ذخایر خون کشور در جنگ رمضان به بیش از ۱۲ روز رسید/ رشد ۷۹ درصدی اهدای خون بانوان

به گزارش خبرنگار آنا؛ نشست خبری روز جهانی انتقال خون که روز یکشنبه ۲۴ خرداد ۱۴۰۵ در مرکز وصال سازمان انتقال خون استان تهران برگزار شد.

احمد قره‌باغیان، مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران با اشاره به شرایط کشور در آستانه جنگ ۳۹ روزه اظهار کرد: پیش از آغاز جنگ، ذخایر خون کشور حدود پنج روز بود؛ به این معنا که در صورت توقف فعالیت مراکز انتقال خون، امکان تأمین نیاز مراکز درمانی کشور به مدت پنج روز وجود داشت.

وی افزود: با آغاز جنگ و احساس نیاز به افزایش آمادگی، برنامه‌ریزی‌های جدیدی برای افزایش ذخایر خون و همچنین جابه‌جایی فرآورده‌های خونی در سطح کشور انجام شد که در نتیجه آن، ذخایر خون کشور تا پایان اسفندماه دو برابر شد و برای نخستین بار در فروردین‌ماه از مرز ۱۲ روز عبور کرد.

قره‌باغیان با بیان اینکه استاندارد ذخیره خون در کشور‌های توسعه‌یافته بین ۸ تا ۱۲ روز است، گفت: برای کشوری در حال توسعه مانند ایران نیز ذخیره ۷ تا ۸ روز شرایط مطلوبی محسوب می‌شود، اما توانستیم به ذخیره بیش از ۱۲ روز دست یابیم.

نقش مردم و کارکنان انتقال خون در افزایش ذخایر

وی استقبال مردم از اهدای خون را یکی از عوامل اصلی این موفقیت عنوان کرد و افزود: در برخی مراکز، مردم ساعت‌ها در صف انتظار می‌ایستادند تا بتوانند خون اهدا کنند.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران ادامه داد: همزمان کارکنان سازمان به صورت شبانه‌روزی در مراکز انتقال خون حضور داشتند تا خون‌های اهدایی را دریافت، آزمایش‌های سلامت را انجام و فرآورده‌های خونی مورد نیاز مراکز درمانی را تأمین کنند.

رشد ۷۹ درصدی مشارکت بانوان

قره‌باغیان با اشاره به افزایش مشارکت بانوان در اهدای خون گفت: یکی از گروه‌های هدف سازمان انتقال خون، بانوان هستند. در دوران دفاع مقدس حدود ۳۰ درصد اهداکنندگان خون را بانوان تشکیل می‌دادند، اما این سهم در سال‌های اخیر به کمتر از پنج درصد رسیده بود.

وی افزود: در جریان جنگ ۱۴۰۴ میزان مراجعه بانوان برای اهدای خون نسبت به مدت مشابه سال قبل بیش از ۷۹ درصد افزایش یافت که اتفاقی بسیار ارزشمند و امیدوارکننده بود.

افزایش ۶۵ درصدی حضور جوانان

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران جوانان زیر ۲۵ سال را دومین گروه هدف سازمان عنوان کرد و گفت: سالمندی جمعیت یکی از دغدغه‌های مهم انتقال خون است؛ زیرا هم مصرف فرآورده‌های خونی را افزایش می‌دهد و هم می‌تواند تعداد اهداکنندگان فعال را در سال‌های آینده کاهش دهد.

وی افزود: در اسفندماه ۱۴۰۴ تعداد اهداکنندگان بار اول زیر ۲۵ سال نسبت به سال قبل بیش از ۶۵ درصد افزایش داشت که نشان‌دهنده همراهی نسل جوان با سازمان انتقال خون است.

اجرای پویش سفر سرخ برای تأمین خون مسافران

قره‌باغیان با اشاره به جابه‌جایی گسترده جمعیت در دوران جنگ گفت: با توجه به مهاجرت موقت بخشی از جمعیت از شهر‌های بزرگ به استان‌های دیگر، برخی بیماران از جمله بیماران تالاسمی نیز به استان‌های مقصد منتقل شدند و لازم بود نیاز آنان در همان مناطق تأمین شود.

وی افزود: به همین منظور پویش سفر سرخ اجرا شد و از مسافران درخواست شد در طول سفر نیز نسبت به اهدای خون اقدام کنند تا استان‌های مهمان‌پذیر با کمبود خون مواجه نشوند.

دو برابر شدن جابه‌جایی خون در کشور

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران گفت: میزان جابه‌جایی خون و فرآورده‌های خونی در طول جنگ ۳۹ روزه دو برابر شد و این امکان فراهم شد که هیچ نقطه‌ای از کشور با کمبود خون و فرآورده‌های خونی مواجه نشود.

وی افزود: انتقال خون توانست با استفاده از ناوگان حمل‌ونقل و شبکه هماهنگ کشوری، نیاز استان‌های مختلف از سیستان و بلوچستان و خوزستان گرفته تا استان‌های شمالی، شرقی و غربی را تأمین کند.

افزایش تولید فرآورده‌های خونی

قره‌باغیان با اشاره به عملکرد سازمان در دوران جنگ گفت: در حالی که مصرف خون حدود هفت درصد کاهش یافته بود، تولید فرآورده‌های خونی بیش از ۱۰ درصد افزایش یافت تا هیچ خللی در روند درمان بیماران ایجاد نشود.

وی تأکید کرد: سیاست سازمان انتقال خون این است که درمان هیچ بیماری به دلیل کمبود خون یا فرآورده‌های خونی آسیب نبیند و هیچ عمل جراحی به علت کمبود ذخایر خونی به تعویق نیفتد.

توسعه بانک خون‌های نادر

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران از توسعه بانک گروه‌های خونی نادر به عنوان یکی از برنامه‌های مهم سال جاری یاد کرد و گفت: این بانک از سال ۱۳۵۴ در کشور فعال است، اما نیاز به توسعه و تقویت ارتباطات بین‌المللی دارد.

وی افزود: در برخی موارد گروه‌های خونی بسیار نادر در کشور موجود نیست و باید از طریق همکاری‌های بین‌المللی تأمین شود. توسعه این بانک می‌تواند نقش مهمی در نجات جان بیماران دارای گروه‌های خونی خاص داشته باشد.

هدف‌گذاری برای افزایش بانک سلول‌های بنیادی خون‌ساز

قره‌باغیان توسعه بانک اطلاعاتی داوطلبان اهدای سلول‌های بنیادی خون‌ساز را از دیگر برنامه‌های سازمان عنوان کرد و گفت: در حال حاضر اطلاعات بیش از ۱۰۰ هزار داوطلب در این بانک ثبت شده است، اما هدف‌گذاری ما افزایش این تعداد به ۵۰۰ هزار نفر طی سه سال آینده است.

وی افزود: این بانک نقش مهمی در درمان بیماران مبتلا به سرطان خون و سایر بیماری‌های نیازمند پیوند سلول‌های بنیادی دارد.

برنامه افزایش تولید پلاکت به روش آفرزیس

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران با اشاره به اهمیت پلاکت در درمان بیماران سرطانی و بیماران مبتلا به نارسایی مغز استخوان گفت: در حال حاضر حدود ۱۹ درصد پلاکت‌های کشور از طریق روش آفرزیس تأمین می‌شود و برنامه سازمان افزایش این سهم در سال‌های آینده است.

وی افزود: در روش آفرزیس، اهداکننده تنها پلاکت اهدا می‌کند و سایر اجزای خون به بدن او بازگردانده می‌شود. این روش کیفیت بالاتر و کارایی بیشتری در تأمین نیاز بیماران دارد.

تأمین تجهیزات و ملزومات انتقال خون

قره‌باغیان درباره وضعیت تجهیزات و ملزومات مورد نیاز سازمان نیز گفت: بخشی از تجهیزات از داخل کشور و بخشی از خارج تأمین می‌شود و در حال حاضر مشکل حادی در زمینه تأمین ملزومات دریافت خون، انجام آزمایش‌های غربالگری و تولید فرآورده‌های خونی وجود ندارد.

وی افزود: سفارش‌های جدید تجهیزات و ملزومات مورد نیاز انجام شده و بخشی از محموله‌های وارداتی نیز طی ماه‌های آینده وارد کشور خواهد شد.

کمبود نیروی انسانی از چالش‌های اصلی سازمان

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران کمبود نیروی انسانی را یکی از مهم‌ترین چالش‌های این سازمان دانست و گفت: طی سال‌های گذشته نظام سلامت کشور توسعه قابل توجهی داشته، اما سازمان انتقال خون متناسب با این توسعه رشد نکرده است.

وی افزود: در حالی که تعداد بیمارستان‌ها و مراکز درمانی افزایش یافته، انتقال خون نیز باید متناسب با این توسعه از نظر نیروی انسانی، تجهیزات و امکانات تقویت شود.

قره‌باغیان از اخذ مجوز استخدام ۱۵۰ نفر نیروی جدید خبر داد و اظهار کرد: تلاش می‌کنیم بخشی از کمبود‌های موجود از طریق جذب نیرو‌های جدید جبران شود.

ضرورت بهبود وضعیت معیشتی کارکنان

وی با اشاره به وضعیت پرداختی کارکنان سازمان انتقال خون گفت: یکی از دغدغه‌های اصلی همکاران ما تفاوت دریافتی‌ها با کارکنان دانشگاه‌های علوم پزشکی است و تلاش داریم از مسیر‌های مختلف از جمله سازمان برنامه و بودجه و وزارت بهداشت منابع بیشتری برای حمایت از کارکنان جذب کنیم.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران در پایان تأکید کرد: دو سرمایه اصلی سازمان انتقال خون، اهداکنندگان و کارکنان آن هستند و حفظ این سرمایه‌های اجتماعی برای تداوم خدمت‌رسانی به بیماران کشور ضروری است.