری در توزیع موضوعی – بهویژه سهم ۱۷ درصدی علوم انسانی و اجتماعی – از چالشهای مهمی است که لزوم بازنگری در سیاستهای حمایتی را گوشزد میکند.
ایرانداک در این گزارش تأکید کرده است که عبور از مرحله «توسعه کمی» و حرکت به سمت «ارتقای کیفی» و «بینالمللیسازی واقعی» نشریهها، اولویت راهبردی نظام پژوهشی کشور در سال ۲۰۲۶ است. ضرورتِ تقویت معیارهای کیفی در ارزیابیها، جذب داوران و نویسندگان بینالمللی، و صیانت سختگیرانه از اخلاق نشر، از جمله توصیههای سیاستی این گزارش برای ارتقای جایگاه علمی ایران در تراز جهانی است.
این گزارش که به همت سامانه «نما» (جایگاه علم، فناوری، و نوآوری ایران در جهان) تهیه شده، اکنون برای بهرهبرداری سیاستگذاران، مدیران دانشگاهی و پژوهشگران در نشانی NEMA.IRANDOC.AC.IR در دسترس است.
انتهای پیام/