وزیر علوم در اختتامیه جشنواره فارابی: حکمرانی بدون علم، مدیریت حادثه است نه شناخت فرایند
به گزارش خبرگزاری آنا، حسین سیمایی، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، در آیین اختتامیه جشنواره فارابی در بهمنماه ۱۴۰۴ با تأکید بر نقش بنیادین علوم انسانی در حکمرانی، توسعه را امری انسانمحور دانست و تصریح کرد: ایران امروز بیش از هر زمان دیگری به همدلی، امید، انسجام و توسعه نیاز دارد؛ توسعهای که موضوع آن «انسان» است نه صرفاً «اشیاء» و شاخصهای آماری.
وی با استناد به آیه «يُؤْتِي الْحِكْمَةَ مَنْ يَشَاءُ...» اظهار کرد: تقلیل توسعه به اعداد و نمودارها، بیتوجهی به لایههای فرهنگی، اجتماعی و انسانی را در پی دارد و این نگاه تکبعدی، ما را از آبادانی بازداشته است. به گفته او، سالهاست کشور در دوگانههایی چون تقدم توسعه اقتصادی یا سیاسی و نیز عدالت یا آزادی درجا زده و از مسیر پیشرفت همهجانبه فاصله گرفته است.
وزیر علوم شکلگیری امید اجتماعی را منوط به اصلاح حکمرانی و پذیرش خطاها دانست و گفت: حکمرانی علمی و عذرخواهی صادقانه و عملی میتواند سرمایه اجتماعی را تقویت کند و همه را در همبستگی ملی شریک سازد. وی با اشاره به نامه امیرالمؤمنین علی(ع) به مالک اشتر، مفهوم «اِصْحار» را نماد شفافیت کامل در برابر مردم توصیف کرد و افزود: صرف درست عمل کردن کافی نیست؛ پاسخگویی و اقناع افکار عمومی نیز وظیفه حاکمیت است و حتی حرکت به سوی عدالت بدون قناعت وجدان مردم ممکن نیست.
سیمایی با اشاره به رخدادهای اخیر منطقه و تجاوز رژیم صهیونیستی، این تحولات را موجب تقویت حس تعلق جمعی دانست و اظهار کرد: اکنون با سیاستهای فراگیر که همه ایرانیان با هر تنوع فرهنگی و فکری را دربر گیرد، میتوان این همبستگی را تداوم بخشید. به گفته وی، اگر قرار است همه برای ایران پای کار بایستند، هیچ گروهی نباید احساس طردشدگی کند.
وزیر علوم در بخش دیگری از سخنان خود به نقد گذشتهگرایی افراطی پرداخت و گفت: برخی با اسطورهسازی و نوستالژیپردازی از گذشته و با سوءاستفاده از ناکامیهای موجود، نسل جوان را در حسرت تاریخی فرو میبرند؛ حال آنکه علوم انسانی میآموزد تاریخ را باید منصفانه و با همه قوتها و ضعفها روایت کرد تا مجالی برای تحریف باقی نماند.
وی با خطاب قرار دادن رئیسجمهور تأکید کرد: سیاستگذاری باید بر یافتههای علمی و نه گزارشهای سفارشی استوار باشد. به گفته او، نشنیدن صداهای مختلف، سیاستگذاری را به حدس و گمان تقلیل میدهد و اداره جامعه با حدس، مخاطرهآمیز است.
سیمایی مأموریت رئیسجمهور به وزارت علوم و دانشگاهها برای بررسی اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ و ارائه راهکار به دولت را نشانهای از بلوغ در حکمرانی دانست و تصریح کرد: انتخاب «نهاد علم» برای فهم یک پدیده اجتماعی پیچیده، به معنای گفتوگو با واقعیتهای درونی جامعه است، نه صرفاً مدیریت پیامدهای یک رویداد. از نگاه او، مسئله اصلی مدیریت حادثه نیست، بلکه شناخت فرایندهاست.
وزیر علوم با تفکیک میان «رویداد» و «نشانه» افزود: اگر اعتراض صرفاً بهعنوان حادثهای خیابانی دیده شود، پس از مهار آن، پرونده بسته خواهد شد؛ اما اعتراض در ذات خود نشانهای از یک فرایند اجتماعی است و علم باید این نشانهها را تحلیل و درمانگری کند. وی تأکید کرد که در بررسی رخدادهای اخیر، ضمن توجه به نقش دشمنان، باید لایههای مختلف موضوع را از یکدیگر تفکیک کرد تا درمان به انحراف نرود.
به گفته سیمایی، اعتراض زمانی به بحران تبدیل میشود که جامعه زبان مشترکی برای بیان اختلافات نداشته باشد و دانشگاه میتواند این زبان مشترک را فراهم آورد. او مأموریت دانشگاه را در این مسیر «فهم و پیشنهاد» دانست، نه داوری یا توجیه.
وزیر علوم در پایان با اشاره به آیه «إِنْ أُرِيدُ إِلَّا الْإِصْلَاحَ مَا اسْتَطَعْتُ...» تأکید کرد که رویکرد وزارت علوم در قبال مسائل اجتماعی، اصلاحگرایانه و مبتنی بر مسئولیت علمی است و دانشگاه باید با اتکا به دانش، در مسیر تقویت انسجام ملی و پیشبرد توسعه انسانمحور نقشآفرین باشد.
انتهای پیام/