پاسداری از حرم ایران با سلاح دانش/ روایت زندگی و شهادت سید امیرحسین فقهی

به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری آنا، بامداد جمعه، ۲۳ خرداد ۱۴۰۴، ساعتی پیش از اذان صبح، سکوت سنگین منطقه مرزداران در غرب تهران با انفجاری مهیب در هم شکست. در آن لحظاتِ تاریک، در خانه‌ای که مأمن علم و امید بود، دکتر سید امیرحسین فقهی، مردی که تمام عمرش را وقف کرده بود تا فناوری هسته‌ای را در مسیر صلح، درمان و پیشرفت ایران به کار گیرد، در کنار همسر فداکارش به فیض شهادت نائل آمد.

در آن سپیده‌دم علاوه بر فقهی، شش تن از برجسته‌ترین دانشمندان هسته‌ای ایران در یک سلسله حملات هماهنگ و وحشیانه توسط رژیم صهیونیستی به شهادت رسیدند؛ گویی دشمن می‌خواست با یک ضربه، مسیر پیشرفت علمی کشور را متوقف کند؛ اما نمی‌دانست که در مکتب پیروان امام حسین (ع)، خون شهیدان، نه پایان راه، که سرآغاز طوفانی از اراده‌های استوارتر است.

از شیراز تا قله‌های دانش؛ مسیری به وسعت یک آرمان

سید امیرحسین فقهی، بیستم شهریور ۱۳۵۷ در شیراز دیده به جهان گشود. استعداد درخشانش از همان نوجوانی آشکار بود، اما آنچه او را از همسالان متمایز می‌کرد، نه فقط هوش سرشار، که عشقی عمیق به میهن و باوری ریشه‌دار به «علم برای خدمت» بود.

نخستین گام‌های علمی‌اش را در دانشگاه ارومیه برداشت و در سال ۱۳۷۹، با کسب درجه کارشناسی فیزیک هسته‌ای، پایه‌های تخصصی خود را استوار کرد. اشتیاق سیری‌ناپذیرش برای یادگیری، او را به تهران و دانشگاه صنعتی امیرکبیر کشاند؛ جایی که در سال ۱۳۸۲ کارشناسی ارشد مهندسی هسته‌ای را با گرایش انرژی به پایان رساند و پنج سال بعد، در ۱۳۸۷، با دفاع از رساله‌ای درخشان، نشان دکترای همان رشته را بر سینه دانش خود آویخت. این مسیر پله‌پله، نه صرفاً برای کسب مدرک، که برای ساختن ابزاری بود تا بتواند گره‌ای از کار مردم کشورش بگشاید.

فقهی تنها یک دانشمند تئوری نبود؛ او پلی بود میان دانش بنیادی و کاربرد‌های حیاتی. تخصص اصلی‌اش در حوزه رادیودارو‌ها بود؛ دارو‌هایی که با استفاده از فناوری هسته‌ای، امید تازه‌ای به بیماران سرطانی و مبتلایان به بیماری‌های صعب‌العلاج می‌بخشند. تلاش‌های او نقش بی‌بدیلی در بومی‌سازی این فناوری و کاهش وابستگی ایران به خارج ایفا کرد.

استادی که کلاس درسش، مدرسه اخلاق بود

از سال ۱۳۸۷، فقهی به عضویت هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی درآمد. در کلاس‌هایش، تنها فرمول و معادله تدریس نمی‌شد؛ او اخلاق علمی، تعهد ملی و روحیه جهادی را نیز به دانشجویانش می‌آموخت. دستاورد‌های علمی او خیره‌کننده بود. بیش از ۱۶۰ مقاله‌ی علمی بین‌المللی، شاخص اچ (h-index) برابر با ۲۷ و بیش از ۲۶۰۰ ارجاع علمی. این آمار‌ها گواهی بر تأثیر عمیق پژوهش‌های او در مجامع علمی جهان است.

اما در عین حال، او هرگز در دام شهرت‌طلبی نیفتاد. مادرش از فروتنی بی‌حد او می‌گوید؛ اینکه حتی سنگین‌ترین مسئولیت‌هایش را از خانواده پنهان می‌کرد و خود را لایق عنوان‌های بزرگ نمی‌دانست و حتی واژه «دکتر» را که اطرافیان به کار می‌بردند، دوست نداشت و شنیدنش او را آزرده می‌کرد.

این بی‌اعتنایی به زرق‌وبرق دنیا، ریشه در باوری عمیق داشت که آن را در جمله‌ای کوتاه، اما کوبنده خلاصه کرده بود: «ایران برای من حرم است؛ تخصصم را به بیگانه نمی‌فروشم.»

ماندن در ایران برای او، نه یک انتخاب شغلی، که یک رسالت بود. خواهرش خاطره‌ای دارد که این عمق بینش را به خوبی نشان می‌دهد: «روزی پرسیدم آیا از رد کردن پیشنهاد‌های پرزرق‌وبرق خارج پشیمان نیستی؟ پاسخ داد: پرسیدن این سوال از من، مثل آن است که از سیدالشهدا (ع) بپرسی آیا از رفتن به کربلا پشیمان شدی؟»

همین نگاه، سبک مدیریتی شهید فقهی را نیز شکل داده بود. برادرش از روز‌های کار اجرایی‌اش می‌گوید که چگونه با شجاعت، هرگونه رانت و امتیاز شخصی را پس می‌زد. در ذهن امیرحسین، علم و مدیریت دو بال یک پرواز بودند که مقصدشان تنها رضایت خدا و خدمت به مردم بود. روابطش با مسئولان را نه بر اساس منافع شخصی، که بر محور تعهد به کشور تنظیم می‌کرد و معتقد بود علم تنها زمانی ارزشمند است که در مسیر خدمت به خلق به کار رود.

مسئولیت‌هایی که بر دوش یک نخبه وطن‌دوست بود

شهید فقهی علاوه بر جایگاه علمی، در عرصه مدیریتی نیز حضوری پررنگ داشت. در مقطعی، او به‌عنوان معاون سازمان انرژی اتمی ایران و رئیس پژوهشگاه علوم و فنون هسته‌ای، سکان‌دار بخش‌های حساسی از پیشرفت علمی کشور بود. هم‌زمان، در دانشگاه شهید بهشتی نیز مسئولیت‌هایی، چون مدیریت امور هیات‌علمی و دبیری هیات‌های اجرایی جذب و ممیزه را بر عهده داشت؛ سمت‌هایی که نشان از اعتماد بالا به توان مدیریتی و صلاحیت حرفه‌ای وی در بدنه علمی کشور داشتند.

شهادت در روز عید؛ پاداشی الهی برای سال‌ها اخلاص

شهادت سید امیرحسین فقهی در روز عید غدیر، برای خانواده‌اش تلخ، اما پر از معنا بود. خواهرش می‌گوید: «ما بر این باوریم که خداوند، سال‌ها خدمت بی‌ادعای او را با مقام شهادت در بهترین روز جبران کرد. این انتخاب زمان، پیام بزرگی برای ما و جامعه دارد.»

امروز، نام شهید فقهی نه فقط در فهرست شهدای هسته‌ای، که در قلب تاریخ علم و مقاومت ایران حک شده است. او ثابت کرد که می‌توان به قله‌های جهانی دانش رسید، اما همچنان خاکی، متواضع و وفادار به آرمان‌های میهن باقی ماند.

شهید سید امیرحسین فقهی، نماد یک دانشمند متعهد، متخصص و وطن‌دوست بود؛ کسی که علم را در خدمت انسانیت قرار داد و در نهایت جان خود را در این مسیر تقدیم کرد. نام او در تاریخ علم و مقاومت ایران، ماندگار خواهد ماند.