کنکاشی بر هویت غربی

غفار زارعی استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد لامرد در یادداشتی اختصاصی برای خبرگزاری آنا نوشت: اقدام فاقد نزاکت، عرف و قوانین ایالات متحده آمریکا و همدستانش در منطقه از جمله رژیم غاصب صهیونیستی در حمله تجاوزکارانه به جمهوری اسلامی ایران و اقدام تروریستی وحشیانه به شهادت رساندن حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر عظیم‌الشأن جمهوری اسلامی ایران و حمله به دبستان شجره طیبه شهرستان میناب حاکی از مبانی تمدن فرهنگی زور و سلطه در اندیشه و ساختار عینی غرب دارد.

تمدن هویتی که پایه و اساس آن بر مبنای زور و ستم بر سایر ملل بنا شده و این تفکر، چیزی جز ضدیت با آزادی و ضدّ آزادی هم هست؛ مهم‌ترین نوع آزادی عدالت نیست. به بیان حضرت آیت‌الله خامنه‌ای تمدن غربی
ملّت‌ها، آزادی عمومی کشور است؛ یعنی استقلال.

یک وقت دیگر بنده گفتم که استقلال یعنی آزادی یک ملّت. وقتی ما از استقلال حرف می‌زنیم، یعنی از آزادی یک ملّت حرف می‌زنیم که آزادانه بتواند کار خودش را انجام بدهد. نظام سلطه ضد این آزادی است؛ یک روز با استعمار، یک روز با استعمار نو، یک روز با شیوه‌های امروز -که شیوه‌های جنگ نرم است- پدر ملّتها را دارند درمیآورند؛ البتّه هر جا لازم باشد با نیروی نظامی وارد می‌شوند و هیچ اِبائی هم نمی‌کنند. امروز آمریکایی‌ها وارد منطقهی شرق فرات در سوریه میشوند، میگویند هم که ما برای خاطر نفت آمده‌ایم! مگر خانهی شما است؟ یک کشور دیگر است، امّا می‌گوید اینجا نفت هست، ما برای نفت آمده‌ایم؛ یعنی خجالت نمی‌کشند که این را صریح بیان کنند.(بیانات رهبری در دیدار با بسیجیان) 06/09/1398

تمدنی که براساس مدعیان حقوق بشری آن در کشتار‌های مردم و ازجمله کودکان و زنان غزه، بوسنی و هرزه گووین، ویتنام، عراق و ایران، دستشان آلوده و پر از خاطرات آدم کشی، قتل و جنایت می‌باشد. امروزه لشکرکشی به کشور‌های اسلامی و مخالفت صریح با استقلال و حاکمیت در نظام جمهوری اسلامی ایران نشان دهنده آن است که نظام لیبرال غربی تلاش دارد که با مخالفت و تجاوز هرگونه نگرش و اندیشه آزادی خواهانه را که در مخالفت ضمنی و صریح با سیاست‌های اعلامی ایالات متحده باشد از سر راه بردارد. تمدنی که بر اساس جاهلیت مدرن سعی بر سلطه و غلبه جهانی دارد. جاهلیت مدرن در تعبیرات اسلامی و در ادبیات اسلامی-انقلابی، همان حاکمیت نیروی شیطانی و غلبه غضب انسانی بر محیط زندگی و به تعبیر بهتر، حاکم شدن رذائل بر فضایل انسانی است. امروزه در چشم میلیارد‌ها انسان در کره خاکی به یک مدرسه دخترانه حمله می‌شود، اما چشم بصیرت بین در محکومیت اقدامات سردمداران غربی کور شده است. در نظام جمهوری اسلامی ایران تضمین و رعایت حقوق بشر را حتی برای غیر مسلمانان تا جایی که بر ضد اسلام و جمهوری اسلامی ایران توطئه و اقدام نکنند به موجب اصل ۱۱ قانون اساسی پیش بینی کرده است و رعایت حقوق انسانی، اخلاق حسنه، قسط و عدل را نسبت به غیر مسلمانان الزم دانسته است.

همچنین اسلام با قبول اصل امر به معروف و نهی از منکر، آزادی بیان را در مسیر مصالح جامعه و جلوگیری از انحطاط جامعه هدایت کرده است.) اصل ۳ قانون اساسی (این است تفاوت تمدن اسلامی و غربی در حفظ و کرامات انسانی. مقام معظم رهبری با توسل به سیره امام خمینی (ره) این‌گونه بیان می‌کند که از جمله مبانی اعلامی امام و شعار‌های امام، استقلال بود؛ ازجمله آنها آزادی بیانات رهبری بود؛ ازجمله آنها عدالت اجتماعی و عدالت اقتصادی بود؛ اینها مبانی امام بود که مطرح می‌کرد. (بیانات رهبری در مراسم ارتحال امام خمینی(ره) 14/03/1396

الگوی حقوق بشری غرب از نظر گفتمان انقلاب اسلامی حضرت آیت الله خامنه‌ای الگویی آغشته با تجاوز و استثمار و زورگویی است. از این رو الگوی تمدن غرب بر نمی‌تواند الگوی مطلوبی تلقی شود. به تعبیر ایشان که بیان میکنند: این مواضع بر اساس» حقوق «مبنای شعار تعصب نیست، بلکه براساس واقعیات و عملکرد دولتمردان آمریکا و غرب است که با ظاهری انسانی و مدنی و اخلاقی، بدترین جنایت‌ها را انجام می‌دهند و به طور دائم نیز دَم از حقوق بشر میزنند (بیانات رهبری در دیدار با جنبش انصارالله 22/05/1398).

علاوه بر این، از منظر گفتمان انقلاب اسلامی مدنظر رهبری انقلاب، تمدن غربی، تمدنی سلطه‌گراست. تمدنی است شریعت اسلامی اگر در جامعه بهطور کامل اجرا بشود، هم آزادی‌های عمومی و مدنی را - آزادی افراد را، آزادی فردی را - تأمین می‌کند، هم آزادی ملت را که اسم آن استقلال است - استقلال یعنی آزادی در ابعاد یک ملت، که وابسته به کسی و بهجایی نباشد؛ یک ملت آزاد یعنی ملتی که به هرصورت تحت نفوذ و سیطره مخالفین خود یا دشمنان خود یا بیگانگان قرار ندارد - تضمین می‌کند هم عدالت را در جامعه تضمین میکند، هم معنویت را تضمین میکند؛ این چهارعنصر اصلی است: آزادی، استقلال، عدالت.
معنویت. اگر شریعت اسلامی بر جامعه حاکم شد، این پدیده‌های اساسی در نظم جامعه اسلامی، خود را نشان می‌دهند (14/03/1393)

ایدئولوژی غرب در کنار تلاش برای تسلط هژمونیک بر جوامع مختلف، در تلاش هستند تا رویکرد مادیگرایانه خود را نیز به دیگران تحمیل نمایند. این امر در نهایت میتواند به تهی شدن هویت سایر جوامع نیز منجر شود. ضمن اینکه در مبانی فکری غرب، محوری که مظلوم واقعشده و آثار این مظلومیت در فرآیند زندگی مردم آن نمایان است معنویت است، یکی از نقطه ضعف‌های اصلی و پای‌های تمدن غرب همین کنارهگیری از معنویت در زندگی اجتماعی است. به همین خاطر مقام معظم رهبری، قرن حاضر را قرن اسلام و معنویت برشمردند و افزودند: اسلام، عقلانیت و معنویت و عدالت را همراه یکدیگر به ملت‌ها هدیه می‌دهد و تعالیم پروردگار پر اسلام عقلانیت و تفکر و تدبر، اسلام توکل بر خدا، اسلام جهاد و اسلام کار و اقدام تأکید می‌کند.

تمدن نوین اسلامی به‌عنوان یک الگو، نه امری تحمیلی و نه بر تأکید می‌نماید و نه برخلاف الگوی تمدنی غرب به وسیله زور و تجاوز به سایر ملت‌ها بدست می‌آید. آنچه از تمدن نوین اسلامی برداشت می‌شود آن است که بتواند روح حاکمیت الهی به همه جهانیان عرضه دارد و زمینه را برای صلح و برقراری عدالت جهانی برقرار سازد. 

از نظر رهبری انقلاب، تمدن نوین غربی، واضع ارزش‌های اجتماعی نظیر عدالت نیست و حتی آنها نمیتوانند مدافع عدالت گسترده در جامعه خویش و سایر جوامع باشند. به تعبیر ایشان یک عدّه‌ای به خطا تصوّر میکنند که این مفاهیم رایج مثل عدالت اجتماعی و آزادی و ... از غرب به عالَم «اسلام آمده است، یا متفکّرین اسلامی اینها را از غربی‌ها یاد گرفتهاند؛ این کاملاً اشتباه است. غرب سه چهار قرن بیشتر نیست که با این مفاهیم آشنا شده؛ از بعد از رنسانس با این مفاهیم آشنا شده است؛ در حالی که اسلام ۱۴۰۰ سال قبل از این، این مفاهیم را به طور روشن در قرآن بیان کرده است؛ با این تفاوت که غربی‌ها که اینها را مطرح کرده‌اند، هیچ‌وقت صادقانه به آن عمل نکرده‌اند -نه به آزادی عمل کردند، نه به عدالت اجتماعی عمل کردند ـ آنها گفتند و عمل نکردند؛ این مفاهیم در اسلام بود و در زمان پیغمبر عمل شد. این عبارت مال قرآن است دیگر؛ دستور پیغمبر این است که اجرای عدالت بکند؛ این همان عدالت اجتماعی (لِاَعدِلَ بَینَکُم و عدالت همهجانبه است؛ یا می‌فرماید: لَقَد اَرسَلنا رُسُلَنا بِالبَیِّناتِ وَ اَنزَلنا مَعَهُ مُ الکِتابَ وَ المیزانَ لِیَقومَ النّا سُ بِالقِسط؛) یعنی اصل بعثت همه انبیا و ارسال رسل و کتب برای این بوده است که قسط -یعنی همین عدل اجتماعی، عدل اقتصادی- در بین مردم برقرار باشد؛ بنابراین اینها مفاهیم قدیمیِ اسلامی است. (سخنرانی نوروزی 03/01/1399)

در مجموع باید توجه داشت که جنگ ترکیبی تمدن غرب با رهبری ایالات متحده آمریکا نشان از یک رویش و حرکت به سمت تعالی اندیشه و تمدن اسلامی است که جمهوری اسلامی ایران به عنوان محرکه و قدرت پیشرو این تحول متعالی شناخته می‌شود. هرچقدر بر اقتدار و دامنه این حرکت نوین هویتی-تمدنی افزوده می‌شود نوع و میزان مخالفت با آن هم تغییر می‌‌کند.

امروز جنگ رسانه‌ای، اقتصادی، حمله نظامی و جنگ شناختی بصورت همزمان از سوی دشمنان انقلاب اسلامی در جریان است. از این‌رو مخالفان جمهوری اسلامی سعی در محدودیت و پیشگیری از توسعه و پیشرفت این حرکت عظیم تمدنی-هویتی در جهان را دارند.