جنگ ایران اقتصادهای شکننده جنوب آسیا را در آستانه بحران قرار داده است

به گزارش خبرگزاری آنا به نقل از روزنامه «ساوت چاینا مورنینگ پست»، بسیاری از کشور‌های جنوب آسیا از جمله پاکستان، بنگلادش و سری‌لانکا به شدت به واردات نفت، گاز و کود شیمیایی از ایران و کشور‌های حوزه خلیج فارس وابسته‌اند. هم‌زمان اقتصاد این کشور‌ها به حواله‌های ارزی میلیون‌ها نیروی کار مهاجر در کشور‌های خلیج فارس نیز متکی است؛ عاملی که در شرایط بحران می‌تواند به سرعت تحت تأثیر قرار گیرد.

کارشناسان هشدار داده‌اند که اقتصاد‌های این منطقه به دلیل بدهی‌های بالا و محدودیت‌های مالی توان محدودی برای مقابله با شوک‌های ناشی از افزایش قیمت انرژی و مواد غذایی دارند. بسیاری از این کشورها، از جمله پاکستان و سری‌لانکا، هم‌اکنون تحت برنامه‌های حمایتی صندوق بین‌المللی پول (IMF) قرار دارند.

افزایش شدید قیمت انرژی

این گزارش می‌افزاید از زمان آغاز درگیری‌ها در ۲۸ فوریه (۹ اسفند ۱۴۰۴)، قیمت انرژی در بازار‌های جهانی جهش چشمگیری داشته است:

قیمت نفت برنت بیش از ۵۰ درصد افزایش یافته و از مرز ۱۰۰ دلار در هر بشکه عبور کرده است.

قیمت گاز طبیعی نیز به بالاترین سطح چند سال اخیر رسیده است.

تهدید دونالد ترامپ به انجام حملات جدید علیه ایران، قیمت نفت برنت را تا حدود ۱۰۵ دلار افزایش داده است.

به گفته تحلیلگران، حتی اگر جنگ به سرعت پایان یابد، آسیب به زیرساخت‌ها و بازار کار منطقه‌ای ممکن است برای مدت طولانی ادامه پیدا کند.

پیامد‌های اقتصادی و اجتماعی در منطقه

در برخی کشور‌های منطقه آثار بحران هم‌اکنون نیز آشکار شده است:

بنگلادش: صنعت پوشاک به‌عنوان موتور اصلی اقتصاد با تعطیلی کارخانه‌ها، کاهش تولید و زیان‌های مالی گسترده مواجه شده است؛ موضوعی که می‌تواند نارضایتی اجتماعی را افزایش دهد.

نپال: کاهش حواله‌های ارزی فشار اقتصادی را تشدید کرده است.

پاکستان: علاوه بر بحران اقتصادی، خطر تشدید تنش‌های فرقه‌ای نیز وجود دارد.

این در حالی است که در سال‌های اخیر برخی کشور‌های منطقه از جمله نپال، بنگلادش و سری‌لانکا شاهد اعتراضات گسترده مردمی به رهبری جوانان بوده‌اند و افزایش فشار اقتصادی می‌تواند دوباره موج ناآرامی‌ها را تشدید کند.

فشار بر کشاورزی و امنیت غذایی

کارشناسان همچنین هشدار داده‌اند که افزایش قیمت کود‌های شیمیایی و انرژی می‌تواند به کاهش سطح زیر کشت و افت تولید محصولات کشاورزی در جنوب آسیا منجر شود.

با توجه به اینکه حدود ۳۰ درصد تجارت جهانی کود به خاورمیانه وابسته است، اختلال در عرضه این محصولات می‌تواند پیامد‌های جدی برای امنیت غذایی داشته باشد.

بانک‌ها و نهاد‌های مالی نیز هشدار داده‌اند که ادامه این روند احتمالاً به افزایش قیمت غلات و تشدید تورم مواد غذایی در کنار بحران انرژی منجر خواهد شد.

نقش هند در مدیریت بحران

در واکنش به این شرایط، هند به‌عنوان قدرت اقتصادی منطقه اقدام به ارسال سوخت اضطراری برای سری‌لانکا و بنگلادش کرده و پیش‌بینی می‌شود نپال نیز در صف دریافت این کمک‌ها قرار گیرد.

با این حال، تحلیلگران معتقدند اگر بحران ادامه یابد، بسیاری از کشور‌های جنوب آسیا ناچار خواهند شد برای تأمین انرژی خود بیش از پیش به هند وابسته شوند؛ موضوعی که نشان‌دهنده دامنه گسترده تأثیر جنگ ایران بر اقتصاد و ثبات منطقه است.