تأمین پایدار سفره مردم در شرایط جنگ؛ جهاد کشاورزی چگونه امنیت غذایی کشور را حفظ میکند؟
به گزارش خبرگزاری آنا، در شرایطی که اقتصاد جهانی و منطقهای با نوسانات جدی در حوزه تأمین مواد غذایی، تغییرات اقلیمی، اختلال در زنجیرههای تأمین و افزایش هزینههای تولید روبهرو است، بخش کشاورزی ایران نقشی کلیدی در حفظ امنیت غذایی و تأمین پایدار نیازهای اساسی مردم ایفا میکند. وزارت جهاد کشاورزی طی سالهای اخیر با اجرای مجموعهای از برنامههای تولیدی، حمایتی و تنظیم بازاری تلاش کرده است تا ضمن افزایش تولید داخلی، از ایجاد کمبود یا نوسانات شدید قیمتی در بازار محصولات اساسی جلوگیری کرده و شرایطی فراهم آورد که سفره خانوارها با کمترین دغدغه از این دورههای پرچالش عبور کند.
در همین راستا سیاست افزایش تولید داخلی و کاهش وابستگی به واردات به عنوان یکی از محورهای اصلی برنامههای بخش کشاورزی دنبال شده است. بر اساس آمارهای رسمی، مجموع تولیدات بخش کشاورزی ایران در سالهای اخیر به بیش از ۱۳۰ میلیون تن رسیده است؛ رقمی که نشاندهنده رشد قابل توجه ظرفیتهای تولیدی کشور در حوزههای زراعت، باغبانی، دامپروری، شیلات و آبزیپروری است. تولید گندم به عنوان مهمترین محصول راهبردی غذایی کشور نیز در سالهای اخیر با اجرای طرحهای حمایتی و توسعه کشت به حدود ۱۳ تا ۱۴ میلیون تن در سال رسیده و بخش قابل توجهی از نیاز داخلی از طریق تولید داخل تأمین شده است.
افزایش تولید محصولات اساسی
یکی از مهمترین اقدامات وزارت جهاد کشاورزی در مسیر تقویت امنیت غذایی، تمرکز بر افزایش تولید محصولات اساسی نظیر گندم، برنج، دانههای روغنی، گوشت و مرغ بوده است. در حوزه دام و طیور نیز ظرفیت تولید کشور به شکل قابل توجهی تقویت شده بهگونهای که سالانه بیش از ۲.۷ میلیون تن گوشت مرغ در کشور تولید میشود و ایران در زمره تولیدکنندگان بزرگ این محصول در منطقه قرار دارد. همچنین تولید تخممرغ کشور از مرز یک میلیون تن عبور کرده و علاوه بر تأمین نیاز داخلی، بخشی از آن به بازارهای صادراتی نیز راه مییابد.
در بخش دامپروری نیز تولید گوشت قرمز در سالهای اخیر به حدود ۹۰۰ هزار تن در سال رسیده و با اجرای طرحهای اصلاح نژاد، توسعه دامداریهای صنعتی و حمایت از دامداران تلاش شده است روند تولید پایدار حفظ شود. از سوی دیگر توسعه صنعت آبزیپروری موجب شده تولید محصولات شیلاتی کشور به بیش از ۱.۳ میلیون تن برسد که سهم قابل توجهی از آن مربوط به پرورش میگو و ماهیان گرمابی و سردابی است.
مدیریت بازار و ذخایر راهبردی
در کنار افزایش تولید، مدیریت بازار و ایجاد ذخایر راهبردی از دیگر اقدامات مهم جهاد کشاورزی برای حفظ ثبات در بازار مواد غذایی به شمار میرود. در این چارچوب، ذخیرهسازی کالاهای اساسی مانند گندم، برنج، روغن، شکر و نهادههای دامی در انبارهای راهبردی کشور به گونهای برنامهریزی شده که در صورت بروز اختلال در عرضه یا افزایش تقاضا، بازار به سرعت تنظیم شود و از ایجاد التهاب قیمتی جلوگیری گردد.
اجرای طرحهای نظارتی، توزیع هدفمند کالاهای اساسی، تقویت سامانههای رصد بازار و همکاری نزدیک با دستگاههای نظارتی از دیگر ابزارهایی است که برای کنترل بازار مورد استفاده قرار گرفته است. همچنین توسعه سامانههای هوشمند توزیع نهادههای دامی موجب شده فرآیند تأمین خوراک دام و طیور با شفافیت بیشتری انجام شود و تولیدکنندگان بتوانند با اطمینان بیشتری فعالیت خود را ادامه دهند.
حمایت از تولیدکنندگان و کشاورزان
حمایت از کشاورزان و تولیدکنندگان به عنوان حلقه اصلی زنجیره امنیت غذایی از اولویتهای مهم سیاستگذاری در بخش کشاورزی بوده است. پرداخت خرید تضمینی محصولات راهبردی، تأمین تسهیلات بانکی، توسعه بیمه محصولات کشاورزی و اجرای طرحهای مکانیزاسیون از جمله اقداماتی است که با هدف افزایش بهرهوری و کاهش ریسک فعالیتهای کشاورزی انجام شده است.
در حوزه مکانیزاسیون نیز طی سالهای اخیر هزاران دستگاه انواع تراکتور، کمباین و ماشینآلات کشاورزی به ناوگان تولید کشور افزوده شده که این موضوع نقش مهمی در افزایش بهرهوری تولید و کاهش هزینههای کشاورزان داشته است. علاوه بر این توسعه سامانههای نوین آبیاری در میلیونها هکتار از اراضی کشاورزی کشور موجب افزایش راندمان مصرف آب و پایداری تولید در شرایط کمآبی شده است.
گامهایی برای عبور مطمئن از شرایط بحرانی
کارشناسان معتقدند مجموعه اقدامات انجام شده در بخش کشاورزی موجب شده ایران در بسیاری از محصولات اساسی به سطح قابل توجهی از خودکفایی دست پیدا کند و توانایی عبور از شرایط بحرانی منطقهای و جهانی در حوزه تأمین غذا را داشته باشد. تداوم سرمایهگذاری در زیرساختهای تولید، توسعه فناوریهای نوین کشاورزی، مدیریت منابع آب و خاک و حمایت از تولیدکنندگان میتواند مسیر دستیابی به امنیت غذایی پایدار را هموارتر کند.
با توجه به جایگاه راهبردی بخش کشاورزی در اقتصاد و معیشت جامعه، برنامهریزی برای افزایش بهرهوری، کاهش ضایعات محصولات و توسعه زنجیرههای ارزش غذایی از جمله اقداماتی است که میتواند نقش مهمی در تقویت امنیت غذایی کشور و تأمین پایدار سفره مردم ایفا کند؛ هدفی که وزارت جهاد کشاورزی آن را یکی از مهمترین مأموریتهای خود در مسیر عبور بیدغدغه جامعه از شرایط حساس اقتصادی و اقلیمی میداند.
انتهای پیام/