از ایده تا تجاریسازی؛ روایت ۲۰ سال حضور پرثمر سرای نوآوری در عرصه رباتیک
خبرگزاری آنا؛ محمدرضا جنابزاده از چهرههای ماندگار و فعال در عرصه رباتیک دانشگاه آزاد اسلامی یزد سالهاست که با رویکردی برادرانه و حمایتی، مسیر رشد دانشجویان نخبه را هموار کرده است.
وی از سال ۱۳۸۳ فعالیت خود را با تیمهای دانشجویی آغاز کرد، امروز سرای نوآوری رباتیک دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد با بیش از ۵۰ مقام ملی و جهانی، افتخارآفرینان این عرصه، بهعنوان نمادی از تعامل دانش و صنعت میدانند.
در گفتوگوی اختصاصی آنا با جنابزاده چهره ماندگار و فعال در عرصه رباتیک دانشگاه آزاد اسلامی یزد دلایل موفقیت تیمها، اهداف سرای نوآوری و توصیههایش به نسل جدید فناور در پی میآید:
راز موفقیت انجمن رباتیک یزد؛ فراتر از استاد، یک «برادر بزرگتر» برای دانشجویان
آنا: از چه سالی با تیمهای دانشجویی بهخصوص تیمهای رباتیک همکاری داشتهاید و نقش شما به عنوان سرپرست و مشاور چه بوده است؟
جنابزاده: داستان همکاری من با رباتیک به اواخر سال ۱۳۸۳ برمیگردد و در آن زمان، سه تیم دانشجویی درخواست شرکت در مسابقات رباتیک کشوری را داشتند.
دکتر شهوازیان معاون پژوهشی وقت دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد به بنده مأموریت دادند تا تیم برتر را انتخاب و معرفی کنم و این نقطه آغاز ارتباط من با دانشجویان در حوزه رباتیک بود.
در طول این سالها، فلسفه من همواره این بوده که نه صرفاً بهعنوان یک استاد، بلکه بهعنوان یک برادر بزرگتر با دانشجویان رفتار کنم.
تلاش کردم سه هدف اصلی را دنبال کنم: نخست، برقراری ارتباط صمیمانه و خوب با دانشجویان؛ دوم، فراهم کردن امکانات و تجهیزات لازم برای اینکه دانشجویان بدون دغدغههای مادی فعالیت کنند؛ سوم، ایجاد یک محیط امن و قابل اعتماد برای دانشجویان و خانوادههایشان بوده است.
این امنیت روانی بسیار مهم است، چراکه فعالیتهای رباتیک شبانهروزی است و شرکت در مسابقات داخلی و خارجی نیاز به تمرکز کامل دارد.
به لطف خداوند متعال، توفیق پیدا کردم محیطی ایجاد کنم که دانشجویان با اطمینان به فعالیت در انجمن رباتیک بپردازند؛ البته انکار نمیکنم که ضعفها و ایراداتی وجود دارد که باید در آینده مرتفع شود.
آنا: تیمهای رباتیک تحت نظر شما موفقیتهای چشمگیری کسب کردهاند. درباره این دستاوردها و عوامل مؤثر در موفقیت مستمر آنها توضیح دهید؟
جنابزاده: در طول ۲۰ سال حضور انجمن رباتیک در مسابقات، بیش از پنجاه مقام ملی و جهانی برای تیمهای ما به دست آمده و این موفقیتها حاصل تلاش خستگیناپذیر اعضای انجمن است. اما عوامل متعددی در این پیروزیها نقش داشتهاند.
نخستین عامل، لطف خداوند و حضور دانشجویان خلاق و پرتلاشی است که با انگیزه بالا وارد این عرصه میشوند.
در وهله بعدی، ارتباط مستمر اعضای سابق و فارغالتحصیلان انجمن با اعضای جدید است که این پیوند نسلها موجب انتقال تجربیات و آموزش مؤثر میشود. سومین عامل، حمایت مسئولین دانشگاهی و دعای خیر دوستان و همراهان ما بوده است.
آقایان محمد حسینی، منصور حمایتی و هادی پارسانیا که با قبول زحمت، مسئولیت تجهیزات انجمن رباتیک را برعهده داشتند، همچنین همکار مرحومم جناب آقای فتوحی که روحشان غریق رحمت الهی است، نقش بسزایی در تأمین تجهیزات داشتند.
استادان دکتر محمد مهران لسان، دکتر محمد امینی، دکتر محمد حسین کارگر و دکتر ... زارع نیز با قبول مسئولیت راهنمایی تیمها، همواره در کنار من بودند و کمکحال من در این مسیر بودند. قدردان زحمات همه آنها هستم.
آنا: یکی از دستاوردهای مهم اخیر، تأسیس سرای نوآوری رباتیک است. میتوانید درباره چگونگی شکلگیری این سرا و هدف اصلی آن توضیح دهید؟
جنابزاده: به طور کلی، هدف از تأسیس سراهای نوآوری در سطح کشور، شناخت ظرفیتهای هر واحد دانشگاهی و بهکارگیری این ظرفیتها برای آموزش و ترویج تفکر خلّاق و ایدهپردازی است.
ما میخواهیم فرهنگ نوآوری را در کشور توسعه دهیم و کارآفرینی مبتنی بر نوآوری را محقق کنیم.
هدف دیگر، شناسایی و حمایت از دانشجویان، متخصصان و استادان خلّاق و نوآور است.
تلاش میکنیم زمینههای تجاریسازی دستاوردهای علمی را فراهم کنیم تا دانشجویان بتوانند وارد فعالیتهای کارآفرینانه شوند.
در نهایت، هدف خلق ارزش و تولید ثروت از دانش و فناوری، و رفع مشکلات جامعه از طریق راهحلهای نوآورانه است.
سراهای نوآوری و انجمن رباتیک فرصتهای بینظیری پیش روی دانشجویان قرار میدهند
آنا: نقش قراردادهای بروندانشگاهی در راهاندازی و توسعه این مجموعه چقدر بوده، تأثیر جذب کمکهای بلاعوض از صنایع و معاونت علمی چه بوده است؟
جنابزاده: یکی از وظایف اصلی و کلیدی سراهای نوآوری، عقد قراردادهای بروندانشگاهی است.
این قراردادها پلی هستند میان دانشگاه و صنعت و هدف نهایی آنها خلق ثروت از دانش و توانمندیهای دانشجویان، اساتید و کارکنان دانشگاه است.
علاوه بر این، جذب کمکهای بلاعوض از مراجع مختلف، ازجمله معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری و صنایع مرتبط، نقش بسیار موثری در پیشبرد اهداف سرا داشته است.
این کمکها به ما امکان داده تا سرا را مجهز کنیم و امکانات بهروز و پیشرفتهای را در اختیار دانشجویان و فناوران قرار دهیم. بدون این حمایتها، رسیدن به استانداردهای مورد نیاز برای یک مرکز نوآوری میسر نمیشد.
آنا: این مجموعه چه فرصتهای خاصی را برای دانشجویان و فناوران واحد یزد ایجاد کرده است؟
جنابزاده: سراهای نوآوری و انجمن رباتیک فرصتهای بینظیری را پیش روی دانشجویان قرار میدهند.
مهمترین این فرصتها، آشنایی با فناوریهای بهروز و استانداردهای جهانی است. دانشجویان نهتنها با تئوریها، بلکه با طرز کار و استفاده عملی از تجهیزات پیشرفتهای آشنا میشوند که در کلاسهای درس معمولی یافت نمیشود.
انجام فعالیتهای گروهی و تیمی از مهمترین مهارتهایی است که در این فضا پرورش مییابد.
در دنیای واقعی کار و صنعت، هیچ پروژهای به صورت انفرادی انجام نمیشود. یادگیری کار تیمی، مدیریت تعارض، تقسیم وظایف و هماهنگی برای رسیدن به یک هدف مشترک، مهارتهایی هستند که دانشجویان در انجمن رباتیک و سراهای نوآوری به صورت عملی کسب میکنند.
آنا: در پایان، چه پیامی برای دانشجویان علاقهمند به رباتیک و نوآوری دارید و توصیههای شما برای موفقیت در این مسیر چیست؟
جنابزاده: دوستان و دانشجویان گرامی، دنیای امروز دنیای ایدهها و نوآوریهاست.
موفقیت در رشتههای فنی تنها به حضور در کلاس درس و گرفتن نمرات خوب محدود نمیشود و موفقیت واقعی از جایی آغاز میشود که شما دانش تئوری خود را به تجربه عملی، خلاقیت و کار تیمی تبدیل میکنید.
انجمنهای علمی دانشگاه فرصتی ارزشمند و طلایی برای یادگیری فراتر از کتابهای درسی هستند.
حضور در این انجمنها به شما کمک میکند تا مهارتهای عملی خود را تقویت کنید، با دانشجویان مستعد و همفکر خود آشنا شوید و با استادان فعال همکاری نزدیک داشته باشید.
شما میتوانید در پروژههای پژوهشی و صنعتی مشارکت داشته باشید و برای مسابقات، جشنوارهها و رویدادهای علمی و فناورانه آماده شوید و این تجربیات، رزومه شما را برای آینده شغلی و آکادمیک بسیار قوی میکند.
دانشگاه امکانات و تجهیزاتی را برای شما مهیا کرده که میتوانید سکوی پرتاب ایدههای شما باشند؛ از آزمایشگاهها و کارگاهها تا تجهیزات تخصصی، فضاهای نوآوری و فعالیتهای پژوهشی، همه و همه در اختیار شماست.
اما این امکانات زمانی ارزش واقعی خود را نشان میدهند که با انگیزه، پشتکار و روحیه خلّاق شما همراه شوند.
به یاد داشته باشید که بسیاری از کارآفرینان، پژوهشگران و مهندسان موفق ایرانی و جهانی، مسیر پیشرفت خود را از فعالیتهای دانشجویی و کار بر روی پروژههای کوچک آغاز کردهاند. ایدهای که امروز در ذهن شما شکل میگیرد، فردا به یک فناوری کاربردی، یک شرکت دانشبنیان یا راهحلی برای یکی از چالشهای جامعه تبدیل شود.
از فرصت دوران دانشجویی بهترین استفاده را ببرید.
سؤال بپرسید، تجربه کنید، حتی اگر شکست بخورید، دوباره تلاش کنید و از یادگیری لذت ببرید. به انجمنهای علمی بپیوندید، از تمام امکانات دانشگاه بهره بگیرید و در ساختن آینده فناوری کشور نقشآفرین باشید.
آینده متعلق به کسانی است که امروز برای آن میآموزند، میاندیشند و دست به عمل میزنند و منتظر فرصت نباشید؛ فرصت را خودتان خلق کنید.
انتهای پیام/